Architektura MuratorKrytykaLaka Perspectives 2: projektowanie dla świata przyszłości

Laka Perspectives 2: projektowanie dla świata przyszłości

Głos udzielany jest architektom, urbanistom, inżynierom takich specjalności, jak biodizajn, informatyka albo robotyka, ale taż badaczom środowiska współczesnej mobilności czy sztucznej inteligencji. O drugim tomie Laka Perspectives wydanym przez Fundację Laka pisze Grzegorz Stiasny.

Laka Perspectives 2: projektowanie dla świata przyszłości
Laka Perspectives 2, Red. Damian Przybyła, Rafał Przybyła, Agnieszka Radziszewska, Fundacja Laka 2019

Fundacja Laka to społeczna inicjatywa mająca stwarzać miejsce do dyskusji na temat innowacyjnych idei dotykających przyszłości cywilizacji. Gromadzi artystów, projektantów, inżynierów i naukowców, aby propagować ich wizje dotyczące odpowiedzi na problemy zglobalizowanego i stechnicyzowanego świata. Założycielami i promotorami tej mającej globalne ambicje sieci są dwaj Ślązacy: bracia Damian i Rafał Przybyłowie. Od 2015 roku starają się włączyć w międzynarodowy obieg dyskusji o tym, jak w pozytywny sposób zmieniać społeczne postrzeganie środowiska naturalnego i zurbanizowanego w kontekście rozwoju technologicznego. Jedna z inicjatyw fundacji to skierowana do globalnego odbiorcy działalność wydawnicza. Jej efektem są książki – kieszonkowe źródła inspiracji – jak mówią o nich sami redaktorzy. Publikują je pod zbiorczym tytułem Laka Perspectives. Pierwszy tom ukazał się z początkiem 2018 roku („A-m” 5/2018), a od niedawna dostępny jest kolejny.

Prezentowane są w nich eseje oraz wywiady ze znaczącymi postaciami szeroko rozumianej dziedziny projektowania przyszłości technologicznego świata. Głos udzielany jest architektom, urbanistom, inżynierom takich specjalności, jak biodizajn, informatyka albo robotyka, ale taż badaczom środowiska współczesnej mobilności czy sztucznej inteligencji. W otwierającym zestaw wypowiedzi artykule Toyo Ito nawołuje do projektowania architektury w zgodzie ze środowiskiem naturalnym. Ta budowana według wypracowanych w epoce modernizmu zasad oddzielała użytkowników od natury. Wiara, że można ją okiełznać za pomocą technologii skończyła się dla architekta w 2011 roku, wraz z wielkim trzęsieniem ziemi we wschodniej części Japonii. Toyo Ito uczestniczył w programach odbudowy, co uzmysłowiło mu jak bardzo rozwinięte technologicznie społeczeństwa odeszły od stylu życia w zgodzie z naturą, której w pewnych momentach nawet najnowsza technologia nie jest w stanie się przeciwstawić. Z kolei Yona Friedman, autor kolejnego z esejów, nestor architektury mobilnej i efemerycznej, przekonuje czytelników do zmiany paradygmatu domu. Dla niego tradycyjnie pojmowana architektura to jedynie niepotrzebne, drogie opakowania, tymczasem rosnąca mobilność wymaga, aby projektowanie zapewniło ludziom wolność wyboru sposobu życia. Szesnaście kolejnych wywiadów z badaczami oraz praktykami architektury i dizajnu to podróż przez innowacyjne pomysły – od projektowania miast po zastosowania nowych technologii w kształtowaniu pojazdów, ubiorów, czy… dziecięcych zabawek. O wyjściu poza skalę mebla ku dużym obiektom opowiada m.in. Oskar Zięta. Współczesne zmiany w projektowaniu architektury tłumaczy Qun Dang, współwłaścicielka pracowni Mad Architects, znanej z organicznej, futurystycznej estetyki. Amandus Sattler, współzałożyciel monachijskiego biura Allmann Sattler Wappner, zwraca uwagę, że architektura przede wszystkim musi odzwierciedlać i wspierać pozytywne społeczne przemiany. A do tego niezbędne jest, aby osadzona była w kontekście miejsca, w którym powstaje. Zaś bohaterem najdłuższej, bo zajmującej 50 stron rozmowy, jest Robert Konieczny. Obszernie omawia swoje konceptualne podejście do projektowania, podkreślając rolę „mocnej idei”, której należy się trzymać przez cały proces projektowy, aż do realizacji obiektu.

Lista nieobecności: Janusz Sepioł o Archiprzewodniku Roberta Koniecznego i Tomasza Malkowskiego Lista obiektów zebranych w Archiprzewodniku budzi kilka zasadniczych pytań dotyczących całych obszarów nieobecności. Właściwie nie ma tu wsi. Trudno też znaleźć jakieś realizacje urbanistyczne. Nie ma architektury przemysłowej ani obiektów inżynierskich. Państwo jako inwestor, poza sferą kultury, właściwie nie istnieje.
Alcazar: uniwersalna opowieść o patologiach przemysłu budowlanego Nakładem Centrum Architektury wyszedł kolejny komiks. „Alcazar” Simona Lamoureta to fabularyzowana opowieść o pracownikach na indyjskiej budowie, ukazująca nepotyzm, opóźnianie wypłat, przemocowe relacje i łapówkarstwo.
„Architektki” Agaty Twardoch: 19 inspirujących rozmów z wyjątkowymi architektkami „Ta książka powstała ze złości” – pisze autorka we wstępie. „Złości na to, że kobietom w świecie architektury jest trudniej, są mniej doceniane i rzadziej nagradzane. I to nie dlatego, że są niewystarczająco dobre”. Właśnie ukazały się „Architektki” Agaty Twardoch, a my jesteśmy partnerem tej publikacji.
Archiprzewodnik po Polsce: Konieczny i Malkowski tym razem oprowadzają po polskiej architekturze współczesnej „Archiprzewodnik po Polsce” prezentuje nie tylko nowe polskie ikony, nagradzane w najważniejszych konkursach, ale też subiektywny wybór realizacji, które – zdaniem autorów – wyróżniają się innowacyjnym myśleniem o architekturze. Robert Konieczny i Tomasz Malkowski tym razem zabierają nas w podróż po polskich miastach i miasteczkach, wskazując zarówno przełomowe gmachy publiczne, jak i domy jednorodzinne czy obiekty małej architektury.
ArchiKod: nowa książka Czesława Bieleckiego Zachęta — Narodowa Galeria Sztuki i Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki zapraszają na premierę książki „ArchiKod” Czesława Bieleckiego oraz spotkanie z autorem. „Architektura-murator” jest patronem medialnym publikacji.
Monotowns: fotograficzna podróż przez monomiasta na peryferiach byłego ZSRR „Monotowns” to kontynuacja serii, zapoczątkowanej przez książki „Concrete Siberia” i „Eastern Blocks”. Tym razem Zupagrafika zaprasza czytelników w podróż po rosyjskich monomiastach.