Architektura MuratorŚwiatło w architekturzeAnaliza natężenia światła dziennego: jak wykonać analizę natężenia naturalnego oświetlenia we wnętrzu

Analiza natężenia światła dziennego: jak wykonać analizę natężenia naturalnego oświetlenia we wnętrzu

Natężenie i rozkład naturalnego oświetlenia w budynkach należy wziąć pod uwagę już we wczesnej fazie projektu. Jak przeprowadzić szczegółową analizę światła dziennego? Jakie standardy i przepisy powinno się uwzględnić? Czy warto przeprowadzić symulacje  doświetlenia światłem dziennym wybranych pomieszczeń?

Analiza natężenia światła dziennego: jak wykonać analizę natężenia oświetlenia dziennego

Co znajdziesz w artykule:

1. Normy i regulacje dotyczące światła dziennego

2. Analiza natężenia światła dziennego: od czego zacząć?

3. Jak wykonać symulację doświetlenia światłem dziennym?

Normy i regulacje dotyczące światła dziennego

Normy i regulacje dotyczące wykorzystania oświetlenia dziennego w budynkach są w Polsce mało precyzyjne. Zgodnie z najnowszą aktualizacją rozporządzenia Ministra Rozwoju w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi stosunek powierzchni okien, liczonej w świetle ościeżnic, do powierzchni podłogi, musi wynosić co najmniej 1:8 (1 m2 okna na 8 m2 podłogi). Zapisano też, że pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci, z wyjątkiem pracowni chemicznych, fizycznych i plastycznych, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia przez co najmniej trzy godziny. Zasada ta dotyczy także wnętrz mieszkalnych, przy czym w mieszkaniach wielopokojowych może być spełniona tylko dla jednego pokoju. W sposób bardziej liberalny przepisy traktują domy w zabudowie śródmiejskiej, w tym przypadku dopuszczając jedynie 1,5 godziny nasłonecznienia. To stanowczo zbyt mało! Według wciąż przygotowywanej normy unijnej (BS EN 17037), opierającej się na wytycznych opracowanych przez British Standard Institution, przez połowę godzin dziennych w ciągu roku przynajmniej 50% powierzchni wnętrza powinno mieć zapewnione światło dzienne na poziomie 300 lx, a całe pomieszenie na poziomie 100 lx. W pokojach oświetlonych przez świetliki zalecane minimum to 300 lx dla całej powierzchni przez co najmniej połowę godzin dziennych rocznie. Nie ulega wątpliwości, że naturalne światło powinno być najważniejszym źródłem oświetlenia pomieszczeń, a tym samym wspomagać redukcję zapotrzebowania na energię elektryczną.

Analiza natężenia światła dziennego: od czego zacząć?

Najbardziej popularną miarą ilości naturalnego światła w pomieszczeniu jest tzw. Daylight Factor (DF). Im wyższy, tym więcej światła dziennego w danym wnętrzu. Pomieszczenia o średnim DF na poziomie 2% można uznać za dobrze doświetlone światłem dziennym, choć oświetlenie elektryczne może być nadal konieczne, na przykład do wykonywania precyzyjnych prac, pomieszczenie z DF na poziomie 5% lub więcej uznamy już za bardzo dobrze oświetlone światłem dziennym i w takim przypadku to elektryczne prawdopodobnie nie będzie już potrzebne w ciągu dnia. Kluczowymi właściwościami budynku, które określają wartość i rozkład współczynnika światła dziennego w przestrzeni są:

• rozmiar, rozmieszczenie, położenie i właściwości przepuszczania światła dla okien elewacyjnych i dachowych,

• wielkość przestrzeni,

• właściwości refleksyjne (odbijające światło) powierzchni wewnętrznych i zewnętrznych,

• stopień, w jakim elementy zewnętrzne przesłaniają widok nieba. Współczynnik światła dziennego najłatwiej określić za pomocą specjalistycznego oprogramowania.

Jak wykonać symulacje doświetlenia światłem dziennym?

Odbiór światła dziennego w pomieszczeniu wykracza znacznie poza ilość światła odbieranego na płaszczyźnie roboczej, dlatego ważne jest, aby zwrócić uwagę na przestrzenne cechy światła dziennego i sposób, w jaki oświetla ono pomieszczenia. Można to zrobić za pomocą specjalistycznych programów dostępnych w sieci, na przykład VELUX Daylight Visualizer.  Umożliwiają one wykonanie realistycznych wizualizacji pokazujących symulacje doświetlenia światłem dziennym wybranych pomieszczeń w różnych warunkach pogodowych. Narzędzia te pozwalają na szybkie generowanie modeli 3D w oparciu o rysunki CAD i modele lub indywidualnie wprowadzane parametry. VELUX Daylight Visualizer można wykorzystać także do obliczenia poziomów natężenia oświetlenia i współczynnika światła dziennego. Co więcej, pozwala on dokładnie symulować i kwantyfikować poziomy światła dziennego we wnętrzach, podczas gdy programy do wizualizacji 3D generują tylko obrazy, bez informacji o ilości i jakości światła w danej przestrzeni.

Tagi:
Architektura i światło Słońce nie zdawało sobie sprawy, jak jest wspaniałe, dopóki nie padło na ścianę budynku – mawiał Louis Kahn. W tym numerze o szansach i wyzwaniach, jakie niesie ze sobą światło – najbardziej zmienna i poetycka materia tworząca architekturę – pisze Grzegorz Stiasny.
Doświetlanie pomieszczeń przez płaski dach. Jak wybrać okna do płaskich dachów? W kwestii funkcjonalności i estetyki wnętrz duże znaczenie odgrywa ich właściwe doświetlenie. Dla pomieszczeń, w których okna fasadowe nie zapewniają optymalnego dostępu do światła słonecznego, najlepszym rozwiązaniem są okna do płaskich dachów.
Więcej niż światło – rozmowa ze Sławomirem Cytryniakiem z firmy Spectra Lighting Nie jesteśmy po prostu fabryką. Staramy się umożliwiać realizację wizji projektanta, podpowiadamy jak, z czego i w jaki sposób tę wizję wykonać. Równocześnie bierzemy pod uwagę potencjalne ograniczenia oraz fizyczne możliwości zarówno projektu, jak i produktów. Dążymy do wspólnego celu i staramy się upewnić, że klient będzie zadowolony z efektu – rozmowa ze Sławomirem Cytryniakiem, wiceprezesem zarządu Spectra Lighting.
Naturalne światło we współczesnej architekturze. Międzynarodowy konkurs architektoniczny Otwarty konkurs architektoniczny Daylight spaces 2014 promuje wykorzystanie światła słonecznego we współczesnych budynkach. Termin rejestracji mija 21 sierpnia 2014
Światło dla… Konkurs dla studentów, młodych projektantów i architektów: diody LED Agencja SOMA, Stowarzyszenie Projektantów Form Przemysłowych i Polski Związek Przemysłu Oświetleniowego zapraszają studentów, młodych projektantów i architektów do twórczego wykorzystania potencjału diod LED w ramach międzynarodowego konkursu Światło dla...
Międzynarodowe Sympozjum VELUX oraz KONKURS „Światło pod dachem” Jedno z najważniejszych współczesnych wydarzeń dla branży architektonicznej: VELUX Daylight Symposium odbędzie się w dniach 4-5 maja 2011 roku w Lozannie w Szwajcarii. Czwarta już edycja międzynarodowego sympozjum poświęcona będzie wykorzystaniu światła dziennego w architekturze, a jego tematem „Światło dzienne z perspektywy użytkowników obiektów architektonicznych” („Daylight in a human perspective”)