Architektura MuratorKrytykaLetnia Szkoła Architektury 2016. Rozmowa z Jerzym Łątką

Letnia Szkoła Architektury 2016. Rozmowa z Jerzym Łątką

Studenci Politechniki Wrocławskiej i holenderskiego Uniwersytetu Technicznego w Delft wspólnie zaprojektowali, wykonali i przetestowali prototypy podstawowych jednostek mieszkalnych. Konstrukcje powstały w ramach zajęć Letniej Szkoły Architektury Living Units 2016, które odbyły się na terenie Politechniki Wrocławskiej w dniach 3–21 sierpnia 2016 roku. O inicjatywie opowiada jej pomysłodawca Jerzy Łątka.

Living Units 2016
Fot. materiały prasowe

Czym jest Letnia Szkoła Architektury Living Units 2016 i kto jest jej pomysłodawcą?

Jerzy Łątka: Letnia Szkoła Architektury Living Units 2016 to 2,5-tygodniowe warsztaty dla studentów Politechniki Wrocławskiej i Uniwersytetu Technicznego w Delft, w czasie których studenci zaprojektowali oraz wybudowali prototypy tzw. living units. To podstawowe jednostki mieszkalne, które mogą służyć osobom w trudnej sytuacji mieszkaniowej. Chodzi o osoby, które zostały pozbawione dachu nad głową w wyniku katastrof naturalnych, takich jak tsunami, powodzie, trzęsienia ziemi, huragany, w wyniku działań wojennych (uchodźcy), ale również osoby bezdomne i wykluczone społecznie, które znajdują się wokół nas. Studenci stworzyli 29-osobową grupę projektową, spośród której 9 osób pracowało nad House of Cards. House of Cards, czyli Domek z Kart, to konstrukcja w większości wykonana z materiałów pochodzenia papierowego. To najwyżej oceniany projekt konkursu FutuWro 2016, organizowanego przez ESK. Pomysł zrealizowanie Letniej Szkoły Architektury zrodził się ze współpracy podjętej pomiędzy Politechniką Wrocławską a Uniwersytetem Technicznym w Delft. Kooperacja ta rozpoczęła się 2012 roku, kiedy to pierwszy raz wyjechałem tam na półroczne stypendium, wróciłem do Polski i w 2014 roku otrzymałem kolejną dotację, tym razem z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, dzięki której mogłem kontynuować pracę doktorską w Delft.

Co było inspiracją do stworzenia Letniej Szkoły Architektury?

Inspiracją do stworzenia takiej inicjatywy dla środowiska akademickiego była moja praca doktorska. Skupia się ona przede wszystkim na wykorzystaniu papieru jako materiału budowlanego, ale również opisuje kontekst społeczny tych rozwiązań, wykorzystanie stworzonych projektów, jako architektury pomocowej. To jeden z nurtów tej pracy. Wraz z moim supervisorem, dr. inż. arch. Marcelem Bilowem, chcieliśmy dać studentom możliwość pracy z materiałem. To bardzo ważny element działalności architekta. Wpływa on bowiem na sposób myślenia o projektowaniu. Kartka papieru przyjmie wszystko, jednak kiedy trzeba daną rzecz zbudować, rodzą się zupełnie niespodziewane przeciwności i tylko dzięki praktyce, jesteśmy w stanie to zrozumieć, przewidzieć i zaplanować. Ten projekt to poniekąd zachęcenie studentów do innowacyjnego, odpowiedzialnego myślenia i projektowania. Podczas Letniej Szkoły Architektury studenci nie zakończyli swojej pracy na planszach projektowych, a mogli przejść do fazy realizacyjnej i zmierzyć się z tym, co wcześniej zaprojektowali.

Czy samodzielnie organizowali Państwo całe warsztaty?

Letnia Szkoła Architektury 2016 to bardzo duże wydarzenie, skomplikowane pod kątem technicznym, zatem do współpracy zaprosiliśmy instytucje i firmy, które mogły nas wesprzeć merytorycznie i produktowo. Dołączyło do nas wiele firm, m.in. Centra Dekoral Professional, marka Sigma Coatings, marki Leniar, Packprofil i wiele innych.

Czy może Pan opowiedzieć o przebigu prac?

Warsztaty były prowadzone w dwóch fazach. Pierwszą była faza projektowa. Na tym etapie studenci projektowali swoje koncepcje, szeroko omawiając pomysły w krótkich prezentacjach. W drugiej fazie, wykonawczej, wszystkie koncepcje zaczęto realizować przy wykorzystaniu odpowiednich, profesjonalnych narzędzi. Na koniec tego etapu, studenci zostali poproszeni o przetestowanie stworzonych jednostek mieszkalnych i nocowanie w nich. Prototypy zostały zbudowane w hali produkcyjnej Politechniki Wrocławskiej, ale na czas testów, zostały one wyprowadzone na zewnątrz, po to żeby studenci, nocując w nich, mogli na własnej skórze odczuć, czy te rozwiązania, które zaprojektowali zdają egzamin.

Z jakich materiałów wykonano konstrukcje? Wiemy, że House of Cards jest zaprojektowany z papieru, a reszta prototypów?

Podczas Letniej Szkoły Architektury powstało w sumie pięć konstrukcji, w tym jedna z nich to House of Cards (papier i tektura jako główny materiał budowlany). Cztery pozostałe konstrukcje wykonane zostały z elementów takich jak sklejka, elementy drewna, deski, nieprzemakalne tworzywa tekstylne, linki czy płyty tekturowe.

Czy prototypy nadają się do transportu?

Trzy ze zrealizowanych projektów zostały zaklasyfikowane jako mobilne, łatwe do przeniesienia w wybrane miejsce. Jeden projekt może być przenoszony w całości - są to schody, które mogą być użyteczne społecznie jako kwietniki miejskie, tymczasowe sklepiki, widownia, a po zmroku jako schronienie dla ludzi bezdomnych czy wykluczonych.

Czy budowa tych jednostek jest czasochłonna i kosztowna?

Jednostki zostały przemyślane i zaprojektowane w taki sposób, by ich konstrukcja była możliwe prosta i nadawała się do masowej produkcji, stąd powtarzalność elementów i wykorzystanie nieoczywistych materiałów, takich jak papier czy tektura. Łączenie drewna z tkaniną zmniejszy koszt realizacji. Dla przykładu, jeden z modeli został wykonany z identycznego, powtarzalnego elementu, który może być wielokrotnie wykorzystany w bryle i w różny sposób połączony, dzięki czemu będzie dawał różnorodną geometrię. Szybkość produkcji również była brana pod uwagę na etapie planowania tych jednostek mieszkaniowych. Średni czas złożenia prefabrykowanych elementów to ok. 3 godz.

Czy mają Państwo plany na realizację kolejnych takich projektów?

Ten etap Letniej Szkoły Architektury dobiegł końca, ale jest to na pewno początek szerszej dyskusji na temat struktur pomocowych. W przyszłym roku planujemy drugą edycję Letniej Szkoły Architektury. Jesteśmy otwarci na dalszą współpracę i wdrażanie pomysłów studentów w życie.

Gdzie można zobaczyć zrealizowane jednostki?

Na przełomie września i października na terenie kampusu Politechniki Wrocławskiej planowana jest ekspozycja wykonanych prototypów, a zwycięzca konkursu ESK – House of Card, w tym samym czasie będzie zaprezentowany na placu Solnym we Wrocławiu. Wszystkich zainteresowanych zapraszamy do oglądania.

Polski projekt zwycięża w konkursie Architecture at Zero Andrzej Kaczmarek z Wydziału Architektury Politechniki Wrocławskiej zdobył pierwsze miejsce w międzynarodowym konkursie Architecture at Zero.
Zajęcia on-line na Politechnice Wrocławskiej: rozmowa z Aleksandrą Szczębarą, nową ambasadorką „Architektury-murator” Na wykład on-line można „pójść” w piżamie i z kubkiem kawy. Aby zachować jak najlepszą jakość transmisji, sami wykładowcy proponują, aby wyłączyć kamerki i mikrofony. Nie trzeba również tracić czasu na dojazdy na uczelnię. To duża oszczędność czasu, który można spożytkować inaczej – o prowadzonej zdalnie nauce na Wydziale Architektury Politechniki Wrocławskiej rozmawiamy ze studentką Aleksandrą Szczębarą, nową ambasadorką „Architektury-murator”.
Przenośna architektura papierowa – podsumowanie warsztatów na PWr Projekty uczestników tegorocznej Letniej Szkoły Architektury po raz kolejny udowodniły, że z papieru można zbudować prawie wszystko: od systemów ekspozycyjnych, po tymczasowe schronienie dla potrzebujących. Koordynatorem warsztatów był dr Jerzy Łątka z WA PWr, a wśród zaproszonych gości znaleźli się dr Mauricio Morales-Beltram z Yaşar University w Izmirze oraz Peter Eigenraam z Uniwersytetu Technicznego w Delft.
MultiComfort House Student Contest: Polka z nagrodą za projekt zrównoważonego osiedla w Dubaju Joanna Wnuczek z Wydziału Architektury Politechniki Wrocławskiej otrzymała wyróżnienie w międzynarodowym konkursie MultiComfort House Student Contest. Autorka zaproponowała zabudowę odwołujące się do architektury wernakularnej, a zarazem wykorzystującą najnowsze rozwiązania proekologiczne.
Studenci Politechniki Wrocławskiej zaprojektowali ogród na EXPO 2016 w Turcji Studenci Politechniki Wrocławskiej - Marta Matynia oraz Paweł Gałeczka zdobyli drugą nagrodę w międzynarodowym konkursie studenckim organizowanym przez LE:NOTRE Institute oraz EXPO 2016 w Antalyi. Zadaniem było wykonanie projektu nowoczesnego ogrodu tematycznego na EXPO 2016.
Erasmus w Brazylii – studia na wydziale architektury uniwersytetu w Rio de Janeiro Absolwent Wydziału Architektury Politechniki Wrocławskiej Przemysław Witkowski pisze o swoich studiach na uczelni w Rio de Janeiro, które odbył w ramach wymiany studenckiej Erasmus Mundus.