Architektura MuratorKrytykaWejście od podwórza: rozmowa z Izą Rutkowską

Wejście od podwórza: rozmowa z Izą Rutkowską

Architekci zbytnio otaczają się profesjonalnymi makietami i technicznymi rysunkami, żeby zbliżyć się do ludzi, tak jak ja to robię – na spontanie, przebierając się na przykład za cegłę. Artystka Iza Rutkowska w rozmowie z Agatą Twardoch o współprojektowaniu polskich miast wraz z ich mieszkańcami, dawniej i w czasach pandemii.

Wejście od podwórza: rozmowa z Izą Rutkowską
Iza Rutkowska podczas konsultacji społecznych w ramach akcji Przestrzenie integracji. Czy BWA musi być budynkiem?; fot. Maciej Landsberg/archiwum Izy Rutkowskiej

Agata Twardoch: Kim jesteś?

Iza Rutkowska:
Wypracowanie tej nazwy trochę mi zajęło, ale definiuję się jako artystka, która współprojektuje przestrzenie wspólnie z użytkownikami. Używam narzędzi z pogranicza dizajnu, sztuki performatywnej i architektury. Najbliższe są mi działania w dziedzinie architektury, ale z zastosowaniem innych metod niż te wykorzystywane przez architektów. Architektura jest dla mnie narzędziem do budowania więzi społecznych; na pierwszym planie stawiam zawsze jej aspekt społeczny. Pod pretekstem projektowania przestrzeni staram się jednoczyć ludzi i tworzyć warunki, by mogli się lepiej poznać. To jest prawdziwy cel moich działań, a nie ładne podwórko. Ładne podwórko może być efektem ubocznym.

Czyli jesteś artystką od kształtowania relacji międzyludzkich?

Częściowo tak. Czuję się artystką od kształtowania przestrzeni, w których ludziom może się lepiej współżyć ze sobą. Forma tych miejsc jest dla mnie jako twórcy równie ważna, ale tworzę ją w oparciu o budowanie relacji międzyludzkich.

Jedną z Twoich najważniejszych prac, o której często wspominasz i która doskonale spełnia te założenia jest Podwórko im. Wszystkich Mieszkańców. Opowiedz, jak rozpoczął się ten proces i co spowodowało, że zajęłaś się podwórkiem na wrocławskim Przedmieściu Oławskim.

Do Wrocławia zostałam zaproszona w ramach Europejskiej Stolicy Kultury jeszcze przed działaniami głównymi, czyli w 2015 roku. Dostałam bardzo dużą swobodę, jeżeli chodzi o wybór lokalizacji i formy aktywności. Jedynie zasugerowano mi dzielnice, gdzie powinnam znaleźć lokalizację. Wiedziałam też, że moje działanie ma być częścią programu Wrocław – wejście od podwórza, którego założeniem jest to, by artyści wchodzili w interakcje z mieszkańcami. Zaproponowałam wtedy interaktywną instalację, ułatwiającą im integrację – dmuchanego i składanego z wielu elementów jeża. Poszukując miejsca zauważyłam, że mieszkańcy w ramach podwórek zazwyczaj się nie znają, mimo że mieszkają tak blisko siebie.

Przestrzenie integracji. Czy BWA musi być budynkiem? BWA Wrocław zaprasza do współprojektowania swojej nowej siedziby. W przygotowaniu koncepcji miejsca, które zastąpi funkcjonującą w latach 1962-2019 galerię Awangarda pomóc ma artystka Iza Rutkowska.
Studio Zoochitecture: Iza Rutkowska przekształca kolejne przestrzenie publiczne według pomysłu dzieci Najpierw był Madryt, teraz Wilno, wkrótce będzie Warszawa. Artystka Iza Rutkowska wraz ze studiem Zoochitecture przeprojektowuje przestrzenie publiczne według pomysłów najmłodszych. 15 października ruszają w Warszawie warsztaty dla dzieci. Wstęp wolny, ale obowiązują zapisy!
Wąż w służbie rewitalizacji – polski projekt w Madrycie! Artystka Iza Rutkowska inicjuje w Madrycie nowy miejski program, polegający na rewitalizacji wybranych przestrzeni poprzez działania skierowane głównie do najmłodszych użytkowników. Pierwsza odsłona projektu miała miejsce 5 listopada podczas Światowego Forum Urbanistycznego UN-Habitat dotyczącego walki z przemocą oraz edukacji na rzecz tolerancji i pokoju.
Historia jednego podwórka: ciąg dalszy Zaniedbane podwórko w rejonie ulic Mierniczej, Łukasińskiego, Prądzyńskiego i Komuny Paryskiej we Wrocławiu należy niewątpliwie do najsłynniejszych tego typu przestrzeni w Polsce. Dostępny jest już film dokumentalny stanowiący podsumowanie kilkuletnich działań w jego obrębie.
Zapisz się do Szkoły Nauk Praktycznych! Rekrutacja do 31 marca Tylko do 31 marca można nadsyłać zgłoszenia do nowej edycji Szkoły Nauk Praktycznych. Wśród tegorocznych wykładowców Iza Rutkowska, Paweł Jaworski i Hugon Kowalski.
Podwórko im. Wszystkich Mieszkańców według Hugona Kowalskiego Wiemy, jak może wyglądać słynne już podwórko im. Wszystkich Mieszkańców na Przedmieściu Oławskim we Wrocławiu. Wizualizacje zagospodarowania przestrzeni opracował architekt Hugon Kowalski. Do 2 października wrocławianie mogą głosować na tę koncepcję w najnowszej edycji budżetu obywatelskiego.