Podzielili osiedle na zielone kwadraty, a między nimi postawili płotki. I tak wyszło powyżej średniej i lepiej niż deweloperka. Kosmiczna, Katowice

2026-06-11 13:33

Budynki mają tu niezwykły kolor głębokiej zieleni i popielatej szarości. Stoją na planie kwadratu o wymiarach 21 x 21 m z wejściami od strony północnej. Nie przesłaniają się wzajemnie, a pomiędzy nimi jest dużo wolnej przestrzeni - to tereny zielone i chodniki. Wnętrze osiedla jest w całości strefą pieszą wolną od ruchu samochodowego. Zdecydowanie powyżej średniej. To nowe osiedle TBS w Katowicach w dzielnicy Giszowiec. Już na pierwszym zdjęciu widzicie, czego tu jest za dużo.

Wojciech Fudala. Drugie życie Fabryki Urządzeń Górniczych Montana w Katowicach

Bloki z zieloną elewacją z blachy trapezowej

Butelkowa zieleń i popielata szarość na elewacjach z blachy, obszerne balkony, a nawet tarasy, 100-metrowe mieszkania z master bedroom i 25 zł czynszu za metr. Plac zabaw, stoły sąsiedzkie, większość parkingów schowana pod ziemią (1,5 miejsca na lokal), ogrody deszczowe i widok na historyczną zabudowę Giszowca - osiedla - ogrodu. Oto nowe osiedle w Katowicach - TBS przy ulicy Kosmicznej w Giszowcu. To projekt młodziutkiej pracowni k3xmore, założonej w 2020 roku przez Kingę Bączyk i Magdalenę Orzeł-Rurańską. Projekt został wyłoniony w konkursie. Za kilka tygodni - przekazanie kluczy lokatorom.

Osiedle ma być unikalnym w skali Polski niskoenergetycznym zespołem mieszkaniowym, charakteryzującym się szerokim zastosowaniem rozwiązań proekologicznych i prospołecznych - takie były założenia konkursu, zorganizowanego przez SARP na zlecenie Towarzystwa Budownictwa Społecznego.

Kilka danych o osiedlu przy Kosmicznej

  • Budowa zaczęła się w 2022 roku
  • Nowe bloki są między ogródkami działkowymi a dawnym szybem Roździeński, należącym do nieistniejącej kopalni Wieczorek.
  • Jest tu 111 mieszkań, od kawalerek po 108-metrowe z dwoma łazienkami
  • Budynków jest 7, są trzy- i czterokondygnacyjne
  • Osiedle wyposażono w pompy ciepła, instalacje fotowoltaiczne oraz systemy zarządzania energią (nie jest podpięte do miejskiej sieci ciepłowniczej)

To ekologiczne osiedle to nie pierwsza realizacja Towarzystwa na Giszowcu. Wcześniej powstały tu już trzy inne kameralne osiedla: Giszowiec-Kasztany z 200 mieszkaniami, Pod Kasztanami z 24 mieszkaniami i Przyjazny Zakątek z 16 mieszkaniami. Wszystkie wybudowane były w „giszowskim” stylu zabudowy ze spadzistymi dachami krytymi czerwoną dachówką. Jak wyglądał stary Giszowiec, zobaczycie w tej galerii:

Przestrzenie wspólne - stoły, siedziska, ławy

Tym razem projekt oddano w ręce młodych architektek, które przemyślały każdy szczegół: żeby jak najwięcej mieszkań miało okna na różne strony, żeby okno w kuchni pozwalało na zabudowę meblami, żeby kolor ram okiennych (są dwustronne, białe od środka, zielone na zewnątrz) był identyczny, jak kolor fasady, żeby w przestrzeni wspólnej było miejsce na to, by sąsiedzi mogli usiąść razem na powietrzu, żeby była mała retencja - czyli staw - i ogrody deszczowe, żeby były komórki lokatorskie. Klatki schodowe są tak zaprojektowane, że wręcz zachęcają do tego, by iść schodami. A skąd nietypowy kolor elewacji?

Tak jak kiedyś cegła, stanowiąca budulec starych osiedli robotniczych na Giszowcu czy Nikiszowcu, była popularna i łatwo dostępna, tak dzisiaj prefabrykowany system modułów z wełny mineralnej i blachy trapezowej jest łatwo dostępny, produkowany lokalnie i stosunkowo ekonomiczny – mówiły architektki ze Śląska.

Nowe osiedle katowickiego TBS w Giszowcu z pozwoleniem na budowę
Autor: Archiwum serwisu Osiedle KTBS przy ul. Kosmicznej w Katowicach, proj. K3Xmore

O szczegółach tego projektu pisaliśmy już na naszych łamach: Futurystyczne osiedle TBS w Giszowcu.

Płotkoza. Płotek wokół stawu, płotek wokół placu zabaw, ogrody deszczowe za płotem

Teraz zwróćcie uwagę na jeden szczegół. Płotki. To osiedle zostało nimi potraktowane sowicie. Ogrodzenie jest między osiedlem a sąsiednimi ogródkami działkowymi. Wcześniej były to płyty, teraz jest parkan. O tym, dlaczego ROD-y w miastach są grodzone pisaliśmy tu.

Siatka odgradza od siebie mniejsze i większe ogródki mieszkań na parterze. Płot oddziela zagłębienia na ogrody deszczowe, plac zabaw, a także staw retencyjny pośrodku przestrzeni wspólnej. Zobaczcie i czytajcie dalej.

TBS w Katowicach, Kosmiczna, Giszowiec
Autor: Dorota Niećko Budynki TBS w Katowicach przy Kosmicznej z 2026. Projekt: Kinga Bączyk i Magdalena Orzeł-Rurańska, pracownia K3Xmore

Staw jest głęboki może na pół metra. Jest nie tylko ozdoba, ale pełni funkcję małej retencji. Dlaczego jest ogrodzony? - Zaważyły kwestie bezpieczeństwa - mówią przedstawiciele TBS w Katowicach. 

Ile kosztowała budowa osiedla TBS?

Koszt realizacji inwestycji wraz z gruntem wyniósł ok. 74,7 mln zł. Projekt został współfinansowany ze środków zewnętrznych w wysokości ponad 43 mln zł, pochodzących m.in. z Funduszu Dopłat, Rządowego Funduszu Rozwoju Mieszkalnictwa oraz Planu Rozwojowego. Pozostałe środki pochodzą z kredytu bankowego, partycypacji przyszłych najemców oraz środków własnych KTBS. Ostateczne rozliczenie inwestycji nastąpi po zakończeniu procedur weryfikacyjnych przez Bank Gospodarstwa Krajowego.

Zobacz też inne mieszkania na wynajem. Mieszkanie Plus przy Korczaka w Katowicach. Zdjęcia

Podcast Architektoniczny
Michał Sikorski: Przedprojektowanie. Niewidzialny fragment każdej dobrej architektury