Architektura MuratorRealizacjeO wąskich budynkach na świecie – Tomasz Żylski

O wąskich budynkach na świecie – Tomasz Żylski

Ceny działek w metropoliach nieustannie rosną. W ubiegłym roku padł kolejny światowy rekord. Za teren o powierzchni 2,8 tys. m2 w centrum Hongkongu zapłacono 3 mld dolarów. Przypominamy najciekawsze budynki, które w ekstremalny sposób wykorzystują ograniczoną przestrzeń miast – pisze Tomasz Żylski.

O wąskich budynkach na świecie – Tomasz Żylski
Oddany do użytku w 1902 roku Flatiron projektu Daniela Burnhama był jednym z pierwszych wieżowców w Nowym Jorku wzniesionych w konstrukcji stalowej. Swoją nazwę (z ang. żelazko) budynek zawdzięcza trójkątnemu kształtowi działki, na której został usytuowany. Fot. Fot. Jean-Christophe Benoist, Wikimedia Commons, licencja CC by 3.0.

Według często przytaczanych słów Conrada Hiltona, założyciela międzynarodowej sieci słynnych hoteli, przy wyborze nieruchomości ważne są przede wszystkim trzy czynniki. Po pierwsze – lokalizacja, po drugie – lokalizacja i wreszcie po trzecie – lokalizacja. Choć, co do zasady myśl ta przyświecała inwestorom przynajmniej od czasów starożytnych, w XXI wieku nabiera nowego znaczenia. W dobie coraz bardziej zaludnionych miast i coraz droższych mieszkań każdy skrawek terenu w najlepiej skomunikowanych częściach metropolii wydaje się po prostu bezcenny. Zmienia się też struktura społeczna. Rośnie liczba osób, które – czy to z wyboru, czy z konieczności – żyją samotnie, poszukują więc lokali mniejszych, ale usytuowanych w dzielnicach centralnych, by mieć łatwy dostęp do wszystkich wielkomiejskich atrakcji i udogodnień. Jak wynika z danych Eurostatu, w Polsce, mimo ciągłych problemów z pozyskaniem niewielkich, tanich mieszkań, gospodarstwa jednoosobowe już dziś stanowią nieco ponad 20%, ale na przykład w Danii, Finlandii, Niemczech i na Litwie to ok. 40%, a w Szwecji nawet 52%. Do państw z wysokim, 30-procentowym odsetkiem jednoosobowych gospodarstw domowych należą też Holandia, Austria, Japonia i Stany Zjednoczone. Tam, gdzie ziemia jest najdroższa, a miejska tkanka najbardziej zwarta, powstają obiekty o niezwykłych kształtach i wyjątkowo smukłych sylwetach, maksymalnie wykorzystujące powierzchnię działki. Pod tym względem prym wiodą zwłaszcza Tokio i Nowy Jork, ale to w stolicy Japonii realizowane są obecnie domy zaliczane do najwęższych na świecie, by wymienić tylko Lucky Drop House (proj. Atelier Tekuto, 2005), który w najszerszym miejscu ma zaledwie 2 m, 1.8-M Width House (proj. YUUA , 2012), mierzący na zewnątrz 2,5 m szerokości i 11 m długości czy czteropiętrowy Garden and House (proj. Ryue Nishizawa, 2011), wypełniający wąską działkę o wymiarach 8 x 4 m przy jednej z głównych ulic w centrum. O ile jednak w Tokio są to zazwyczaj budynki jednorodzinne, o tyle w Nowym Jorku przeważają wielorodzinne apartamentowce.

O wąskich budynkach na świecie – Tomasz Żylski
Budynek My Micro NY projektu nARCHITECTS to 9-piętrowy apartamentowiec składający się z czterech wąskich wież szerokich na niewiele ponad 3 m. Fot. dzięki uprzejmości Field Condition

Do najsłynniejszych należą oddany do użytku w 2016 roku 9-piętrowy My Micro NY (proj. nARCHITECTS), zlokalizowany na niewielkiej działce o wymiarach ok. 13 x 32 m, a składający się z czterech wąskich wież szerokich na niewiele ponad 3 m, a także 43-piętrowy The Icon (proj. Ismael Leyva Architects) z 2008 roku, o szerokości zaledwie 7 m. Za najwęższy na świecie obiekt komercyjny uznawany jest Sam Kee Building w Vancouver. Dwukondygnacyjny pawilon, o szerokości 1,5 m, powstał w 1912 roku dla lokalnego biznesmena Changa Toya, a obecnie mieści biura firmy ubezpieczeniowej. Bez wątpienia najbardziej znanym jest jednak nowojorski Flatiron (proj. Daniel Burnham, 1902), wzniesiony na trójkątnej działce u zbiegu Broadwayu i Piątej Alei, który w najwęższym miejscu ma 1,8 m. Prezentowanemu w tym numerze biurowcowi u zbiegu Koszykowej i Pięknej daleko do światowych rekordzistów – w parterze przy skrzyżowaniu ma trochę ponad 4 m, ale w pokiereszowanym podczas wojny, pełnym luk w zabudowie śródmieściu Warszawy wyznacza nowy kierunek architektonicznych przemian. Kilkaset metrów dalej, między ul. Koszykową i Wilczą, na równie wąskiej, trójkątnej parceli rozpoczęła się już realizacja kolejnej smukłej plomby: nowego skrzydła hotelu Rialto według koncepcji medusagroup.

O wąskich budynkach na świecie – Tomasz Żylski
Dom 1.8-M Width House mierzący na zewnątrz 2,5 m szerokości i 11 m długości powstał w 2012 roku w dzielnicy Toshima w Tokio. Fot. Sobajima, Toshihiro / Ddzięki uprzejmości Yuua
Tagi:
W 2024 roku Warszawa zyska nowy plac – tzw. plac Centralny Stołeczny ratusz ogłosił przetarg na przebudowę środkowej części placu Defilad według projektu A-A Collective. Przed głównym wejście do Pałacu Kultury już w 2024 pojawią się drzewa i trawniki o łącznej powierzchni kilku tysięcy metrów kwadratowych!
Drucianka Campus na warszawskiej Pradze: zagospodarowanie dawnej fabryki drutu przy Kijowskiej Startują prace nad zagospodarowaniem terenu dawnej Fabryki Drutu, Sztyftu i Gwoździ na warszawskiej Pradze. W ramach inwestycji pod nazwą Drucianka Campus przy ul.  przy Kijowskiej powstanie wielofunkcyjny zespół oferujący blisko 42 tys. m² powierzchni biurowej. Koncepcję kompleksu opracował zespół Juvenes Projekt.
Nowy dworzec autobusowy Warszawa Zachodnia już w 2026 roku? Projekt nowego dworca autobusowego Warszawa Zachodnia na zlecenie należącej do Skarbu Państwa spółki Polonus opracowało EMA Studio. Budowa mogłaby się rozpocząć w 2024 roku.
Jeszcze o placu Pięciu Rogów: rozmowa z Martą Sękulską-Wrońską i Michałem Kempińskim W trakcie procesu projektowego bardzo dużo rozmawialiśmy na temat zieleni z architektami krajobrazu. Zrobiliśmy wszystko, żeby drzewa wygrały! – o zmianach na placu Pięciu Rogów, który od niedawna oficjalnie nosi nazwę placu Poli Negri, rozmawiamy ze współautorami modernizacji Martą Sękulską-Wrońską z WXCA i Michałem Kempińskim.
Dwa projekty Domu Kultury na Żoliborzu. O wyborze zdecydują mieszkańcy Żoliborski architekt Radosław Guzowski opracował dwa projekty przebudowy Domu Kultury przy ul. Śmiałej. Teraz głos mają mieszkańcy. To oni zdecydują, który zostanie zrealizowany.
Trwa budowa Centrum Aktywności Międzypokoleniowej na Białołęce według projektu biura Bujnowski Architekci Przy ul. Ceramicznej na warszawskiej Białołęce trwa budowa Centrum Aktywności Międzypokoleniowej (CAM). Budynek, w którym znajdzie się m.in. żłobek i dzienny dom pobytu dla seniorów, zaprojektowała pracownia Bujnowski Architekci. Obiekt ma być gotowy w przyszłym roku.