Spis treści
- Dwa odrębne kontrakty na drążenie i wyposażenie tunelu w Łodzi
- Wyburzenia 4 kamienic, przestój Katarzyny i przejęcie tarczy
- Jak powstaje tunel KDP Portu Polska - ważne są komora Retkinia i nowa tarcza
- Inna operacja trwa w komorze Fabryczna
- Trwa ratowanie skrzyżowania al. Kościuszki i ul. Zachodniej w Łodzi
- Kiedy powstanie tunel średnicowy w Łodzi? Dopiero inwentaryzacja da odpowiedzi
Dwa odrębne kontrakty na drążenie i wyposażenie tunelu w Łodzi
Podziemny tunel łączący dworce Łódź Fabryczna i Łódź Kaliska to jedna z najbardziej skomplikowanych inwestycji infrastrukturalnych w historii polskiego kolejnictwa. Po wstrzymaniu prac pod miastem, inwestor - spółka PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. - przemodelował strategię dalszych robót. Jak nas poinformował Zespół Prasowy PKP PLK, całe przedsięwzięcie zostało podzielone na dwa odrębne kontrakty.
- Inwestycja została podzielona na dwa odrębne kontrakty obejmujące z jednej strony dokończenie drążenia tunelu, a z drugiej wykonanie infrastruktury kolejowej, instalacji technicznych oraz robót wykończeniowych na podziemnych przystankach - czytamy w przesłanej nam odpowiedzi.
PKP PLK prowadzi negocjacje w celu wyłonienia wykonawcy odpowiedzialnego za drążenie (wybór planowany jest na przełomie 2026 i 2027 r.). W tym samym okresie ogłoszony zostanie przetarg nieograniczony na drugi kontrakt - obejmujący wyposażenie techniczne tuneli i wykończenie przystanków Łódź Śródmieście, Polesie i Koziny. Podpisanie obu umów zaplanowano na 2027 rok.
Wyburzenia 4 kamienic, przestój Katarzyny i przejęcie tarczy
Najważniejszym elementem operacji pozostaje tarcza TBM o średnicy 13 metrów, nazywana Katarzyną. Maszyna stała bezczynnie od listopada 2024 roku po zawaleniu się kamienicy przy Al. 1 Maja 23. Przełomem okazała się nowelizacja ustawy o transporcie kolejowym z początku 2026 roku, na mocy której wojewoda łódzki wydał decyzję o przejęciu tarczy z rąk dotychczasowego wykonawcy (PBDiM).
Wznowienie drążenia zaplanowano na pierwszą połowę 2027 roku. Zanim jednak maszyna ruszy, wyburzone zostaną cztery kamienice przy Al. 1 Maja 19, 21, 23 oraz ul. Próchnika 44 ze względu na długi postój i pogorszenie parametrów gruntu. Nowy wykonawca przeprowadzi najpierw serwis TBM Katarzyna oraz ocenę warunków hydrogeologicznych.
- Nowy wykonawca, wyłoniony w toku obecnie prowadzonych negocjacji, przeprowadzi serwis maszyny TBM Katarzyna, ocenę warunków gruntowo-wodnych, a także ocenę oddziaływania na okoliczną zabudowę na dalszej trasie drążenia. Działania te mają na celu zapewnienie maksymalnego poziomu bezpieczeństwa podczas kontynuacji inwestycji - podkreślają przedstawiciele PKP PLK.
PLK podtrzymuje przy tym założenie dokończenia tunelu w pierwotnym korytarzu.
Jak powstaje tunel KDP Portu Polska - ważne są komora Retkinia i nowa tarcza
Równolegle w Łodzi toczą się prace przy podziemnej magistrali Kolei Dużych Prędkości (KDP) linii „Y” w ramach programu Port Polska. Będzie to ponad 4-km tunel łączący stacje Łódź Fabryczna i Retkinia. W komorze startowej w Retkini trwa obecnie widowiskowy podziemny montaż maszyny TBM, wykonywany przez firmę PORR S.A.
Po dostarczeniu ponadgabarytowych transportów, w komorze opuszczono segmenty tarczy nr 4, 8, 10, 2 i 1, dwie części erektora (krzyżaka montażowego) oraz napęd główny ważący 169 ton. Trwa spawanie głowicy tarczy.
Rozruch TBM nastąpi wiosną 2027 roku. Inwestycja skróci czas przejazdu z Łodzi do Wrocławia do niecałej godziny, a z Warszawy do Wrocławia do 1,5 godziny. Po 2032 r. pociągi AeroExpress połączą Łódź z lotniskiem centralnym co 30 minut.
Inna operacja trwa w komorze Fabryczna
Stacją łączącą oba projekty jest Łódź Fabryczna. Po jej zachodniej stronie zbiegają się tunele aglomeracyjny PKP PLK i dalekobieżny Portu Polska. Obie komory dzieli wspólna ściana szczelinowa sięgająca 46 m w głąb ziemi. Na mocy porozumienia z czerwca 2026 r. spółka CPK przejęła nadzór inwestorski nad komorą PLK, przy finansowaniu ze strony PLK. W lipcu 2026 r. podpisano kontrakt o wartości ponad 113 mln zł netto z firmą Budimex.
- Oprócz tego obecnie prowadzone są roboty w komorze końcowej tunelu średnicowego przy stacji Łódź Fabryczna, które realizuje wykonawca Portu Polska. Zakres prac obejmuje dokończenie elementów konstrukcyjnych obiektu, w tym wykonanie stropów, płyt fundamentowych, konstrukcji żelbetowych, wykopów oraz zasypek. Równolegle realizowana będzie obsługa geodezyjna i zabezpieczanie terenu budowy. Prace te są istotnym etapem zarówno dla ukończenia komory tunelu średnicowego, jak i dla sprawnej realizacji tunelu KDP w rejonie Łodzi Fabrycznej - precyzują parcownicy Zespołu Prasowego PLK.
Wybór Budimeksu - budującego też komorę Retkinia dla KDP - sprawia, że jeden wykonawca skoordynuje prace na styku obu podziemnych arterii. Prezes CPK dr Filip Czernicki oraz Piotr Rachwalski wskazywali, że wyeliminuje to ryzyko błędów z przeszłości.
Trwa ratowanie skrzyżowania al. Kościuszki i ul. Zachodniej w Łodzi
Na powierzchni, nad budowaną podziemną infrastrukturą także trwają prace. Zakład Robót Komunikacyjnych DOM w Poznaniu prowadzi na zlecenie PLK pilne prace zabezpieczające przy przystanku Łódź Śródmieście na skrzyżowaniu al. Kościuszki i ul. Zachodniej.
- W rejonie przystanku kolejowego Łódź Śródmieście oraz skrzyżowania al. Kościuszki i ul. Zachodniej prowadzone są obecnie prace, których celem jest zabezpieczenie torowiska tramwajowego oraz konstrukcji znajdujących się w rejonie skrzyżowania przed postępującą degradacją, która w przypadku braku odpowiednich działań mogłaby zagrozić bezpieczeństwu ruchu - wyjaśnia biuro prasowe PLK.
ZRK DOM stabilizuje podłoże i odbudowuje tymczasowy układ drogowy, co przywróci ruch samochodowy w relacji północ-południe przy zachowaniu jazdy tramwajów. Prace zakończą się w tym roku.
Kiedy powstanie tunel średnicowy w Łodzi? Dopiero inwentaryzacja da odpowiedzi
Ostateczny koszt i termin oddania tunelu średnicowego poznamy po rozstrzygnięciu przetargów. Biuro prasowe PKP PLK wskazuje, że na obecnym etapie nie jest możliwe wskazanie terminu zakończenia ani kosztów całej inwestycji.
- Będą one zależeć m.in. od wyników inwentaryzacji robót, oceny stanu technicznego TBM, przebiegu postępowań przetargowych oraz harmonogramów przedstawionych przez przyszłych wykonawców - twierdzi PLK.
Dopiero podpisanie umów w 2027 r. pozwoli przedstawić wiążący harmonogram. Zsynchronizowanie działań PKP PLK, Portu Polska, Budimeksu oraz PORR S.A. daje jednak nadzieję na sprawne dokończenie obu inwestycji.