Architektura MuratorKrytykaArchitektura Warszawy po 1989: metamorfoza miasta

Architektura Warszawy po 1989: metamorfoza miasta

Ścigając Warszawę... to analiza gwałtownych zmian, jakie zaszły w architekturze Warszawy po 1989 roku i próba opisania związków między przemianami społecznymi, a urbanistyką i współczesną architekturą

Metamorfozy Warszawy, które miały miejsce w ciągu ostatnich dwóch dekad, wymykają się prostym kategoryzacjom. Jej rozwój po 1989 roku może być postrzegany w kategoriach żywiołowego, napędzanego przez kapitalizm wzrostu i idących z nim w parze mniej lub bardziej zaplanowanych przekształceń przestrzeni. Twórcy zbioru artykułów składających się na Chasing Warsaw – polscy socjologowie, antropolodzy, kulturoznawcy i architekci – kwestionują upraszczające tłumaczenie tych procesów wyłącznie mechanizmami transformacji rozumianymi jako ewolucja od miasta postsocjalistycznego do kapitalistycznej metropolii. Ich ambicją jest wskazanie, jak Warszawa i inne środkowoeuropejskie miasta urbanizują się zgodnie z własną drogą rozwoju i logiką uwarunkowanymi specyficzną historią i tożsamością.

Przedstawiona w książce Warszawa jest miastem zmienianym zarówno przez gwałtowną, wspieraną przez wolny rynek, modernizację i westernizację, jak i nadal przez socjalistyczną historię.
Współistnienie tych procesów daje specyficzny kolaż wyrażający się zarówno poprzez wyspowy i nieplanowany rozwój miasta, jak i tworzenie nowych miejskich kultur oraz form miejskiego życia stolicy.
Zawarty w książce portret Warszawy wykracza poza schemat studium historycznego czy badania etnograficznego. Jest to bardziej próba opisu ukrytej logiki procesu lub zapis z szybko ewoluującego pogranicza przemian miasta. Chasing Warsaw jest jednak przede wszystkim publikacją naukową, skierowaną do międzynarodowego środowiska akademickiego. Książka jest wydana w języku angielskim. Otwierająca ją część teoretyczna sytuuje badania autorów w szerszej debacie o procesach polskiej urbanizacji. Mierzą się oni tu z luką w naszej wiedzy – wiedzy tworzonej w dużej mierze oparciu o zachodnie teorie rozwoju miast. Architektowi publikacja dostarcza wnikliwych obserwacji miejskiego życia, wychodzących poza materialny wymiar projektów czy planów. Pomaga w tym przyjęta perspektywa badań socjologicznych i antropologicznych.

Artykuły dotyczą między innymi tematu grodzonych osiedli, będących zarówno wyrazem nowych aspiracji ich mieszkańców, jak i formą „enklaw porządku”. Nowym fenomenem są także topografie zamieszkania imigrantów. Niektórzy autorzy śledzą procesy gentryfikacji miejskiego aktywizmu przez pryzmat obecnej działalności modnych warszawskich kawiarni. Odchodzący porządek i zanikające przestrzenie pogranicza odzwierciedla opis Jarmarku Europa Rocha Sulimy. Realizacja w tym miejscu Stadionu Narodowego spowodowała, że znikło nie tylko targowisko, ale także specyficzna kultura miejskiej „gospodarki wykluczonych”. Chasing Warsaw to próba uchwycenia dynamicznego procesu urbanizacji. Siłą rzeczy stanowi ona migawkę z określonego momentu w historii stolicy.
Niezaprzeczalny atut książki to jednak zasygnalizowanie, że nie jest to transformacja w stronę idealnej zachodniej metropolii, a raczej płynne tworzenie się nowej warstwy znaczeń, zachowań i przestrzeni związanych z ostatnimi dekadami radykalnych przemian stolicy.
- Łukasz Pancewicz

Chasing Warsaw. Socio-Material Dynamics of Urban Change since 1990, red. Monika Grubbauer, Joanna Kusiak, Campus 2012

Warszawa z drona: nowy fotoplan stolicy Jak wygląda Warszawa z lotu ptaka? W stołecznym serwisie mapowym jest już dostępny nowy fotoplan, który powstał na podstawie zdjęć lotniczych wykonanych wiosną tego roku.
Ogrody Ulricha: WXCA rewitalizuje teren przed centrum handlowym Wola Park [NOWE WIZUALIZACJE] Ogrody Ulricha WXCA projektuje jako wielofunkcyjną przestrzeń służącą nie tylko klientom centrum handlowego Wola Park, ale też okolicznym mieszkańcom. Koncepcja powstała na podstawie wielostopniowego procesu konsultacji. Budowa ma się rozpocząć wiosną 2021 roku.
Modernizacja willi na Starym Żoliborzu – Kulczyński Architekt Jedna z ostatnich realizacji pracowni Kulczyński Architekt to przebudowa kilkudziesięcioletniej willi na Starym Żoliborzu. Obiekt zyskał przeszklone skrzydło od strony ogrodu i zupełnie nową aranżację wnętrz.
Ciasteczka na Foksal: Grzegorz Stiasny Mimo estetycznej rezerwy dla eklektycznych fasad uważam, że zdecydowanie trafniejsze etycznie są decyzje remontowania i ratowania tych domów. Nie mam śmiałości niszczenia tego, co stworzyli starsi o pokolenia koledzy po fachu. Cieszą więc odnowione kamienice przy ulicy Foksal. Nawet gdy ich dekoracje – świadectwo minionej epoki – zupełnie nie mieszczą się w moim guście – o modernizacji kamienic na Foksal w Warszawie pisze Grzegorz Stiasny.
Elektrownia Powiśle: architektura i miasto według APA Wojciechowski Architekci Po dwunastu latach od rozpoczęcia prac projektowych Elektrownia Powiśle została udostępniona mieszkańcom. Po zmodernizowanym zespole oprowadzili nas projektanci z APA Wojciechowski Architekci [GALERIA].
Fabryka PZO: zespół biurowo-mieszkalny na warszawskiej Pradze Dobiegła końca realizacja inwestycji pod nazwą Fabryka PZO. W ramach przedsięwzięcia modernizacji poddane zostały zabudowania dawnych zakładów optycznych na Kamionku. Za projekt przebudowy pofabrycznych obiektów odpowiada warszawska pracownia Konkret Architekci.