Architektura MuratorTechnikaRynek Łazarski z jedną z największych na świecie poduszek ETFE

Rynek Łazarski z jedną z największych na świecie poduszek ETFE

Dobiega końca przebudowa Rynku Łazarskiego w Poznaniu według konkursowego projektu Autorskiej Pracowni Architektonicznej Jacka Bułata. Nad przyszłym targowiskiem montowany jest dach z jedną z największych na świecie jednokomorowych poduszek z folii ETFE.

Rynek Łazarski z jedną z największych na świecie poduszek ETFE
Przebudowa Rynku Łazarskiego w Poznaniu, proj. APA Jacek Bułat; fot. Urząd Miasta Poznania
Przebudowa Rynku Łazarskiego w Poznaniu
AutorzyAPA Jacek Bułat
Generalny wykonawcaSkanska
InwestorUrząd Miasta Poznania
Data realizacji (początek)2020
Data realizacji (koniec)2021
Koszt inwestycji43 mln zł
Powierzchnia membrany ETFE 2236 m²
Podwykonawca zadaszenia z folli ETFETemme Obermeier GmbH

Rynek Łazarski: pierwszy konkurs w formule flamandzkiej

Projekt przebudowy Rynku Łazarskiego w Poznaniu został wybrany w konkursie architektonicznym z 2016 roku. Był to pierwszy w Polsce konkurs przeprowadzony w oparciu o tzw. formułę flamandzką. Na terenie Flandrii model tego typu stosowany jest już od blisko dwóch dekad. Zamawiający wspólnie z biurem naczelnego architekta określa najpierw swoje potrzeby, by na tej podstawie wypracować dokument definiujący zadanie projektowe. Biura architektoniczne, które chciałyby się podjąć zadania wysyłają jedynie swoje portfolia i krótki opis, dlaczego interesują się danym tematem. Na tej podstawie naczelny architekt wybiera 10 pracowni, które przedstawia zamawiającemu, a później wspólnie dokonują selekcji 3-7 zespołów, zwracając przy tym uwagę, aby w finałowej grupie znalazły się zarówno biura doświadczone, jak i początkujące. Każde z nich przygotowuje odpłatnie koncepcje, by na koniec zaprezentować je przed komisją złożoną z przedstawicieli klienta, czyli zwykle lokalnych samorządów i biura naczelnego architekta.

Czytaj też: Perfumiarnia w Poznaniu: zespół mieszkaniowy projektu Jemsów |

W Poznaniu nieco zmodyfikowano procedurę, zbliżając ją do standardowego konkursu dwuetapowego. W pierwszym etapie, na podstawie zgłoszeń dopuszczono do konkursu 23 pracownie, które zostały poproszone o przesłanie swoich portfolio i referencyjnych rozwiązań. Nie były to jeszcze projekty autorskie, ale rekomendacje, przykłady najciekawszych według danego biura rozwiązań, które miałyby stanowić inspiracje, punkt wyjścia do opracowania w kolejnym etapie – mówiła Katarzyna Podlewska, zastępca architekta miasta Poznania podczas Konferencji o Konkursach Architektonicznych we wrześniu 2018 roku. Na tej podstawie jury wytypowało pięć pracowni: Basis, Biuro Projektów Lewicki Łatak, studia Aleksandry Wasilkowskiej i Jacka Bułata oraz Macieja Siudy wraz z architekt krajobrazu Martą Tomasiak. Każdy z zespołów przygotował następnie własny projekt, za który otrzymał wynagrodzenie w wysokości 14 tys. zł. Odbyły się też spotkania informacyjne w terenie. Ostatecznie trzecie miejsce i 8 tys. zł przyznano pracowni BASIS, drugie i 10 tys. zł zdobyło Biuro Projektów Lewicki Łatak, a pierwsze i 15 tys. zł APA Jacek Bułat, której zlecono szczegółowe opracowanie koncepcji konkursowej, konsultowanej jeszcze później z mieszkańcami i kupcami mającymi przy rynku swoje kramy.

Rynek Łazarski z jedną z największych na świecie poduszek ETFE
Przebudowa Rynku Łazarskiego w Poznaniu, proj. APA Jacek Bułat

Rynek Łazarski według APA Jacek Bułat

Ta koncepcja w bardzo ciekawy sposób rozwiązuje nie tylko kwestie dotyczące samego Rynku Łazarskiego, ale całą przestrzeń aż do ulicy Głogowskiej. Ujęło nas podejście rewitalizacyjne w zakresie tzw. lejka łazarskiego, gdzie powstanie skwer z placem zabaw i miejscami do wypoczynku dla mieszkańców – uzasadniał wybór Piotr Wiśniewski, dyrektor Biura Koordynacji Projektów i Rewitalizacji Miasta, członek jury konkursowego. Autorzy zaproponowali m.in. szersze chodniki oraz zieleń przed wejściami do budynków, a w centrum placu targowisko na planie koła z transparentnym zadaszeniem z folii ETFE.

Realizacja inwestycji o wartości 43 mln zł rozpoczęła się w lutym 2020 roku. Dotychczas powstała m.in. ważąca 135 ton stalowa konstrukcja przyszłego targowiska. Składa się ona z 26 słupów i trzech ringów: wewnętrznego, który nie będzie zadaszony, oraz środkowego i zewnętrznego. W kwietniu tego roku wykonawca robót, firma Skanska, rozpoczął montaż poduszek z folii ETFE: dużej, o powierzchni 1744 m², i mniejszej, o powierzchni 492 m². Docelowo zostaną one połączone w jedną całość i będą zasilane powietrzem przez trzy agregaty.

Rynek Łazarski z jedną z największych na świecie poduszek ETFE
Przebudowa Rynku Łazarskiego w Poznaniu, proj. APA Jacek Bułat

Targowisko na Rynku Łazarskim z ETFE

Folia ETFE zastosowana w zadaszeniu Rynku Łazarskiego ma grubość 300 mikrometrów i jest wyprodukowana z tworzywa sztucznego na bazie fluoru (etylentetrafluoroetylen). Materiał ten jest  wysokoprzezroczysty, lekki, elastyczny, ma wysoką wytrzymałość, jest niepalny i podlega recyklingowi. Jest też kilkadziesiąt razy lżejszy niż szkło. Folia jest odporna na promieniowanie UV, ekstremalne zmiany temperatury i ma właściwości samooczyszczające – czytamy w informacji prasowej firmy Skanska. Dolna folia dachu Rynku Łazarskiego będzie w 70% zadrukowana szarymi kropkami o średnicy 16 mm, żeby nieco zaciemnić przestrzeń poniżej i zapewnić efekt chłodzenia.

Poduszki w zadaszeniu montował ręcznie zespół wysoko wykwalifikowanych wspinaczy przemysłowych. W przypadku górnej warstwy pracowali oni głównie z podnośników nożycowych, a w niektórych przypadkach byli podwieszeni na linie albo asekurowani za pomocą lin do konstrukcji. Zapakowany panel membrany, złożony w paczkę o wymiarach 2 x 3 m, był transportowany na górę, podwieszany na przygotowanej platformie roboczej i dopiero tam rozpakowywany. Następnie wspinacze rozkładali membranę, rozciągali ją po konstrukcji stalowej, właściwie pozycjonowali i za pomocą profili aluminiowych montowali. W przypadku dolnej warstwy panel membrany był rozkładany na wykładzinie ochronnej, a następnie przy pomocy lin i bloczków wciągany na odpowiednią wysokość oraz montowany do konstrukcji przy pomocy profili aluminiowych. Zakończenie robot zaplanowano na sierpień, a otwarcie placu na jesień 2021 roku.

Rynek Łazarski z jedną z największych na świecie poduszek ETFE
Przebudowa Rynku Łazarskiego w Poznaniu, proj. APA Jacek Bułat

Tagi:
Autor: Piotr Prus
Nowy Rynek w Poznaniu z dominantą projektu Jemsów Trwa realizacja kolejnego budynku wielofunkcyjnego kompleksu Nowy Rynek w Poznaniu. Nowy obiekt według projektu biura JEMS Architekci będzie głównym elementem identyfikującym cały zespół w przestrzeni miasta.
Perfumiarnia w Poznaniu: zespół mieszkaniowy projektu Jemsów W miejscu dawnej fabryki perfum na poznańskim Łazarzu powstaje nowe wielofunkcyjne założenie. Kompleks pod nazwą Perfumiarnia pomieści nie tylko mieszkania i biura, ale także aparthotel i przestrzeń wystawienniczo-konferencyjną. Za projekt zabudowy wielorodzinnej odpowiada pracownia JEMS Architekci.
Biuro SUD Architekt Polska zwyciężyło w konkursie na wielofunkcyjny zespół w Poznaniu Na terenie dawnych koszar ułańskich na poznańskim Łazarzu powstanie nowy zespół mieszkaniowo-biurowy. W zamkniętym konkursie inwestorskim na projekt założenia zwyciężyła pracownia SUD Architekt Polska.
Polski Teatr Tańca / Poznań W starej kamienicy zbudowano relacje nie tylko pomiędzy aktorami, widzami i przestrzenią, lecz także starą oraz nową architekturą. O realizacji Architektonicznej Pracowni Autorskiej Jerzego Gurawskiego pisze Maciej Siuda.
Plac Wolności w Poznaniu: wyniki konkursu Rozstrzygnięto konkurs na koncepcję tymczasowego zagospodarowania placu Wolności w Poznaniu. Za najbardziej elastyczną propozycję uznano projekt biura UGO Architecture. Prezentujemy wszystkie prace nadesłane na konkurs.
Budynek mieszkalny Piątkowska 133 w Poznaniu W miejscu dzikiego parkingu na poznańskich Winiarach powstał apartamentowiec Piątkowska 133. Budynek, stanowiący w założeniu trawestację historycznej kamienicy, zaprojektowała lokalna pracownia Easst Architects.