Architektura MuratorWydarzeniaCzy warto zajmować się projektowaniem liter? Bezpłatna publikacja

Czy warto zajmować się projektowaniem liter? Bezpłatna publikacja

Otwiera oczy, obala mity, prezentuje świat niezależnych projektantów krojów pisma w Polsce. Cyfrową wersję publikacji „Independent Type” można pobrać bezpłatnie.

Czy warto zajmować się projektowaniem liter? Bezpłatna publikacja
Kaszta zecerska pełna czcionek; fot. Willi Heidelbach / CC BY 2.5

Jak krój zastosowanego pisma wpływa na treść komunikatu? Czy warto zajmować się projektowaniem liter? Odpowiedzi znajdziecie w książce „Independent Type. Niezależne projektowanie krojów pisma”. Publikacja zainteresuje zarówno osoby, które zajmują się tworzeniem komunikatów w urzędach, firmach, instytucjach czy organizacjach pozarządowych, jak i tych, którzy myślą o projektowaniu krojów pisma lub już teraz się tym zajmują.

Książka jest rezultatem badań. Wyjaśnia podstawowe terminy typograficzne. Prezentuje i przybliża świat, w którym poruszają się projektanci liter. Gdy piszemy, skupiamy uwagę na doprowadzeniu do perfekcji tekstu wiadomości. Jednak jak często myślimy o graficznym przekazie naszych wypowiedzi? A właśnie w ten sposób można wyrazić emocje, uwypuklić przesłanie i wiernie oddać atmosferę wypowiedzi. Forma zapisu może podkreślać znaczenie tekstu lub może je zdeformować. Kroje pisma nadają wypowiedziom ton – zauważa Katarzyna Szykowna, autorka książki, a zarazem projektantka krojów pisma wyróżniana w kraju i poza granicami Polski.

Czytaj też: Wayfinding według Studia Blisko: rozmowa z architektką Anną Nowokuńską |

Czy krój szeryfowy nadaje treści powagi? Czy może raczej utrudnia czytanie osobom mniej z nim zaznajomionym? A może przez swój kształt zmusza do skupienia nad rozszyfrowaniem treści? Czy taki sam krój liter stosować w publikacjach papierowych i na ekranach elektronicznych? Jeśli chcemy, aby odbiorca dokładnie zrozumiał nasz przekaz, musimy sobie odpowiedzieć na te pytania. I tu pojawia się Katarzyna Szykowna i jej książka „Independent Type”. Nieprzypadkowo tytuł publikacji możemy tłumaczyć jako niezależne kroje pisma lub niezależne projektowanie krojów pisma. Omawiane są tam wady i zalety różnych modeli dystrybucji krojów pisma. Pojawiają się porady i podpowiedzi od uznanych projektantów. Nie brakuje aspektów prawnych, finansowych czy też prognoz dotyczących kierunków rozwoju branży.

Pamiętajmy, że dany krój pisma jest zazwyczaj zaprojektowany z myślą o konkretnej grupie odbiorców i konkretnej metodzie reprodukcji. Różnorodność celów komunikacji, różnorodność odbiorców danego przekazu oraz różnorodność form, od druku, przez wyświetlanie na ekranie, po wycinanie, grawerowanie czy tłoczenie, sprawiają, że nie ma takiego fontu, który sprawdzi się idealnie przy każdej okazji
– podsumowuje autorka. Tekst powinien służyć komunikacji, porozumieniu z odbiorcą. Warto zrezygnować z wizualnej ekspresji osoby projektującej lub składającej treść. W projektach inkluzywnych ważne jest trzymanie na wodzy chęci szaleństwa projektowego – dodaje.

Czy warto zajmować się projektowaniem liter? Bezpłatna publikacja
Anatomia kroju pisma i proporcje liter. 1 – linia bazowa pisma, 2 – górna linia pisma (wys. wersalików), 3 – środkowa linia pisma (wys. minuskuł), 4 – linia wydłużeń górnych, 5 – linia wydłużeń dolnych, 6 – linia akcentów, 7 – linia średnia

Font: Clavo, projektant: Michał Jarociński, wytwórnia: Capitalics Warsaw Type Foundry Independent

Krótko o podstawowych krojach pisma

Fonty szeryfowe – początkowo przeznaczone do składania długich tekstów z użyciem niewielkiego stopnia pisma (więcej tekstu na jednej stronie to oszczędność farby i papieru). Czytelność fontów szeryfowych wynika z klasycznych proporcji i charakterystycznych zakończeń liter w postaci tzw. szeryfów, nazywanych także haczykami bądź zaciosami. Ułożone w postać poziomych kresek przypominają o tzw. dukcie pisma odręcznego (czyli kierunku i metodzie pisania liter od lewej do prawej). Ten rodzaj liter, o ile nie będą miały one zbyt przesadzonej formy, np. krój Times New Roman, Georgia czy Garamond, preferują osoby biegłe w czytaniu.

Czytaj też: Współczesna typografia miejska – nowe szyldy na warszawskiej Pradze |

Fonty bezszeryfowe – stworzone nie na potrzeby druku, ale wyświetlania na ekranach o niskiej rozdzielczości, np. krój Verdana Matthew Cartera. Litery są tu zbudowane na minimalnym kontraście grubości linii. Niewprawne oko może uznać, że litery są zbudowane z linii jednolitej grubości, w porównaniu do fontów szeryfowych, gdzie kontrast jest wyraźnie większy. Poprzez brak zaciosów i bogatego detalu świetnie nadają się dla osób niedowidzących, bo oko może skupiać się tylko na minimalistycznej formie budującej literę.

Tekst dostępny dla wszystkich?

Kolumna tekstu powinna zawierać ok. 7-12 słów (lub 60-70 znaków w linii). Długich tekstów nie wyrównujemy do środka. Stosujemy skład chorągiewkowy (do lewej), ponieważ oko przeskakując do nowej linijki tekstu, przy wyrównaniu do środka, łatwiej może się zgubić.

Stosujemy interlinię, dodając stosunkowo dobrą optycznie ilość światła między linijkami tekstu, bo zbytnie ich przyklejenie do siebie zaburza czytanie. Wartość ok.140% line-height w webdesignie to dobra interlinia dla tekstu podstawowego (body).

Dekoracyjny wymiar odmiany kursywnej Italic służy do wyróżnienia wybranych fragmentów tekstu ciągłego (np. pojedynczych słów, tytułów, cytowanych wypowiedzi), dlatego używanie kursywy do składania nią długich paragrafów i kolumn tekstu jest błędem.

Ważny jest kontrast kolorystyczny. Umieszczając treści na kolorowym tle upewnijmy się, że kontrast nie jest zbyt mały. Nie należy przesadzać również z dekoracyjnością składu tekstu.

„Independent Type. Niezależne projektowanie krojów pisma w Polsce”
Projekt graficzny:
Katarzyna Szykowna
Redakcja i korekta: dr Mira Krzyścin
Konsultacja graficzna: dr Marcin Markowski
Wsparcie: Maciej Połczyński
Wydawca: Hello Type Studio

W książce użyto fontu Szykovnia Sans; projekt: Katarzyna Szykowna, krój pisma w trakcie prac. Publikację „Independent Type. Niezależne projektowanie krojów pisma” można pobrać na stronie: book.hellotype.pl.

Reguła i intuicja. O rozwadze i spontaniczności projektowania Autor odnosi się do książek, ale wiele z opisanych przez niego zasad, szczególnie tych dotyczących komponowania obrazów, można z pewnością przenieść także na pole architektury. Co ciekawe podane reguły, chociaż odnoszą się do dwu wymiarów, są do zasad kompozycji architektonicznej bardzo podobne – recenzja Piotra Marciniaka.
Warszawski krój Warszawa jako pierwsze miasto w Polsce ma własne kroje pisma, które można pobierać za darmo.
Socmodernizm: nowy poradnik dobrych praktyk architektonicznych Na 17 grudnia zaplanowano premierę kolejnego poradnika dobrych praktyk architektonicznych, tym razem poświęconego architekturze socmodernizmu. Publikacja z jednej strony pełni funkcję praktycznej instrukcji dla architektów, inwestorów i zarządców nieruchomości w przystępny sposób wyjaśniającej, jak prowadzić odpowiednie konserwacje i remonty, z drugiej – subiektywnego przewodnika po socmodernistycznej architekturze stolicy.
„Architektura-murator” na BAZARCHU! Już w najbliższy weekend kolejna edycja BAZARCHU, czyli najpopularniejszych targów książek i wydawnictw architektonicznych. W programie m.in. spotkanie autorskie z Czesławem Bieleckim, warsztaty dla dzieci i młodzieży oraz teatralna adaptacja komiksu „Robert Moses. Ukryty władca Nowego Jorku”. Nie zabraknie też „Architektury-murator” ze specjalną ofertą prenumeraty dla wszystkich pasjonatów czytelnictwa!
MUR. Ilustrowany atlas architektury Muranowa Nakładem Centrum Architektury ukazał się kolejny przewodnik po Warszawie, tym razem poświęcony architekturze Muranowa. Najważniejsze realizacje dzielnicy zilustrowali Kamila Doniec, Maciej Drążkiewicz, Mateusz Gryzło i Maria Łomia, a tekstami opatrzyli Beata Chomątowska, współzałożycielka stowarzyszenia Stacja Muranów, krytyk architektury Grzegorz Piątek i Katarzyna Uchowicz, badaczka z Instytutu Sztuki PAN.
Ilustrowany atlas architektury Łodzi Centrum Architektury zaprasza na premierę kolejnego przewodnika, tym razem poświęconego architekturze Łodzi. Najważniejsze realizacje miasta zilustrowali Mateusz Gryzło, Hubert Przybyszewski i Maria Łomiak, a tekstami opatrzyli Anna i Błażej Ciarkowscy, łodzianie, znawcy i miłośnicy miasta.
Gdynia obiecana: nowa książka Grzegorza Piątka Nakładem Wydawnictwa W.A.B. wkrótce ukaże się długo wyczekiwana książka Grzegorza Piątka: „Gdynia obiecana. Miasto, modernizm, modernizacja 1920-1939”. Historia rozwoju Gdyni wciąga jak najlepszy kryminał, a jednocześnie napawa czytelnika optymizmem – jeżeli tak wspaniałe miasto powstawało w tak chaotycznych warunkach, to jest jeszcze nadzieja dla naszego kraju – pisze w nocie od wydawcy Agata Twardoch.
Z miasta do miasta. Historie z czterech stron świata Już 31 sierpnia nakładem wydawnictwa Dwie Siostry ukaże się książka „Z miasta do miasta. Historie z czterech stron świata” autorstwa Michała Strzałkowskiego.  To pełna informacji, ciekawostek i świetnych ilustracji Łukasza Majewskiego publikacja o wyjątkowych miastach, miasteczkach i metropoliach z całego świata.