Architektura MuratorWydarzeniaOsiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi na mapie europejskich osiągnięć modernizmu

Osiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi na mapie europejskich osiągnięć modernizmu

Osiedle Montwiłła-Mireckiego to swoisty fenomen. Jedno z pierwszych tej skali modernistycznych założeń mieszkaniowych w Polsce zaprezentowane zostanie na wystawie, którą już wkrótce będą mogli zobaczyć mieszkańcy kilku miast Europy.

Osiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi na mapie europejskich osiągnięć modernizmu
Osiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi; fot. M. Rzepnikowski

Osiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi: historia

Historię osiedla Montwiłła-Mireckiego w Łodzi przypomina wystawa przygotowana przez Fundację Urban Forms, która od najbliższego piątku do 8 października prezentowana będzie we frankfurckim Haus am Dom. Później ekspozycja zawita do Łodzi i innych europejskich miast o modernistycznym dorobku.

Czytaj też: Osiedle Słowackiego w Lublinie |

Wystawa „Mein Haus/Mein Wohnblock. Die Montwiłł-Mirecki Wohne Siedlung in Lodz, 1928-31” (Mój dom – mój blok. Osiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi, 1928-31) opowiada o dziś trochę zapomnianej, a zajmującej znaczące miejsce w dziejach polskiej architektury realizacji. Osiedle, wybudowane w latach 1928-1931 według projektu Jerzego Berlinera, Jana Łukasika, Miruty Słońskiej oraz Witolda Szereszewskiego, stało się domem dla prawie dwóch tysięcy osób, młodych, inteligenckich małżeństw z dziećmi wielu wyznań i narodowości. Domem kochanym, wyczekiwanym, wspominanym z sentymentem, stanowiącym całkowite przeciwieństwo ciasnej, śródmiejskiej kamienicy – podkreśla Teresa Latuszewska-Syrda, jedna z kuratorek ekspozycji.

Osiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi na mapie europejskich osiągnięć modernizmu
Osiedle Montwiłła-Mireckiego w Łodzi, dziedziniec międzyblokowy, lata 30. XX wieku; fot. Archiwum Państwowe w Łodzi

Osiedle Mireckiego i Mieszkania dla Minimum Egzystencji

Realizację założenia w zachodnie części Łodzi zainicjowały władze miasta. Nowe osiedle tworzyło kompleksowo rozwiązaną, dobrą do życia przestrzeń – zdrową, bezpieczną, wygodną, wyposażoną w nowoczesną infrastrukturę taką jak sklepy, szkoła i przedszkole. Oferowało małe, ale jasne, przestronne, funkcjonalnie zaprojektowane mieszkania z własną kuchnią oraz łazienką, w skąpanych w słońcu blokach otoczonych zielenią. Nic dziwnego, że projekt osiedla Montwiłła-Mireckiego w Łodzi wielokrotnie prezentowany był zagranicą, m.in. na towarzyszącej Międzynarodowemu Kongresowi Architektury Nowoczesnej (CIAM) wystawie Die Wohnung für das Existenzminimum, która odbyła się we Frankfurcie w 1929 roku. Dziś, po niemal stu latach, zespół ponownie zostanie pokazany nad Menem. Wystawa we Frankfurcie to symboliczny powrót do tamtego momentu chwały i próba przywrócenia osiedla na mapę europejskich osiągnięć modernizmu – tłumaczy Latuszewska-Syrda. Dla mnie to również podróż sentymentalna. Na tym osiedlu mieszkali moi dziadkowie, do których często zaglądali tacy sąsiedzi jak Katarzyna Kobro czy Władysław Strzemiński, chociażby po to, żeby skorzystać z telefonu – wspomina.

Czytaj też: Przedszkole Kobro: w Łodzi powstanie przedszkole projektu Katarzyny Kobro |

Wystawa „Mein Haus/Mein Wohnblock. Die Montwiłł-Mirecki Wohne Siedlung in Lodz, 1928-31” opowiada nie tylko o okolicznościach powstania osiedla, ale też o jego nowatorskim charakterze w wymiarze architektonicznym, urbanistycznym i społecznym. W czasie wernisażu studenci Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Łódzkiego przedstawią efekty projektu badawczego „Stacja Badawcza – Osiedle im. Józefa Montwiłła-Mireckiego w Łodzi” oraz premierowy film, dokumentujący dawne i współczesne życie na osiedlu.

Wystawę zrealizowano w ramach programu NIEPODLEGŁA, przy wsparciu Fundacji Polsko-Niemieckiej.

Wystawa Mein Haus – mein Wohnblock. Die Montwiłł-Mirecki Wohnsiedlung in Lodz
Kiedy:
24 września – 8 października 2021 r. (online: 9 października-31 grudnia 2021)
Gdzie: Haus am Dom, Domplatz 3, Frankfurt nad Menem
Kuratorka wystawy: Aleksandra Sumorok
Współpraca kuratorska: Teresa Latuszewska-Syrda
Projekt graficzny: Łukasz Chmielewski
Wsparcie merytoryczne: Dorota Fornalska, Marcin Rosowski
Redakcja tekstów: Aleksandra Dudek, Teresa Latuszewska-Syrda
Kwerenda archiwalna: Aleksandra Dudek
Organizator: Fundacja Urban Forms

Architektoniczny przewodnik po Łodzi: co warto zobaczyć w Łodzi Historyczna część Łodzi to prawie 1400 hektarów wypełnionych kamienicami, pałacami, willami, parkami i zespołami fabrycznymi z XIX i początku XX stulecia. Ale w mieście wciąż jest też miejsce na współczesne realizacje, ukazujące jego potencjał i ambicje.
Architektura modernistyczna w Krakowie. Rozmowa z Andrzejem Szczerskim W styczniowym numerze miesięcznika „Architektura-murator” – wywiad z Andrzejem Szczerskim. Historyk i krytyk sztuki opowiada o krakowskim modernizmie
Tagi:
Neue Nationalgalerie w Berlinie – drugie życie architektonicznej ikony 22 sierpnia 2021 roku po trwającym pięć lat remoncie została otwarta berlińska Neue Nationalgalerie Miesa van der Rohe. Najważniejszą modernizację od czasów otwarcia gmachu w 1968 roku przeprowadzono według projektu brytyjskiego biura David Chipperfield Architects.
W poszukiwaniu idei osiedla społecznego W poszukiwaniu idei osiedla społecznego - pod tą nazwą kryje się realizowany na warszawskim osiedlu Koło projekt wystawienniczy i edukacyjny inspirowany koncepcjami architektki Heleny Syrkus.
Dom / Podkowa Leśna Budynek ten to rebus – odgadywanie zasad nim rządzących jest zabawą. O realizacji Zbigniewa Jasińskiego pisze Marcin Kwietowicz.
Kolegium Polonijne / Przegorzały Wykorzystująca topografię terenu architektura obiektu przypomina corbusierowski klasztor La Tourette. O realizacji Tomasza Mańkowskiego z zespołem pisze Marcin Kwietowicz.
Tor Wyścigów Konnych na Służewcu Tor wyścigów konnych na Służewcu jest pierwszym w Polsce, i jak dotąd jedynym, kampusem hippicznym, w którym wprowadzono kompleksowe rozwiązania urbanistyczne.
Dworzec autobusowy w Kielcach: fotospacer po zmodernizowanym obiekcie Dobiega końca modernizacja dworca autobusowego w Kielcach według konkursowego projektu pracowni Kamiński Bojarowicz Architekci. Zobaczcie, jak ikona Kielc prezentuje się tuż przed otwarciem.