Architektura MuratorTechnikaBiblioteka Narodowa w Katarze

Biblioteka Narodowa w Katarze

Bryła budynku powstała z dwóch nałożonych na siebie płaszczyzn, odgiętych w taki sposób, że tworzą zamkniętą obudowę. Przeszklone elewacje między nimi zapewniają dostęp światła dziennego do wnętrza i powiązania widokowe pomiędzy nową i istniejącą częścią kampusu. Punktem ciężkości na planie biblioteki jest wewnętrzny plac miejski, będący zadaszoną przestrzenią o charakterze publicznym, której centrum stanowi zagłębione na 6 m archiwum – ważny ośrodek badawczy w skali regionu – pisze Maciej Lewandowski.

Katar
Widok z sąsiednich zabudowań uniwersyteckich na zachodnią elewację budynku. Na drugim planie dwa minarety pobliskiego meczetu
Fot.: IWAN BAAN
Biblioteka NarodowaDoha, Katar
AutorzyOMA
PodwykonawcaArup
FasadaABT
AkustykaDHV
Architektura wnętrzInside Outside
InwestorQatar Foundation
Powierzchnia całkowita45000.0 m²
Projekt2008
Data realizacji (koniec)2017

Narodowa Biblioteka Kataru mieści m.in. zbiory uniwersyteckie, wypożyczalnię dla dzieci i dorosłych oraz narodowe archiwum kultury arabskiej – łącznie ponad milion książek, publikacje cyfrowe, wydawnictwa seryjne. Zlokalizowano ją na terenie trzykilometrowej długości kampusu uniwersyteckiego, realizowanego zgodnie z koncepcją urbanistyczną Araty Isozakiego z 1995 roku, pomiędzy budynkami wydziału medycyny i służby dyplomatycznej, wśród wielu innych instytucji o zróżnicowanym charakterze – zarówno lokalnym, regionalnym, jak i międzynarodowym, w pobliżu stacji metra i linii tramwajowej. Płaski, pozbawiony charakterystycznych cech krajobraz stanowił dla projektantów swoistą tabula rasa. Bryła budynku powstała z dwóch nałożonych na siebie płaszczyzn, odgiętych w taki sposób, że tworzą zamkniętą obudowę. Przeszklone elewacje stanowią wypełnienie przestrzeni pomiędzy płaszczyznami – zapewniają dostęp światła dziennego do wnętrza i powiązania widokowe pomiędzy nową i istniejącą częścią kampusu, które rozciągają się po obu stronach gmachu biblioteki. Bryła obiektu nadwiesza się nad półotwartymi, zewnętrznymi dziedzińcami. Częściowo zagłębione, wyłożone płytami z piaskowca, stanowią scenograficzną oprawę stref wejściowych, z których użytkownicy mogą się dostać od razu do samego centrum obiektu.

katar
Bibliotekę zlokalizowano w zachodniej części Doha na terenie kampusu uniwersyteckiego, mieszczącego m.in. oddziały: Carnegie Mellon University, Virginia Commonwealth University oraz Weill Cornell Medical College. Fot. Iwan Baan/Education City, Qatar

Punktem ciężkości na planie biblioteki jest wewnętrzny plac miejski, będący zadaszoną przestrzenią o charakterze publicznym, której centrum stanowi wyłożone beżowym trawertynem i zagłębione na 6 m archiwum – ważny ośrodek badawczy w skali regionu. Wnętrze zostało spięte szeroką kładką umożliwiającą swobodne przemieszczanie się pomiędzy najbardziej odległymi miejscami biblioteki. Jednoprzestrzenne wnętrze biblioteki charakteryzują tarasy z regałami wypełnionymi książkami, wyraźnie widocznymi z dowolnego miejsca w budynku i jednocześnie łatwo dostępnymi. Regały są integralną częścią wnętrza – obłożono je tym samym marmurem, jaki zastosowano na posadzce, w ten sposób podkreślając rangę książek, które same w sobie stanowią element aranżacji wnętrza. Pomiędzy nimi zaprojektowano miejsca do pracy indywidualnej, spotkań i rozmów czy przeglądania katalogów. Poszczególne poziomy są ze sobą połączone schodami, rampami, windami, podnośnikami. Pofałdowana elewacja zbudowana z pakietów z giętego szkła rozprasza wpadające do środka silne światło dzienne. Równomierność naturalnego nasłonecznienia zapewnia sufit wykończony panelami aluminiowymi z refleksyjną powłoką. Parametry szkła – współczynniki przepuszczalności energii i światła, odbicia, oddawania barw – na poszczególnych elewacjach oraz w świetlikach dachowych dobrano w drodze analiz nasłonecznienia wnętrza budynku przeprowadzonych dla dnia 21 czerwca w godzinach 6.00-22.00.

katar
Widok od strony południowo- -wschodniej – na drugim planie budynek Weill Cornell Medical College autorstwa Araty Isozakiego oraz siedziba Fundacji Katar, według projektu pracowni OMA
Fot.: IWAN BAAN

System wentylacji mechanicznej wnętrza zaprojektowano z kolei w oparciu o analizy CFD, dzięki którym ustalono temperaturę i prędkość przepływu powietrza w poszczególnych obszarach. Powietrze wentylacyjne nawiewane jest przez szczeliny w cokołach regałów z książkami, a wyciągane przez wyrzutnie dachowe (gdzie osiąga temperaturę nawet 30°C). Pod względem pożarowym wnętrze podzielono na cztery strefy, w których w przypadku pożaru dym gromadzi się pod stropem. W zależności od lokalizacji usuwany jest z prędkością 140-210 m3/s urządzeniami załączanymi przez system detekcji pożaru.

katar
Fot.: Delfino Sisto Legnani and Marco Cappelletti © Oma
Katar
5| Rzut parteru
6 | Rzut kondygnacji +3
7 | Rzut kondygnacji +1. Oznaczenia do
rys: 5-7: 1 – ogród; 2 – wejście główne
do archiwum; 3 – hol; 4 – archiwum
ze zbiorami dziedzictwa kulturowego;
5 – pom. techniczne; 6 – magazyn;
7 – księgozbiór (magazyn); 8 – kolekcja
specjalna; 9 – digitalizacja zbiorów;
10 – czytelnia naukowa; 11 – przestrzeń
rozładunku; 12 – wjazd dla ciężarówek;
13 – obsługa techniczna/biura; 14 – taras;
15 – wejście główne; 16 – recepcja;
17 – strefa wejścia; 18 – informatorium;
19 – kawiarnia; 20 – przestrzeń
publiczna; 21 – czytelnia; 22 – pracownia
komputerowa; 23 – biblioteka dla dzieci;
24 – sala wielofunkcyjna; 25 – restauracja;
26 – kładka; 27 – księgozbiór; 28 – winda
pozioma; 29 – katalogi specjalne
8 | Schemat konstrukcyjny
9 | Przekrój A-A
10 | Przekrój B-B
Fot.: OMA
katar
Tafle pofałdowanego szkła montowano w specjalnie wyprofilowanych szynach
Fot.: OMA
Tagi: