Architektura MuratorWydarzeniaNajlepsze przestrzenie publiczne w Polsce. Wyniki konkursu Towarzystwa Urbanistów Polskich

Najlepsze przestrzenie publiczne w Polsce. Wyniki konkursu Towarzystwa Urbanistów Polskich

Gdańsk, Olsztyn, Podkowa Leśna i Warszawa - to tu znajdują się najlepsze przestrzenie publiczne w Polsce.

Najlepsze przestrzenie publiczne w Polsce. Wyniki konkursu Towarzystwa Urbanistów Polskich
Plac Europejski w Warszawie. Źródło: materiały prasowe

Konkurs organizowany przez Towarzystwo Urbanistów Polskich ma ma na celu uhonorowanie i promocję najlepszych przestrzeni publicznych w Polsce. Nagradzane są rozwiązania podnoszące jakość przestrzeni, a tym samym życia mieszkańców miast. Podstawowe kryteria oceny zgłaszanych przestrzeni odnoszą się do kreowania ładu przestrzennego oraz podnoszenia atrakcyjności danego miejsca. Doceniane są rozwiązania poprawiające jakość życia mieszkańców w tym osób niepełnosprawnych, ochrona walorów przyrodniczych oraz podkreślanie dziedzictwa kulturowego przestrzeni, zarówno trwałymi środkami architektonicznymi, jak i oświetleniem, czy innymi formami oddziaływania na percepcję krajobrazu - czytamy w założeniach konkursu. Oceny i wyboru najlepszych opracowań dokonało Jury, w składzie którego, poza władzami TUP, znaleźli się Radosław Górecki (Ministerstwo Rozwoju, Departament Strategii Rozwoju), Ryszard Gruda (Prezes Izby Architektów) oraz Kamil Kowalski (Stowarzyszenie Integracja). Do tegorocznej, dziesiątej edycji konkursu nominowane były 32 realizacje z całego kraju.

Najlepsze przestrzenie publiczne w Polsce. Wyniki konkursu Towarzystwa Urbanistów Polskich
Plac Europejski w Warszawie. Źródło: materiały prasowe

Po raz pierwszy w historii konkursu nagrodę otrzymała realizacja ze stolicy. W kategorii Nowo wykreowana miejska przestrzeń publiczna nagrodę otrzymał Plac Europejski w Warszawie (inwestor: Ghelamco Poland, autorzy: Wirtz International Landscape Architects, Mac Stopa, murale: Rafał Olbiński i Francois Schuiten). Nagrodę przyznano za kompleksową realizację przestrzeni publicznej w centrum miasta o wyróżniającym się poziomie funkcjonalności i wysokich walorach artystycznych. Jury doceniło także fakt, że za realizację przedsięwzięcia w całości odpowiada inwestor prywatny.

Najlepsze przestrzenie publiczne w Polsce. Wyniki konkursu Towarzystwa Urbanistów Polskich
Przebudowa ul. Wajdeloty w dzielnicy Dolny Wrzeszcz w Gdańsku. Źródło: materiały prasowe

Za najlepszą Zrewitalizowaną miejską przestrzeń publiczną uznano przebudowaną ulicę Wajdeloty w dzielnicy Dolny Wrzeszcz w Gdańsku (inwestor: Urząd Miejski w Gdańsku, autorzy: Biuro Rozwoju Gdańska Biuro Projektów Budownictwa Komunalnego S.A. Gdańsk Wrzeszcz, arch. Anna Smółko). Za ważne osiągnięcie uznano efekt synergii pomiędzy odnową fizycznej przestrzeni a ożywieniem społeczno-gospodarczym. Zdaniem jury realizacja stała się początkiem procesu ożywienia tej części miasta.

Zagospodarowanie jeziora Ukiel
Zagospodarowanie jeziora Ukiel. Oznaczenia: A – Całoroczne Centrum Sportowo–Rekreacyjne – plaża miejska; B – obszar niezrealizowany; C – Ośrodek Żeglarstwa Wodnego i Lodowego; D – Całoroczna Baza Sportów Kajakarskich. Il. dzięki uprzejmości Restudio

W kategorii Nowo wykreowana przestrzeń publiczna w zieleni nagrodę otrzymało Całoroczne Centrum Sportowo-Rekreacyjne nad Jeziorem Krzywym w Olsztynie (inwestor: Urząd Miasta Olsztyn, autorzy: Zadanie1: Pracownia DŻUS GK Architekci s.c. G. Dżus, K. Orzechowska-Dżus; Studio - Projekt Autorska Pracownia Architektoniczna s.c. Ryszard Bąk, Anna Mikulska Bąk, Piotr Mikulski-Bąk; Zadanie 2: Restudio Architektury Maciej Jacaszek, Rafał Jacaszek). Nagrodę przyznano za wytworzenie systemu wzajemnie uzupełniających się przestrzeni o wyspecjalizowanej charakterystyce, tworzących nowe, w skali miasta, założenie. Podkreślono także nowoczesny charakter przedsięwzięcia zarówno w odniesieniu do programu, jak i zastosowanych rozwiązań architektoniczno-urbanistycznych.

Ostatnią z nagrodzonych realizacji jest Podkowa Leśna, którą uhonorowano w kategorii Rewitalizowana przestrzeń publiczna w zieleni (inwestor: Urząd Miasta Podkowa Leśna, autorzy: Pracownia Projektowa URBIOSIS Agnieszka Kowalewska). Nagrodę przyznano za przywrócenie znaczenia kluczowej przestrzeni publicznej historycznego założenia urbanistycznego miasta. Dzięki rewaloryzacji zaniedbana przestrzeń zieleni w sąsiedztwie ważnych dla funkcjonowania miasta obiektów przekształciła się w wielofunkcyjną, dostępną przestrzeń publiczną o dominującej funkcji rekreacyjnej.

Centrum Dialogu Przełomy w Szczecinie
Centrum Dialogu Przełomy w Szczecinie, projekt: KWK Promes. Fot. Juliusz Sokołowski, dzięki uprzejmości KWK Promes

Oprócz nagród jury przyznało pięć wyróżnień. Za interesujące połączenie dwóch typologicznie sprzecznych obiektów: przedwojennego kwartału zabudowy i powojennego placu wyróżniono Centrum Dialogu Przełomy w Szczecinie (inwestor: Muzeum Narodowe w Szczecinie, autorzy: KWK Promes architekci Robert Konieczny, Michał Lisiński).

Za odważną i atrakcyjną formę wyróżniono budowę ciągu pieszego prowadzącego od ul. Sobieskiego do ul. Harcerskiej w Wejherowie (inwestor: Gmina Miasta Wejherowo, autorzy: Biuro MAXPROJEKT Mateusz Jezierski), a za stworzenie parku pozbawionego barier przestrzennych, zaprojektowanego z dużym szacunkiem do zastanego ekosystemu leśnego doceniono Park Zdrowia w Legionowie (inwestor: Urząd Miasta Legionowa, autorzy: DKT Projekt Dorota Wachowska).

W przypadku kolejnej realizacji uznanie zdobyło przede wszystkim zaangażowanie mieszkańców w proces powstawania projektu - Skwer im. ks. prałata Stefana Pieczki (inwestor: Urząd Miasta Racibórz, autorzy: inż. arch. Jacek Hajkowski, Pracownia Architektury ARCHITEC Jacek Hajkowski) zrealizowano według koncepcji wyłonionej w ramach rozbudowanych konsultacji społecznych. Doceniono także stworzenie nowoczesnej przestrzeni zharmonizowanej z sąsiadującymi historycznymi obiektami.

Ostatnią z wyróżnionych realizacji jest jeden z największych historycznych kompleksów zieleni w Piotrkowie Trybunalskim. Rewaloryzację zabytkowego parku im. Ks. J. Poniatowskiego (inwestor: Urząd Miasta Piotrkowa Trybunalskiego, autorzy: Usługi Projektowo – Budowlane inż. Andrzej Wierzbowski) doceniono za przywrócenie wysokiej jakości funkcjonalnej oraz zwiększenie atrakcyjności krajobrazowej głównej przestrzeni rekreacyjnej w centrum miasta

Uroczystość wręczenia nagród odbyła się 21 września podczas konferencji „Miasto Dostępne” na Politechnice Warszawskiej. Konkurs odbył się pod honorowym patronatem przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Plaża Romantyczna w warszawskim Wawrze Dla projektantów najważniejszą wartością miejsca był jego naturalny charakter. Do przekształceń użyli języka stworzonego przez przyrodę. O nowej realizacji pracowni projektowej Karola Żurawskiego pisze Jerzy S. Majewski.
SORRY: Rajkowska przeciw łamaniu praw migrantów Przy poznańskiej Kaponierze powstał betonowy mur z odłamkami szkła na szczycie. To instalacja SORRY Joanny Rajkowskiej. Rzeźba nawiązuje do muru budowanego na granicy polsko-białoruskiej.
Pamięci mieszkańców getta: nowy monument na cmentarzu żydowskim w Warszawie Jeden z największych masowych grobów w Europie otrzymał nową oprawę. Na cmentarzu żydowskim w Warszawie, w miejscu spoczynku tysięcy mieszkańców getta, powstało przejmujące założenie pomnikowe według projektu biura Archiworks.
Plac 3 Maja w Wołominie od Nowa: wyniki konkursu W konkursie na koncepcję nowego zagospodarowania placu 3 Maja w Wołominie zwyciężyła Inicjatywa Projektowa z Warszawy. Wybór opracowania poprzedziły kilkustopniowe konsultacje społeczne.
Najlepsze przestrzenie publiczne według TUP: 2021 Towarzystwo Urbanistów Polskich po raz piętnasty wybrało najlepsze przestrzenie publiczne w kraju. Jury nagrodziło sześć realizacji w czterech kategoriach.
Miasto dobrych rozwiązań: nowy przewodnik po dobrze zaprojektowanych przestrzeniach w Polsce Targowisko w Mszanie Dolnej, osiedle Nowe Żerniki we Wrocławiu, plaża miejska w Olsztynie czy parki kieszonkowe w Krakowie to tylko niektóre z miejsc, jakie znalazły się na Niemapie – nowym przewodniku po dobrze zaprojektowanych przestrzeniach w całej Polsce.