Zapomnijcie o bursztynowej komnacie. W Lipsku stoi szklana i jest stacją kolejową. Jej schody biją rekord Europy

Na skraju śródmieścia Lipska stoi niewielki szklany pawilonik. Ten niepozorny i delikatny dla otoczenia budyneczek przykrywa wielką stację S-bahn Wilhelm-Leuschner-Platz wysoką na 15 metrów i długą na 140 oraz najdłuższe w Europie schody ruchome z ruchomym podestem. Autorem projektu jest pracownia Maxa Dudlera.

Architektura. Natura architektonicznych zachwytów. Robert Konieczny i Tomasz Malkowski o Archiprzewodniku po świecie

55 metrów schodów ruchomych

Niewielki, nieinwazyjny, cały z pustaków szklanych, podświetlony ciepłym światłem. Budynek wejściowy stacji S-Bahn Wilhelm-Leuschner-Platz w Lipsku zupełnie nie zapowiada tego, co dzieje się pod chodnikiem.

Żeby zjechać na dół, trzeba pokonać około 20 metrów różnicy wysokości. Od tego roku można to zrobić z pomocą najdłuższych schodów ruchomych Europy wyposażonych w ruchomy podest po środku. Całość mierzy aż 55 metrów, a przejazd zajmuje prawie 2 minuty. Trzeba powiedzieć - długo. Nie umywa się do pospiesznych eskalatorów, jakie spotkamy np. w stacjach metra w Bukareszcie.

Zobacz także: Zniknęły steki, wygasły dyskoteki. Futurystyczny „Pędzel do piwa” od lat milczy nad Berlinem

Najbardziej niecodziennym elementem konstrukcji jest oczywiście płaski ruchomy podest pośrodku. Przed remontem trzeba było zejść z jednych schodów i wejść na drugie. Teraz już nie trzeba. Schody wykonano na zamówienie. Niemcy to jednak państwo dobrobytu.

Stacja Wilhelm-Leuschner-Platz w Lipsku
Autor: Julia Dragović/ Archiwum prywatne

Szklany masyw

Wilhelm-Leuschner-Platz jest jedną z czterech podziemnych stacji lipskiego City-Tunnel, oddanego do użytku w 2013 roku. Choć wnętrze może kojarzyć się z metrem, jest to przystanek kolei S-Bahn działającej w ramach normalnej sieci kolejowej. Konkurs na jego projekt Max Dudler wygrał już w 1997 roku.

Architekt stworzył przestrzeń lekko wygiętą w planie, pozbawioną słupów, długą na 140, szeroką na około 20 i wysoką na 15 metrów. Główną ozdobą jest regularna siatka pustaków szklanych, pokrywająca ściany i sufit. Do tego szarość betonu i czerwień detali. Dudler miał się inspirować przeszklonymi przekryciami lipskiej Mädler-Passage.

Zobacz także: Oduczelnia do oduczania. Słynna szkoła architektury od ponad 100 lat oddziałuje na współczesne projektowanie. Tak dziś wygląda Bauhaus w Dessau

Wielkoformatowe prefabrykaty składają się z pól po 12 na 12 pustaków osadzonych w betonowym ruszcie. Ukryte za nimi oświetlenie sprawia, że półprzezroczyste ściany wyglądają jak wielkie okna, choć nie dociera przez nie światło dzienne. Z długich na 55 metrów schodów całość robi spektakularne wrażenie i, szczerze powiedziawszy, wpatrując się w tę zmieniającą się wraz ze zmianą perspektywy przestrzeń, odbiorca zaczyna doceniać, że nie musi już patrzeć pod nogi, by przejść na drugie schody. Może na ten ogrom patrzeć bez przerwy.

Na środku hali znajduje się jasny, bezspoinowy peron z lastryka. Ławki, gabloty, automaty biletowe i informacje dla pasażerów skupiono w prostych betonowych bryłach, ustawionych niczym geometryczne rzeźby.

Stacja Wilhelm-Leuschner-Platz w Lipsku
Autor: Julia Dragović/ Archiwum prywatne

Żelbet i szkło

Surową stację wykonano metodą odkrywkową, podobnie jak pozostałe podziemne przystanki City-Tunnel. Najpierw powstał głęboki wykop i żelbetowa konstrukcja, którą następnie przykryto, przywracając przestrzeń miasta na powierzchni. Szklana skrzynia to już dodatek zamontowany wewnątrz hali. Nie musi nic dźwigać.

Szklane podświetlane prefabrykaty zajmują około 7 tys. m² ścian i sufitu. Za okładziną ścienną znajduje się stalowa konstrukcja ramowa z prostokątnych profili wypełnionych betonem ze względów przeciwpożarowych i zakotwionych w surowych ścianach tunelu. Elementy szklanego sufitu podwieszono na stalowym ruszcie do sprężonych belek stropowych o rozpiętości 28 metrów.

Pomiędzy żelbetową obudową a pustakami pozostawiono dostępne dla obsługi przestrzenie techniczne. Mieszczą się w nich oświetlenie oraz ciągi rewizyjne, dzięki którym można konserwować instalacje bez wprowadzania widocznych i psujących efekt klap do jednolitej szklanej powierzchni.

Zobacz także: Budynki typu Lipsk mają dziesiątki klonów w dwóch krajach. Tutaj powstały. Dziś stoi tu opuszczony samolot, rosną chwasty

Podcast Architektoniczny
Łukasz Mieszkowski. Najpierw porządki. Potem mocniej spojrzymy w przyszłość architektury