Architektura MuratorKrytykaDom Handlowy Smyk w Warszawie

Dom Handlowy Smyk w Warszawie

Jakie tematy architektoniczne budzą dziś najgorętsze dyskusje? Czym się emocjonujemy? I dlaczego tak naprawdę warto wciąż o tym rozmawiać? W nowym dziale przypominamy najbardziej aktualne problemy i zagadnienia, które wywołują często sprzeczne opinie. W tym numerze DT Smyk, przebudowywany według projektu konsorcjum AMC – Andrzej M. Chołdzyński i RKW Rhode Kellermann Wawrowsky.

Smyk w Warszawie
Widok od strony Alej Jerozolimskich. Fot. Immobel Poland
Przebudowa i rozbudowa Centralnego Domu TowarowegoWarszawa, Aleje Jerozolimskie
AutorzyKonsorcjum pracowni AMC – Andrzej M. Chołdzyński (pracownia przewodząca) i RKW Rhode Kellermann Wawrowsky
InwestorImmobel Poland
Powierzchnia całkowita22050.0 m²
Powierzchnia biurowa15 000 m2
Planowane zakończenie realizacji2017

Co budzi kontrowersje

Projekt domu towarowego u zbiegu Alej Jerozolimskich i Kruczej Zbigniew Ihnatowicz i Jerzy Romański opracowali w latach 1947-1948, jeszcze zanim proklamowano socrealizm w architekturze. Ukończony w 1951 roku budynek spotkał się więc z silną krytyką apologetów nowej doktryny jako wyrażający obce, kosmopolityczne wpływy. Niemniej był pierwszym po wojnie nowoczesnym domem towarowym, o czym świadczyć miały m.in. całkowicie przeszklone elewacje i ruchome schody wewnętrzne. Na dachu urządzono ponadto użytkowy taras z zadaszeniami, gdzie w 1952 roku otwarto największą w Warszawie restaurację. Po tragicznym pożarze w 1975 roku, który doszczętnie strawił wnętrza, odbudowano go w uproszczonej formie, rezygnując z wielu detali i charakterystycznych podziałów na elewacji.

Smyk w Warszawie
Centralny Dom Towarowy w latach 60.; widok ze skrzyżowania ulic Kruczej i Alej Jerozolimskich. Fot. Edmund Kupiecki, Wikimedia Commons

W 2007 roku na zlecenie nowego właściciela Smyka, firmy DTC Real Estate, która wcześniej przeprowadziła generalne remonty domów towarowych Centrum, Wars, Sawa i Junior, Andrzej M. Chołdzyński przygotował wstępną koncepcję modernizacji i rozbudowy obiektu. Projekt zakładał przywrócenie gmachowi pierwotnego wyglądu i wzniesienie na jego tyłach, w miejscu zajmowanym dotąd przez parterową część i murowany biurowiec, zupełnie nowego skrzydła. Zgodę na inwestycję wydał stołeczny konserwator zabytków. Wpis do rejestru z 2006 roku uwzględniał bowiem główną bryłę Smyka, nie obejmując budynku biurowego i parterowego pawilonu oraz... elementów architektury wykonanych po 1953 roku. Ten enigmatyczny zapis stał się zarzewiem wszystkich późniejszych kontrowersji. W 2011 roku nieruchomość przejęła spółka Immobel Poland, znana m.in. z wielokrotnie nagradzanej modernizacji poznańskiego Okrąglaka (proj. JEMS Architekci, RKW Rhode Kellermann Wawrowsky, „A-m” 03/2013).

Smyk w Warszawie
Wizualizacja od ulicy Kruczej. Il. dzięki uprzejmości Immobel Poland

Na zorganizowanej w lipcu 2014 roku konferencji prasowej firma przedstawiła plany realizacji obiektu według projektu konsorcjum AMC – Andrzej M. Chołdzyński i RKW Rhode Kellermann Wawrowsky, którego liderem została pracownia AMC. Według koncepcji elewacje Smyka miały odzyskać podziały i detale sprzed pożaru, a od strony ulicy Brackiej przewidziano nowe skrzydło liczące siedem kondygnacji naziemnych oraz cztery podziemne. Jesienią tego samego roku rozpoczęto realizację. W szybkim tempie rozebrano większą część budynku, pozostawiając jedynie żelbetową konstrukcję i fragment klatki schodowej, za co na inwestora i architektów zewsząd posypały się gromy krytyki. Poprosiliśmy firmę Immobel i biuro AMC – Andrzej M. Chołdzyński, aby ich przedstawiciele ustosunkowali się do pojawiających się w prasie zarzutów o zburzeniu Smyka. Odpowiedź udało nam się uzyskać jedynie od inwestora – publikujemy ją poniżej. Tomasz Żylski

Smyk w Warszawie
Wizualizacja nowego skrzydła budynku. Il. dzięki uprzejmości Immobel Poland

Wypowiedź inwestora

Rekonstrukcja i przebudowa Cedetu to bardzo skomplikowany i czasochłonny proces. Ze względu na bardzo zły stan techniczny budynku w następstwie pożaru w 1975 roku, zakres prowadzonych prac jest bardzo szeroki. Obecnie realizujemy prace ziemne oraz prace dotyczące części podziemnej Cedetu, które potrwają do tegorocznej jesieni. Następnie rozpocznie się proces budowy konstrukcji betonowej. Jednym z naszych głównych zadań jest wierne odtworzenie historycznej elewacji z charakterystycznymi podziałami i wszystkimi detalami tak, aby przywrócić budynkowi wygląd zgodny z oryginalnym projektem architektonicznym. Mając na uwadze historyczny charakter Cedetu, wszystkie prace prowadzone są pod nadzorem Stołecznego Konserwatora Zabytków.

Budynek zostanie oddany do użytku jesienią 2017 roku. Cedet po zakończonej przebudowie zaoferuje ponad 22 000 metrów kwadratowych powierzchni najmu i połączy w sobie dwie funkcje: biurową i handlową. Poza najwyższej klasy powierzchnią użytkową, dodatkowym atutem będzie podziemny parking dostępny nie tylko dla pracowników biur, ale również dla mieszkańców Warszawy. IMMOBEL Poland

Tagi:
Zbliża się koniec przebudowy Smyka Na budynku Centralnego Domu Towarowego w Warszawie 19 października zawieszono wiechę. Przebudowa obiektu ma zakończyć się jeszcze w tym roku. Za jej projekt odpowiada konsorcjum AMC - Andrzej M. Chołdzyński i RKW Rhode Kellermann Wawrowsky.
Przebudowa Smyka Rozpoczyna się przebudowa domu handlowego Smyk w Warszawie. Projekt przygotowały biura AMC – Andrzej Chołdzyński i RKW Rhode Kellermann Wawrowsky