Spis treści
To jedna z realizacji z naszej listy TOP60 - najciekawszych obiektów lub przestrzeni, które zawalczą o nagrodę Grand Prix; Ulubieńca Publiczności oraz Laureata Środowiska przyznawanego przez architektów i architektki. Podczas, gdy Jury kontynuuje prace nad wyborem tej jednej, najważniejszej realizacji, nasi czytelnicy mogą głosować na swoją ulubioną realizację. Do gry mogą także włączyć się profesjonaliści!
> Zobacz więcej TUTAJ
Życie w Architekturze 2025. Szyb Miedzianka. Założenia autorskie
Projekt powstał w Miedziance, dziś praktycznie opuszczonej, ale kiedyś będącej tętniącym życiem niemieckim miasteczkiem. Dawny Kupferberg przez wieki był ośrodkiem wydobycia miedzi, po II wojnie światowej znalazł się w granicach komunistycznej Polski, a Rosjanie odkryli tam złoża uranu. Od początku lat 50. do 60. między budynkami, w których nadal mieszkali ludzie, budowano kolejne szyby górnicze, aby potajemnie prowadzić grabieżczą eksploatację górniczą wydobywając uran do budowy bomby atomowej. W latach 70. części miasta były tak przecinane podziemnymi tunelami, że budynki zaczęły się zapadać. W tym czasie ludzie zostali stamtąd wysiedleni. To, co zostało z miasta, w większości zburzono, a Miedzianka praktycznie zniknęła. Pozostałości dawnego miasteczka ze względów bezpieczeństwa zamknięto dla ludzi i ogrodzono drutem kolczastym.
Cała historia przez wiele lat okryta była tajemnicą znaną tylko lokalnej społeczności, o której ze strachu nie opowiadano publicznie. Dopiero czterdzieści lat później to, co tu się wydarzyło, odkrył i opisał dla szerszej publiczności polski pisarz. Ślady dawnej Miedzianki, jak zachowane budynki starej szkoły, kościoła czy ruiny dawnego rynku mimo, że zamknięte i ogrodzone drutem kolczastym, stały się celem wypraw grup eksploracyjnych.
Po czasie grupa pasjonatów zorganizowała tam festiwal reportażu. Brakowało jednak impulsu i przestrzeni, gdzie dawni mieszkańcy mogliby się spotykać i powrócić na chwilę do korzeni kultywując pamięć o tym miejscu. Ta historia i to miejsce na tyle urzekły inwestorów – miłośników sztuki, że postanowili tam przenieść swoje życie, tworząc jednocześnie miejsce spotkań wysiedlonej społeczności oraz przestrzeń działań artystycznych. Jest to sytuacja o tyle wyjątkowa, że ta przestrzeń publiczna powstała w wyniku całkowicie oddolnej spontanicznej inicjatywy, a środki na jego realizację pochodziły z prywatnego, bardzo ograniczonego budżetu.
Życie w Architekturze 2025. Szyb Miedzianka. Autorzy
Szyb Miedzianka MiedziankaAutorzy: Robert Konieczny KWK PROMES, architekt Robert KoniecznyWspółpraca: Krzysztof Kobiela, Michał Lisiński, Dorota Żurek, Klaudia Księżarczyk, Magdalena Orzeł-Rurańska, Magda BykowskaArchitektura wnętrz: Patrycja Rowicka-Masiewicz, Krzysztof MasiewiczKonstrukcja: Kornel SzyndlerWykonawcy: WADYL BUDOWNICTWO, INTERNO, „Art-Bud” Firma Remontowo-Budowlana Artur Szałas Inwestorzy: Patrycja Rowicka-Masiewicz, Krzysztof MasiewiczPowierzchnia terenu: 2460 m2Powierzchnia zabudowy: 41,25 m2Powierzchnia użytkowa: 117,54 m2Powierzchnia całkowita: 165 m2Kubatura: 657 m3 Liczba mieszkań: 2Powierzchnia mieszkania pracy twórczej: 31,61 m2Powierzchnia księgarni: 29,23 m2Powierzchnia mieszkania właścicieli: 52,45 m2Projekt: 2016-2018Realizacja: 2019-2022Koszt inwestycji: ok. 600 000 zł
Dlaczego wg zgłaszających ta realizacja powinna zdobyć Grand Prix:
Szyb Miedzianka (bo tak budynek został nazwany) z przestrzenią wokół szybko zaczął funkcjonować jako miejsce spotkań, łącznik ludzi i ich historii. Księgarnia artystyczna stała się lokalnym centrum kultury. Znajdujące się w terenie bloki, które do niedawna przypominały tylko o strasznej historii Miedzianki, stały się również miejscem radości i zabawy, ponad pół wieku temu odebranej tej miejscowości. Co najważniejsze, powstanie Szybu nie zmieniło ducha miejsca, a zlikwidowanie drutu kolczastego i przywrócenie tej przestrzeni ludziom zainspirowało podobne działania. Niedawno udostępniono pozostałości cmentarza ewangelickiego, a znajdujące się tam ruiny zostaną odnowione. Powstało stowarzyszenie, którego celem jest ochrona pozostałości dawnego Kupferbergu i stopniowe ich udostępnianie tak, aby Miedzianka w obecnym stanie nie straciła swojego charakteru. Ta fizyczna obecność budynku niespodziewanie uruchomiła również jego wirtualne życie, aktywizując użytkowników mediów społecznościowych. Szyb i jego otoczenie stały się medium budującym świadomość historii i wielowymiarowej tożsamości, co wydaje się szczególnie wartościowe w obecnych, skomplikowanych czasach.
>Więcej o tym budynku możesz przeczytaj TUTAJ
10. edycja Życia w Architekturze
10. edycja konkursu ŻYCIE W ARCHITEKTURZE. To wyjątkowe przedsięwzięcie, w którym od 1995 roku nagradzamy polskie realizacje, w najlepszy lub najciekawszy sposób wskazujące kierunek myślenia o relacjach życia i architektury. Na autorów i autorki najlepszego obiektu lub przestrzeni (Grand Prix) czeka nagroda pieniężna w wysokości 20 000 zł.
Czytaj więcej o konkursie Życie w Architekturze 2025
ŻYCIE W ARCHITEKTURZE to najstarszy, organizowany nieprzerwanie od przełomu 1989 roku konkurs na najbardziej wartościowe realizacje w Polsce. W dziewięciu poprzednich edycjach rywalizowało w sumie ponad 3000 budynków i przestrzeni publicznych. Konkurs niezmiennie wskazuje nowe zjawiska, potrzeby i kierunki, jakie pojawiają się w dziedzinie projektowania. Co kilka lat stwarza okazję do spojrzenia na polską architekturę z szerokiej perspektywy. Nie jest ona zniekształcona, bo projekty nie są nominowane, lecz nadsyłane przez samych autorów.
Jury konkursu Życie w Architekturze 2025
Życie w Architekturze 2025. Rekordowe zgłoszenia
W tym roku pracownie architektoniczne zgłosiły do konkursu blisko 400 realizacji. W tej edycji czeka na Was kilka nowości. Najważniejszą z nich jest brak kategorii. Nie będziemy oddzielnie oceniać np. domów jednorodzinnych czy obiektów komercyjnych. Chcemy skoncentrować się na ŻYCIU w architekturze, czyli jej relacji z odbiorcami i otoczeniem.
Ze zgłoszonych realizacji z lat 2020-2024 wybraliśmy TOP 60, czyli 60 najciekawszych obiektów lub przestrzeni. Zostaną one poddane ocenie naszego jury i to właśnie spośród nich wyłoniony zostanie laureat nagrody Grand Prix, a drogą głosowania wskazani zdobywcy tytułów Ulubieniec Publiczności oraz Laur Środowiska – Nagroda Architektów i Architektek.
Dzięki firmie VELUX będziemy mogli także wręczyć trzy dodatkowe nagrody. Zostaną one przyznane tym realizacjom, które wykorzystują światło dzienne jako element kształtowania architektury i poprawy jakości przestrzeni pod dachem z wykorzystaniem okien dachowych. Suma nagród fundowanych przez sponsora wynosi 10 000 zł. Rozstrzygnięcie nastąpi w grudniu 2025 roku.
Sponsorzy konkursu. Na zwycięzcę czeka 20 000 zł
Całe to przedsięwzięcie nie byłoby możliwe bez wsparcia naszych partnerów. Głównym sponsorem 10. edycji ŻYCIA W ARCHITEKTURZE jest Saint-Gobain. Wśród grona sponsorskiego znajdziemy także właścicieli marek: Aluprof, Dyson, Humanscale i VELUX, a także Ecophon, Glassolutions, Isover, Leca, Rigips, Weber oraz Swisspacer z Grupy Saint-Gobain.
Na zdobywcę Grand Prix czeka 20 000 zł.
