Spis treści
Marzec: Dom jednorodzinny w Gdyni
Dom zlokalizowany jest w Gdyni-Orłowie, przy ulicy Świętopełka, na obszarze objętym ochroną konserwatorską. Projekt opracowała pracownia IFAgroup, prowadzona przez Kamila Domachowskiego. Realizacja została zaprezentowana w marcowym wydaniu „Architektury-murator”.
Budynek bezpośrednio sąsiaduje z wcześniejszą realizacją tej samej pracowni. Powstał w miejscu domu z lat 50. XX wieku - nowa realizacja powtarza historyczną bryłę poprzednika, a przy tym wpisuje się w modernistyczny charakter zabudowy ulicy. Forma składa się z dwóch przesuniętych względem siebie prostopadłościanów o zróżnicowanej wysokości, z płaskimi dachami i oszczędnie ukształtowanymi elewacjami. Projektanci skorygowali obrys i wysokość budynku, dostosowując je do aktualnych potrzeb użytkowych oraz obowiązujących przepisów.
Zachowano układ otworów okiennych znany z pierwotnego domu, reinterpretując go poprzez zastosowanie zlicowanych tafli szkła. Rozmieszczenie okien zaprojektowano tak, żeby doświetlić wnętrza i jednocześnie ograniczyć wgląd z sąsiednich posesji. Konstrukcję wykonano w technologii żelbetowej, a wszystkie elementy techniczne, takie jak rynny i rury spustowe, ukryto w warstwach przegród zewnętrznych. Elewacje utrzymano w jasnej, jednolitej kolorystyce, z aluminiową stolarką okienną. Wnętrza wykończono betonem architektonicznym zestawionym z drewnem. Frontowa część parteru została podwyższona, aby pomieścić wjazd do garażu, a tylną część posadowiono niżej - dzięki czemu otwiera się bezpośrednio na ogród.
Lipiec: Osiedle kwiatów polskich w Wawrze
Osiedle przy ulicy Kwiatów Polskich w warszawskim Wawrze składa się z 12 domów jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Choć poszczególne budynki różnią się detalami i konfiguracją materiałów, wszystkie bazują na podobnych założeniach projektowych. Projekt opracowała pracownia RMK.A. Realizację pierwszego etapu zaprezentowaliśmy w lipcowym wydaniu „Architektury-murator”.
Układ osiedla wynika z lokalnych wytycznych planistycznych, narzucających intensywność zabudowy i osiowy przebieg drogi wewnętrznej. Budynki ustawiono symetrycznie. Każdy dom ma powierzchnię ok. 135 m². Układy funkcjonalne pozostawiono elastyczne, umożliwiające indywidualną aranżację wnętrz.
Każdy dom składa się z dwóch wyraźnie rozdzielonych części: parterowej „bazy” i cofniętego piętra. Podział wzmocniono materiałowo, zestawiając tynk z blachą falistą. Zielone i białe elewacje nawiązują do sąsiedniej zabudowy jednorodzinnej i obiektów gospodarczych, a jednocześnie porządkują całość wizualnie. Falista blacha pełni funkcję jednocześnie materiału elewacyjnego i detalu - budynki nie posiadają dodatkowych elementów dekoracyjnych. Wnęki, uskoki i cofnięcia brył poprawiają doświetlenie wnętrz i ułatwiają ich przewietrzanie. Wszystkie pomieszczenia mieszkalne wyposażono w duże okna. Prywatne ogrody zlokalizowano po stronie tylnej, a miejsca postojowe umieszczono pomiędzy budynkami, co pozwoliło wyeksponować elewacje i zwiększyć powierzchnię zieleni.
Wrzesień: Farma toMy w Wólce Konopnej
Budynek zlokalizowany jest w Wólce Konopnej, wsi położonej na pograniczu województw mazowieckiego i lubelskiego. Projekt opracowali architekci Piotr Grochowski i Wojciech Kolęda z zespołu Grupy Arche, na zlecenie Fundacji Leny Grochowskiej. Obiekt pełni funkcję domu treningowego w ramach farmy społecznej toMy i został zaprezentowany we wrześniowym wydaniu „Architektury-murator”.
Dom przeznaczony jest dla osób z niepełnosprawnościami intelektualnymi, które mieszkają tu czasowo - uczą się samodzielnego funkcjonowania i pracy w grupie. Program obejmuje funkcje mieszkalne, wspólne i warsztatowe, połączone w jednej zwartej bryle. Budynek zaprojektowano na planie niedomkniętego pierścienia, skupionego wokół wewnętrznego dziedzińca. Ten układ pozwolił na integrację wszystkich funkcji bez nadmiernego rozciągania zabudowy oraz stworzenie osłoniętej, półprywatnej przestrzeni zewnętrznej.
Forma i konstrukcja obiektu nawiązują do lokalnej tradycji drewnianej zabudowy wiejskiej, dziś niemal nieobecnej w okolicznym krajobrazie. Budynek wykonano w technologii prefabrykowanej konstrukcji drewnianej, elewacje wykonano z pionowo ułożonych desek. Zrezygnowano z okapów. Zadaszenie wejść rozwiązano poprzez cofnięcia bryły, bez dodatkowych elementów. Wzdłuż pierścienia rozmieszczono kolejno pokoje mieszkańców i opiekunów, dużą salę dzienną połączoną z jadalnią i kuchnią, zaplecze gospodarcze, szklarnię oraz warsztat. Duże przeszklenia sięgające podłogi zapewniają kontakt z otoczeniem, a różnice poziomów terenu rozwiązano za pomocą łagodnych pochylni. Całość podporządkowano zasadom dostępności i prostych rozwiązań materiałowych.
Listopad: Dom Skrojony w Wilnie
Dom Skrojony znajduje się w podmiejskiej, willowej dzielnicy Wilna, na zalesionej działce o luźnej i tradycyjnej zabudowie. Projekt opracowała pracownia KWK Promes, prowadzona przez Roberta Koniecznego. Budynek został zaprezentowany w listopadowym wydaniu „Architektury-murator”.
Punktem wyjścia była koncepcja domu atrialnego, odpowiadająca na potrzebę kontaktu z zielenią przy jednoczesnym zachowaniu prywatności. Jednak w trakcie projektowania zmieniły się lokalne przepisy, co znacząco ograniczyło dopuszczalną powierzchnię zabudowy i przebieg drogi dojazdowej. W efekcie powierzchnia domu została zredukowana, a rzut przekształcono w trójkąt równoramienny z niewielkim atrium wewnętrznym.
Parter mieści strefę dzienną, otwartą dużymi przeszkleniami na ogród i patio. Część mieszkalna została wyniesiona ponad teren, dzięki czemu atrium stało się przedłużeniem zieleni działki. Na piętrze zaprojektowano strefę nocną z trzema sypialniami, każdą z własną łazienką i garderobą. Pomieszczenia otwierają się na atrium i taras, a od strony zewnętrznej są chronione pełnymi ścianami. Układ funkcjonalny podporządkowano geometrii trójkąta. W przyprostokątnych bokach zlokalizowano komunikację, zaplecze sanitarne, kuchnię i gabinet, natomiast wzdłuż przeciwprostokątnej zaplanowano otwartą przestrzeń dzienną. Elewacje wykończono płytami z mikrobetonu w jasnoszarym odcieniu, a forma budynku zmienia swój odbiór w zależności od punktu obserwacji.
Grudzień: Dom Solarny w Salzkammergut
Dom zlokalizowany jest nad jeziorem Mondsee, w regionie Salzkammergut w Austrii. Projekt opracował Piotr Kuczia. Realizację zaprezentowaliśmy w grudniowym wydaniu „Architektury-murator”: budynek powstał na działce objętej licznymi ograniczeniami: rygorystycznymi przepisami lokalnego planu, wymogami ochrony przeciwpowodziowej oraz wytycznymi ochrony krajobrazu.
Forma domu została ściśle podporządkowana maksymalnym liniom zabudowy i ukształtowaniu terenu. Zwarta i kubiczna bryła została precyzyjnie wpisana w skarpę, a jej podział podkreśla wąska szczelina przeszklenia, doświetlająca wnętrze i rozbijająca masywność obiektu. Od strony północnej elewacja pozostaje niemal całkowicie zamknięta, natomiast elewacje z widokiem na jezioro i krajobraz otwierają się dużymi, przesuwnymi przeszkleniami. Front budynku, skierowany w stronę jeziora Mondsee, został w całości przeszklony i osłonięty ruchomymi, drewnianymi żaluzjami.
Układ wnętrz dostosowano je do naturalnego spadku terenu. Różnice poziomów porządkują funkcje wewnątrz i kształtują zróżnicowane relacje przestrzenne. Centralnym elementem są schody pełniące jednocześnie funkcję komunikacji i miejsca użytkowego. Konstrukcję budynku wykonano z drewna CLT. Elewacje obłożono pionowym deskowaniem z sosny, które z czasem ulegnie naturalnej patynizacji. W budynku zastosowano pasywne rozwiązania klimatyczne oparte na naturalnej cyrkulacji powietrza, a także gruntową pompę ciepła i panele fotowoltaiczne zintegrowane z połacią dachu. Całość stanowi przykład architektury wynikającej bezpośrednio z lokalnych uwarunkowań przestrzennych i środowiskowych.
