Architektura MuratorWydarzeniaCzas architektury mieszkaniowej – EU Mies Award 2017

Czas architektury mieszkaniowej – EU Mies Award 2017

Przyznając w tym roku EU Mies van der Rohe Award modernizacji bloku Kleiburg de Flat w Amsterdamie, jury doceniło zbiorowy wysiłek wielu ludzi. To werdykt bezprecedensowy, podkreślający potrzebę dyskusji o mieszkalnictwie w Europie – pisze Agnieszka Skolimowska. Prezentujemy zwycięski obiekt oraz cztery pozostałe finałowe realizacje, a także budynek mieszkalny w Brukseli autorstwa pracowni MSA i V+, które zdobyły nagrodę specjalną dla młodych architektów.

Czas architektury mieszkaniowej – EU Mies Award 2017
Pawilon Miesa van der Rohe w Barcelonie podczas wręczenia nagród, Fot. Anna Mas/Serwis prasowy
Nazwa wydarzenia:Nagroda Unii Europejskiej w dziedzinie architektury współczesnej im. Miesa van der Rohe 2017
Organizator:Fundació Mies van der Rohe
Jury:Stephen Bates (przewodniczący), Gonçalo Byrne, Peter Cachola Schmal, Pelin Derviş, Dominique Jakob, Juulia Kauste, Małgorzata Omilanowska
Liczba prac nominowanych:355 (z 36 krajów)
Liczba prac na krótkiej liście:40
Liczba finalistów:5
Wręczenie nagród:26 maja 2017 www.miesarch.com

Co dwa lata na tę chwilę z zapartym tchem czekają architekci i branżowe media w całej Europie. Rozstrzygnięcie nagrody Unii Europejskiej dla współczesnej architektury było emocjonujące również dla Polski reprezentowanej w finałowej piątce przez Muzeum Katyńskie w Warszawie. Choć obiekt pozostał bez nagrody, już sama obecność Polaków w finale jest ogromnym wyróżnieniem, tym bardziej, że podobne wydarzenie do tej pory nie miało miejsca. Werdykt jury Mies van der Rohe Award wskazuje na zagadnienia i postawy, które będą ważne w architekturze w nadchodzącym czasie. Już w 40 nominacjach ogłoszonych pod koniec stycznia widoczne było odejście od spektakularnych form i drogich inwestycji na rzecz realizacji o mniejszej skali i budynków, które wchodzą w relację z zabytkowym otoczeniem.

Ostateczne wyniki konkursu podkreślają natomiast jakość i znaczenie mieszkalnictwa i wskazują na nowe scenariusze dla zdyskredytowanej architektury powojennej. Nagrodę główną przyznano budynkowi De Flat Kleiburg w Amsterdamie, poddanemu renowacji według projektu biur NL architects i XVW achitectuur. Jeden z największych bloków Holandii został przekształcony w obiekt typu klusflat, którego mieszkańcy remontują lokale na własny koszt. W ten sposób monumentalny dom liczący 500 mieszkań został uratowany przed wyburzeniem. Założeniem autorów było zaprojektowanie budynku mieszkalnego, który przyszłym użytkownikom zapewni swobodę planowania wnętrz oraz nada nowy charakter otoczeniu, przy minimalnym nakładzie pracy. Celem stało się również stworzenie nowego typu mieszkań dla osób średniozamożnych, które nie mogą pozwolić sobie na zakup mieszkania na konwencjonalnym rynku nieruchomości. Cena jednego metra kwadratowego wynosi tu bowiem 1200 euro. Jury uznało projekt za jednocześnie heroiczny i zwyczajny oraz skłaniający do refleksji nad nową i złożoną rzeczywistością współczesnego mieszkalnictwa. Biuro NL Architects pojawia się w kontekście nagrody Miesa van der Rohe nie po raz pierwszy. W 2005 roku nagrodę specjalną otrzymał projekt BasketBar w Utrechcie. Warto też przypomnieć, że w maju 2012 roku na zaproszenie „A-m" pracownia wzięła udział w konferencji Idealny zespół mieszkaniowy.

W naszym biurze staramy się stosować dwie strategie: jedną typu remiks, czyli ponowne wykorzystanie budynku, i drugą, którą można sprowadzić do maksymy – marnujesz mniej, jeśli dodasz więcej. Nie tylko koszty utrzymania, ale i koszty społeczne będą mniejsze, jeśli zdecydujemy się na pewną wartość dodaną, wzbogacimy przewidziany przez inwestora program o nowe elementy – mówił wtedy Pieter Bannenberg (więcej „A-m” 8/2012). W tegorocznej edycji konkursu nagrodę specjalną dla najlepszego młodego architekta przyznano dwóm biurom z Brukseli: MSA i V+ za budynek NAVEZ z mieszkaniami socjalnymi. Jest to projekt, który spełnia dwie ambicje lokalnych władz: reprezentuje plan rewitalizacji przestrzeni miejskiej Brukseli jako charakterystyczny architektoniczny obiekt u bram miasta oraz zapewnia mieszkania dużym rodzinom. Jego zleceniodawcą była gmina Schaerbeek.

Nagrodę przyznano za dobre zrozumienie i błyskotliwe pokonanie ograniczeń wynikających z programu i położenia. Doceniono wysoką jakość i unikalny projekt mieszkań, które oświetlone są naturalnym światłem ze wszystkich stron, dysponują przestrzenią zewnętrzną i oferują niesamowite widoki. W tegorocznej edycji konkursu wzięło udział 355 realizacji z 36 krajów. Na liście 5 finałowych obiektów znalazły się: De Flat Kleiburg w Amsterdamie, Rivesaltes Memorial Museum we Francji, Muzeum Katyńskie w Warszawie, Kannikegården w duńskim Ribe i Ely Court w Londynie. Zanim zapadł werdykt jurorzy obejrzeli realizacje i wysłuchali prezentacji autorów projektów. Ceremonia wręczenia nagród odbyła się 26 maja w Barcelonie. W tym samym dniu nastąpiło też otwarcie dwóch wystaw: Made in Europe, w ramach której w 11 kontenerach przedstawiono wybrane modele z archiwum nagrody oraz 2017 EU Mies Award exhibition. Przez kolejne półtora roku będzie ona podróżowała po świecie, a jej pierwszy przystanek we wrześniu 2017 roku stanowić ma BOZAR Centre for Fine Arts w Brukseli.

EU Mies van der Rohe Award 2019 Jury EU Mies van der Rohe Award po raz drugi doceniło projekt rewitalizacji wielkiej płyty. W tegorocznej edycji nagrodę otrzymała modernizacja trzech bloków socjalnych w dzielnicy Grand Parc w Bordeaux, w poprzedniej, z 2017 roku, transformacja bloku Kleiburg w Amsterdamie.
EU Mies Award 2019 – nagroda dla młodych architektów. Emerging Architect Prize 2019 W tegorocznej edycji konkursu EU Mies van der Rohe Award specjalną nagrodę dla najlepiej zapowiadających się młodych architektów otrzymała francuska pracownia BAST za realizację przyszkolnej stołówki w miejscowości Montbrun-Bocage.
EU Mies Award 2019 dla modernizacji bloków w Bordeaux Jury UE Mies van der Rohe Award po raz kolejny doceniło projekt rewitalizacji wielkiej płyty! Tegoroczną nagrodę otrzymała modernizacja trzech bloków socjalnych w dzielnicy Grand Parc w Bordeaux – wspólny projekt pracowni Lacaton & Vassal Architectes, Frédéric Druot Architecture i Christophe Hutin Architecture.
Plac Skanderbega w Tiranie Za sprawą modernizacji przeprowadzonej według projektu belgijskiej pracowni 51N4E plac Skanderbega w Tiranie jest dziś największą przestrzenią na Bałkanach przeznaczoną wyłącznie dla pieszych. Dzięki Grand Prix w konkursie European Prize for Urban Public Space 2018 i znalezieniu się w finale UE Mies Award 2019 ma także szansę stać się najbardziej znaną albańską realizacją ostatnich lat.
Sala kongresowa w Plasencii Budowa obiektu zajęła 12 lat. Usytuowany na granicy miasta i górzystego krajobrazu malowniczej Estremadury z zewnątrz przypomina świetlisty meteoryt, w środku – prom kosmiczny zaaranżowany przez twórców Archigramu.
Terrassenhaus Berlin Zgodnie z intencją inwestorek, które oczekiwały obiektu wielofunkcyjnego, łatwo poddającego się ewentualnym modyfikacjom, architekci dążyli do wykreowania nowej typologii zabudowy, łącząc cechy miejskiej willi z tarasem, ścianki wspinaczkowej i zigguratu.