Architektura MuratorKrytykaConversations with Architects. In the Age of Celebrity

Conversations with Architects. In the Age of Celebrity

Rozmówcy Vladimira Belogolovskyego, urodzonego w Odessie rosyjskiego dziennikarza, kuratora i architekta, to gwiazdy największego światowego formatu. W sposób klarowny i nienużący odpowiadają na najistotniejsze pytania: czym jest architektura, jaka jest rola architekta, co jest najważniejsze w ich pracy, mówią o genealogii własnych projektów i ścieżkach inspiracji, a nawet wydają sądy o swoich architektonicznych konkurentach – recenzja Agnieszki Dąbrowskiej.

Conversations with architects. In the age of celebrity
Vladimir Belogolovsky, Conversations with architects. In the age of celebrity, Dom Publishers 2015

Takich książek nie wydaje się zbyt często – wymagają dużego nakładu pracy i czasu. Vladimir Belogolovsky – urodzony w Odessie rosyjski dziennikarz, kurator i architekt – zbierał do niej materiały przez prawie 13 lat. Pośród 30 rozmów ze znanymi architektami i dwoma krytykami architektury, które znajdziemy w liczącym 584 strony tomie, wiele prowadzonych było z przerwami, rozdzielonych na kilka spotkań, na jedną trzeba było czekać i pięć lat, a wywiad z Zahą Hadid udało się sfinalizować z pomocą poczty elektronicznej. Rozmówcy to gwiazdy największego światowego formatu. W sposób klarowny i nienużący odpowiadają na najistotniejsze pytania: czym jest architektura, jaka jest rola architekta, co jest najważniejsze w ich pracy, mówią o genealogii własnych projektów i ścieżkach inspiracji, a nawet wydają sądy o swoich architektonicznych konkurentach.

Wybierając cytaty do zamieszczenia po wewnętrznej stronie okładek, autor mógł mieć co najwyżej problem z nadmiarem bon motów i decyzją.

Alejandro Aravena: Gdy nie ma reguł, nie ma też wolności. Peter Eisenman: Architektura nie odpowiada na pytania, ona stawia pytania. Nie rozwiązuje problemów, ale je tworzy. Alejandro Zaera- Polo: To, co pomoże ci zaprojektować budynek, to zaangażowanie się w kwestie tworzywa, a nie myślenie o teorii (…) – teorie wyłaniają się z materii. Shigeru Ban: Każdy budynek musi być ognioodporny i zabezpieczać przed złą pogodą. Co za różnica więc, z czego jest zrobiony. Nawet uwzględniając dozę autokreacji, celebryci architektury pokazują w tej książce bardziej osobistą, mniej PR-owską twarz. Do takiego odbioru przyczyniają się też opisy spotkań autora z gwiazdami – przewrażliwionym na punkcie Louisa Kahna Robertem Venturim, sprytnie manipulującą klientami Zahą Hadid, świetnie zorganizowanym Normanem Fosterem...

Książka jest osobista, emocjonalna i emocjonująca zarazem, bo dodatkowo Belogolovsky próbuje wytłumaczyć się przed czytelnikami, czemu w drugim dziesięcioleciu XXI wieku – gdy tzw. starchitektura nie cieszy się dobrą prasą – wpadł na pomysł wydania publikacji w jakimś sensie umacniającej fenomen celebryty-architekta.

Ucieka się tu po pomoc i wyjaśnienie do dwóch słynnych krytyków, leciwych już, ale wciąż jasno błyszczących na architektonicznym firmamencie – Charlesa Jencksa i Kennetha Framptona. Frampton jest nastawiony negatywnie do starchitektury i jej reprezentantów. Moje obiekcje w stosunku do architektów, takich jak Hadid, Gehry, Koolhaas, Herzog & de Meuron i jeszcze kilku innych dotyczą tego, że ich praca jest zredukowana do obrazu (…) Zastanówmy się choćby nad wnętrzami muzeum w Bilbao Gehryʼego – tamtejsze galerie to brzydkie przestrzenie o złych proporcjach… Wszystkie przestrzenie w tym budynku są bez wartości – argumentuje w zamieszczonym w książce wywiadzie.

To Jencks pomaga Belogolovskyʼemy zrozumieć, co działo się w ostatnich latach z architekturą. Zauważa, że ikoniczne budynki istnieją od dawna (vide Wieża Eiffla) i pozostaną z nami na zawsze, bo manifestują typową dla systemu kapitalistycznego koncentrację kapitału, a jeśli tak, to musimy sobie z nimi radzić – rozmawiać o nich, a także starać się zwrócić uwagę na to, co wyrażają w sensie symbolicznym i jak są usytuowane w urbanistycznym kontekście.

Sposób prowadzenia wywiadów i realistyczne spojrzenie autora na ego architektów (jak pisze, każdy z nich musi być po trosze starchitektem, inaczej nie zdobędzie klientów i nie odniesie sukcesu) – sprawiają, że książka jest bardziej celebracją architektury z najwyższym znakiem jakości niż jej celebrytów.

Cztery ściany i dach Reiniera de Graafa. Premiera książki Krakowski Instytut Architektury oraz Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki zapraszają na premierę książki Cztery ściany i dach. Złożona natura prostej profesji oraz na spotkanie z jej autorem Reinierem de Graafem, który jest jednym z partnerów w słynnym holenderskim biurze OMA.
BAZARCH* 2019 Warszawa – nowości, wystawcy, wydarzenia towarzyszące W przedostatni listopadowy weekend odbędzie się w Warszawie kolejna edycja BAZARCHU, czyli najpopularniejszych targów książek o architekturze i mieście. Tradycyjnie towarzyszyć mu będą spotkania z autorami, premiery książek oraz dyskusje i wykłady.
Laka Perspectives 2: projektowanie dla świata przyszłości Głos udzielany jest architektom, urbanistom, inżynierom takich specjalności, jak biodizajn, informatyka albo robotyka, ale taż badaczom środowiska współczesnej mobilności czy sztucznej inteligencji. O drugim tomie Laka Perspectives wydanym przez Fundację Laka pisze Grzegorz Stiasny.
Fragments of Metropolis 3: ekspresjonizm górą Książka ma charakter atlasu, ułożonego według niezbyt zrozumiałego porządku – nie jest on chronologiczny, nie rządzi nim też geografia czy typologia budowli. Na kolejnych stronach zaprezentowano budynki użyteczności publicznej i mieszkalne, czasem obiekty małej architektury. Piszą Pitor Lewicki i Kazimierz Łatak.
Bauhaus – rewolucja sto lat później My – architekci, wykształceni po drugiej wojnie światowej – wywodzimy się wszyscy z Bauhausu. W krótkim, skondensowanym okresie działalności uczelnia wydała ogromny plon w postaci grona architektów i projektantów, projektów i realizacji, przykładów rewolucyjnego wzornictwa, grafiki użytkowej, postaw twórczych i światopoglądów – recenzja Piotra Lewickiego i Kazimierza Łataka.
Listy Heleny Syrkus – spotkanie promocyjne z autorkami nowej publikacji NIAiU Najnowsza publikacja Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki zawiera wybór korespondencji Heleny Syrkus z jej bliskimi przyjaciółmi i kluczowymi przedstawicielami środowiska architektonicznego: Walterem i Ise Gropiusami, Cornelisem van Eesterenem i jego żoną Fridą Fluck czy Sigfriedem Giedionem. Spotkanie promocyjne już 21 maja.