Spis treści
Najwyżej położone schronisko w Europie
Wysokość 4554 metrów nad poziomem morza. Czynne tylko latem, a noc kosztuje 150 euro, za to z jedzeniem. Warunki - jak to w schronisku, sala wieloosobowa, koniecznie weź własny śpiwór. Margherita Hut to najwyżej położone w Europie schronisko górskie.
Nikt nie narzeka, choć warunki pogodowe na tej wysokości są tak ekstremalne, że schronisko jest otwarte tylko od 17 czerwca do 10 września. Nie ma bieżącej wody, za to jest prąd, biblioteka, dostęp do internetu i butla gazowa do gotowania, garnki i talerze. Oraz 60 miejsc do spania na piętrowych łóżkach i niesamowite widoki. Witamy na Punta Gnifetti, na wysokości 4556 m n.p.m., w masywie Mont Rosa. To Włochy.
Ach, jeszcze jedno - w tych malowniczych okolicznościach można też wziąć ślub. Para młoda i ich goście muszą być w znakomitej kondycji, bo dotrzemy tu tylko pieszo, a wejście zajmuje ok. 5 godzin. No a jeśli się nie wspinasz, możesz obejrzeć je sobie z doliny, bo odcina się wyraźnie w górskim krajobrazie.
- Czytaj też: Brda dla turystów - kultowy projekt.
Obserwatorium im. Małgorzaty Sabaudzkiej
To nie tylko schronisko, ale i ważny ośrodek badań naukowych, poświęcone królowej Małgorzacie Sabaudzkiej, która nocowała tu w 1893 roku, czyli w roku jego inauguracji.
Jak podkreśla Mattia Sella w książce z 2024 roku pt. „Schronisko-obserwatorium Królowej Małgorzaty na Punta Gnifetti w masywie Monte Rosa. Historia najśmielszego projektu Włoskiego Klubu Alpejskiego” („La capanna osservatorio Regina Margherita sulla Punta Gnifetti del Monte Rosa. La storia del più audace progetto del Club Alpino Italiano”) była to. „najodważniejsza inicjatywa Włoskiego Klubu Alpejskiego”, a jego powstanie było przemyślanym projektem naukowo-alpinistycznym, a nie jedynie spektakularną budową na szczycie.
Zobacz, jak wygląda schronisko i czytaj dalej.
Budowa pierwszego schroniska na Punta Gnifetti
A wszystko działo się pod koniec XIX wieku. Pomysł budowy schroniska powstał w 1889 roku. Podczas zgromadzenia delegatów Club Alpino Italiano rodzina Sella zaproponowała budowę połączonego schroniska i obserwatorium naukowego. Projekt miał służyć zarówno alpinistom, jak i badaniom meteorologicznym, fizjologicznym, glacjologicznym i astronomicznym.
Konstrukcję najpierw wykonano próbnie w dolinie. Następnie rozebrano ją na części, przewieziono mułami tak wysoko, jak było to możliwe, a ostatni odcinek materiały wnosili ludzie.
Elementy złożono ponownie już na szczycie Punta Gnifetti. Tak budowę opisuje Szwajcarski Klub Alpejski. Za przedsięwzięciem stali m.in. inżynier Gaudenzio Sella, baron Luigi de Peccoz z Gressoney, fizyk Alfonso Sella i fizjolog Angelo Mosso. W przygotowaniach uczestniczyli także naukowcy Pietro Blaserna, Pietro Tacchini i Francesco Porro oraz działacze CAI Francesco Gonella i Antonio Grober.
Schronisko otwarto 18 sierpnia 1893 roku w obecności królowej Małgorzaty Sabaudzkiej, której nadano jego imię. Włoskie zestawienia podają, że budowa kosztowała 17 094 lirów i 55 centesimów. W dniu otwarcia pobierano opłatę wstępu w wysokości jednego lira— miał ją zapłacić nawet kierownik budowy!
- Czytaj też: Jak budowano Kalatówki w Tatrach.
„Nowe” schronisko Margherita Hut
Od początku nie było to wyłącznie miejsce noclegowe. Obiekt pełnił funkcję wysokogórskiego laboratorium, szczególnie ważnego dla badań Angela Mosso nad reakcją organizmu na niedotlenienie. W 1899 roku dodano stację meteorologiczną. Pierwotna drewniana konstrukcja przetrwała do lat 70. XX wieku. Przebudowę rozpoczęto w 1977 roku; stare schronisko rozebrano, a jego następcę ponownie prefabrykowano w dolinie, w Failungo Superiore w Valsesii. Obecny budynek otwarto 30 sierpnia 1980 roku.
Tu znajdziecie archiwalny film z budowy schroniska w 1980 roku.
W 1977 centrala Club Alpino Italiano powierzyła sekcji CAI w Varallo rozpoczęcie prac nad nową Capanna Margherita. Nowe schronisko-laboratorium wykonano najpierw w dolinie, w Failungo Superiore w Valsesii. Dzięki temu zasadnicze części można było przygotować w „normalnych” warunkach, a następnie przewieźć na Punta Gnifetti. W 1979 rozebrano dotychczasowy budynek z 1893 roku, wykonany głównie z drewna i osłonięty blachą. Przygotowane w Failungo elementy nowej konstrukcji przetransportowano na wysokość około 4554 m i zmontowano na szczycie. Powstał większy obiekt łączący funkcje schroniska, obserwatorium i laboratorium naukowego. 30 sierpnia 1980 roku nastąpiło oficjalne otwarcie nowej Capanna Regina Margherita.
W 2002 roku ośrodk badawczy Capanna Margherita uzyskała certyfikat UNI EN ISO 14001 , który potwierdza minimalny wpływ na otaczające środowisko naturalne. Jest ważnym punktem odniesienia dla alpejskich akcji ratunkowych.
10
