Architektura MuratorKrytykaItalomodern - architektura północnych Włoch 1946-1976

Italomodern - architektura północnych Włoch 1946-1976

Ponad dwieście realizacji zaprezentowanych poprzez setki zdjęć, rzuty i syntetyczne opisy. Italo-modern to imponujący przewodnik po powojennej architekturze północnych Włoch, wynik podróży i badań odbytych na przestrzeni niemal 10 lat przez braci Martina i Wernera Feiersingerów.

Italomodern - architektura północnych Włoch 1946-1976
Biwak Bruno Ferrario, proj. Mario Cereghini, Lecco, 1966–67. Fot. © Werner Feiersinger

Zaczęło się od podróży. W 2004 roku, po obejrzeniu realizacji Le Corbusiera we Francji, architekt Martin Feiersinger wraz z bratem - rzeźbiarzem i fotografem Wernerem Feiersingerem, postanowili „zahaczyć” o Mediolan, by przyjrzeć się kościołowi Mater Misericordiae projektu Angela Mangiarottiego i Bruna Morassuttiego. Fascynacja budynkiem stała się zaczynem dla projektu skatalogowania powojennej architektury północnych Włoch. W kolejnych latach bracia odbyli szereg podróży, archiwalnych kwerend, wykonali setki fotografii. Wynikiem tych starań jest dwutomowa publikacja i wystawa fotografii, dokumentujące łącznie ponad dwieście obiektów, zrealizowanych w latach 1946-1976.

Dwójkę autorów interesuje nie tylko tzw. drugi klasyczny modernizm, lecz także budynki będące wyrazem politycznego i kulturowego ożywienia we Włoszech, w których – jak się dziś niekiedy naiwnie podejrzewa – przejawia się wiara w moc kształtowania przyszłości i społeczeństwa poprzez architekturę – czytamy we wstępie.

W pierwszym tomie uwzględniono 84 realizacje zlokalizowane przede wszystkim na terenach zabudowanych pomiędzy Turynem i Triestem. Zakres drugiego tomu został poszerzony o regiony alpejskie na północy, na południu sięga aż po Florencję i Urbino. W porządku chronologicznym zaprezentowano tu 132 obiekty. Wśród nich domy wypoczynkowe, kościoły, budynki mieszkalne – wielo i jednorodzinne, a także kluby i dyskoteki. Te ostatnie od niedawna cieszą się z resztą szczególnym zainteresowaniem kuratorów i historyków architektury (Nightswimming: discoteques in Italy from the 1960s until now w ramach Monditalia na 14. Biennale Architektury w Wenecji oraz Radical Disco: Architecture and Nightlife in Italy, 1965-1975, ICA w Londynie). Zróżnicowane warunki topograficzne i klimatyczne znalazły odzwierciedlenie w rozmaitych architektonicznych „szkołach” i typach. Znajdziemy tu przykłady najważniejszych tendencji wyróżnianych przez historyków włoskiej architektury: neorealizmu, racjonalizmu, brutalizmu czy architektury organicznej. Choć trzeba przyznać, że autorów bardziej niż klasyfikacja do rozmaitych – izmów, interesuje indywidualność i odrębność omawianych budynków od głównych nurtów.

Każda z realizacji została przedstawiona za pomocą aktualnych fotografii, rzutu, informacji o autorach i dacie powstania, a także syntetycznego opisu. Na końcu książki zamieszczono krótkie biogramy architektów – projektantów prezentowanych projektów. Publikacje i wystawa wpisują się modne w ostatnich latach odkrywanie i dokumentowanie lokalnych odmian modernizmu. Italo-modern to jednak coś więcej niż katalog czy architektoniczny przewodnik powojennej architektury. W książce odbijają się bowiem zainteresowania i biografie autorów. Martin jako architekt odpowiedzialny był za badania archiwalne, teksty i rysunki, natomiast Werner jako fotograf, za wykonanie materiału ilustracyjnego. Pierwszego interesowały raczej dyspozycja przestrzeni, wpisanie w otoczenie, aspekty funkcjonalne, drugiego zaś jakości rzeźbiarskie, zróżnicowanie materiałów i faktur.

Publikacja:
Italo-modern 1
pierwsze wydanie 2012, Springer Wien New York
wydanie zaktualizowane 2015, Park Books
Język niemiecki

Italo-modern 2
Pierwsze wydanie 2015, Park Books
Język niemiecki

Wystawa:
Italo modern 2
Aut. Architektur und Tirol, Innsbruck
Do 20 lutego 2016

Cztery ściany i dach Reiniera de Graafa. Premiera książki Krakowski Instytut Architektury oraz Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki zapraszają na premierę książki Cztery ściany i dach. Złożona natura prostej profesji oraz na spotkanie z jej autorem Reinierem de Graafem, który jest jednym z partnerów w słynnym holenderskim biurze OMA.
BAZARCH* 2019 Warszawa – nowości, wystawcy, wydarzenia towarzyszące W przedostatni listopadowy weekend odbędzie się w Warszawie kolejna edycja BAZARCHU, czyli najpopularniejszych targów książek o architekturze i mieście. Tradycyjnie towarzyszyć mu będą spotkania z autorami, premiery książek oraz dyskusje i wykłady.
Laka Perspectives 2: projektowanie dla świata przyszłości Głos udzielany jest architektom, urbanistom, inżynierom takich specjalności, jak biodizajn, informatyka albo robotyka, ale taż badaczom środowiska współczesnej mobilności czy sztucznej inteligencji. O drugim tomie Laka Perspectives wydanym przez Fundację Laka pisze Grzegorz Stiasny.
Fragments of Metropolis 3: ekspresjonizm górą Książka ma charakter atlasu, ułożonego według niezbyt zrozumiałego porządku – nie jest on chronologiczny, nie rządzi nim też geografia czy typologia budowli. Na kolejnych stronach zaprezentowano budynki użyteczności publicznej i mieszkalne, czasem obiekty małej architektury. Piszą Pitor Lewicki i Kazimierz Łatak.
Bauhaus – rewolucja sto lat później My – architekci, wykształceni po drugiej wojnie światowej – wywodzimy się wszyscy z Bauhausu. W krótkim, skondensowanym okresie działalności uczelnia wydała ogromny plon w postaci grona architektów i projektantów, projektów i realizacji, przykładów rewolucyjnego wzornictwa, grafiki użytkowej, postaw twórczych i światopoglądów – recenzja Piotra Lewickiego i Kazimierza Łataka.
Listy Heleny Syrkus – spotkanie promocyjne z autorkami nowej publikacji NIAiU Najnowsza publikacja Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki zawiera wybór korespondencji Heleny Syrkus z jej bliskimi przyjaciółmi i kluczowymi przedstawicielami środowiska architektonicznego: Walterem i Ise Gropiusami, Cornelisem van Eesterenem i jego żoną Fridą Fluck czy Sigfriedem Giedionem. Spotkanie promocyjne już 21 maja.