Spis treści
- Monumentalny projekt urbanistyczny w Rijadzie
- Nowoczesne miasto 15-minutowe
- The Mukaab. Gigantyczny, 400-metrowy sześcian w centrum miasta
- Moloch - stylizowany na tradycyjny styl Najdi
- Jaki będzie The Mukaab? Wygląd
- Hologramy, projekcje i inne cuda wewnątrz "sześcianu" w Rijadzie
- Kiedy powstanie The Mukaab i cała dzielnica New Muraba?
Monumentalny projekt urbanistyczny w Rijadzie
W Rijadzie powstawał ogromny, wręcz monumentalny projekt urbanistyczny pod nazwą New Murabba. Miała to być nowa dzielnica, coś na kształt najnowocześniejszego miasta na świecie. Inwestycję zaplanowano na powierzchni około 19 kilometrów kwadratowych w północno- zachodniej części stolicy Arabii Saudyjskiej. Wartość tej inwestycji szacuje się na około 50 miliardów dolarów.
i
Nowoczesne miasto 15-minutowe
To ma być miasto 15-minutowe. Jest projektowane tak, by mieszkańcy, piechotą mogli dostać się do wszystkich potrzebnych do codziennego życia punktów usług, czyli sklepów, komunikacji, ważnych instytucji, w 15 minut. New Murabba ma po ukończeniu budowy zaoferować ponad 100 tys. mieszkań, 9 tys. pokoi hotelowych, muzeum, uniwersytet technologii i designu oraz New Murabba Stadium na ponad 46 tys. miejsc, który ma gościć mecze Mistrzostw Świata w 2034 r. Jak zapewnia inwestor, wszystko w New Murabba zostało zaprojektowane z myślą o długoterminowym, ekologicznym i zrównoważonym rozwoju, w tym budynki, energia odnawialna, systemy recyklingu i gospodarka odpadami.
- Czytaj też: Dzięki tej inwestycji będzie mogła się zacząć budowa terminala Portu Polska. Podpisano umowę z wykonawcą
The Mukaab. Gigantyczny, 400-metrowy sześcian w centrum miasta
Centralnym punktem tego monumentalnego projektu ma być The Mukaab.
The Mukaab to ogromny budynek w kształcie idealnej kostki o wymiarach 400 m wysokości × 400 m szerokości × 400 m długości.
Ma mieć około 2 milionów m² powierzchni użytkowej, co jak twierdzą inwestorzy, uczyni go największym budynkiem na świecie pod względem objętości. W tej „kostce” zmieściłoby się w całości około 20 nowojorskich Empire State Buildings. Podobno będzie go świetnie widać z satelity.
Moloch - stylizowany na tradycyjny styl Najdi
Myliłby się jednak ten, kto by pomyślał, że The Mukaab będzie zwykłą betonową kostką. Nic z tych rzeczy. Obiekt został zaprojektowany przez firmę AtkinsRéalis (kanadyjsko-brytyjskie biuro inżynieryjno-architektoniczne, dawniej znane jako część SNC-Lavalin. AtkinsRéalis jest wymieniane jako główny projektant koncepcji architektonicznej, w tym charakterystycznej fasady inspirowanej stylem Najdi. W listopadzie 2025 roku ogłoszono jednak, że joint venture firm Jacobs i AECOM zostało wybranych do dostarczenia szczegółowych usług projektowych (design services) dla budynku i otoczenia (w tym rdzenia, podium, infrastruktury), co sugeruje, że przejmują dalsze etapy realizacji po koncepcji AtkinsRéalis.
Czym się charakteryzuje styl Najdi? Styl Najdi to tradycyjny, ludowy styl architektoniczny pochodzący z regionu Najd w centralnej Arabii Saudyjskiej (wokół Rijadu), rozwijający się głównie między XIII a XVIII wiekiem. Jest on doskonale dostosowany do surowego, pustynnego klimatu – gorących lat i chłodnych nocy – oraz odzwierciedla wartości kulturowe, społeczne i religijne (wpływ purytańskiego salafizmu).
Jednym z charakterystycznych wyznaczników tego stylu są trójkątne lub prostokątne okienka wentylacyjne na górze ścian. Służą do oświetlenia, cyrkulacji powietrza i ochrony prywatności (umieszczone wysoko). W projekcie The Mukaab w Rijadzie motyw trójkątnych otworów i geometrycznych wzorów jest widoczny na ogromną skalę.
Jaki będzie The Mukaab? Wygląd
Z zewnątrz budynek będzie monumentalnym, futurystycznym sześcianem dominującym nad skyline'em Rijadu. Fasada pokryta będzie splecionymi, powtarzającymi się wzorami trójkątnymi, inspirowanymi tradycyjnym stylem Najdi – wygląda to jak ogromna, geometryczna siatka z trójkątnych elementów, dająca efekt lśniącego, metalicznego lub szklanego wykończenia (często w odcieniach złota lub piaskowego beżu). Całość ma być nowoczesną interpretacją lokalnej architektury, z naciskiem na symetrię i monumentalność.
Hologramy, projekcje i inne cuda wewnątrz "sześcianu" w Rijadzie
W środku The Mukaab ma być miastem w mieście – ogromną, immersyjną przestrzenią z zaawansowanymi technologiami cyfrowymi i wirtualnymi (hologramy, projekcje, VR). Człowiek w takiej przestrzeni poczuje się jakby przeniósł się do innego świata, zapominając na chwilę o rzeczywistości zewnętrznej. Mówi się, że The Mukaab ma mieć technologię holograficzną 23 razy większą niż MSG Sphere w Las Vegas.
Centralny element budynku to spiralna wieża wewnątrz sześcianu, wokół której rozmieszczone są atrakcje: luksusowe sklepy, restauracje, hotele, teatry, muzeum, uniwersytet technologiczny, przestrzenie kulturalne i rozrywkowe. Całość ma być klimatyzowana, z ogromnymi otwartymi atrium, ogrodami na dachu i efektami wizualnymi tworzącymi iluzję innego świata.
- Pisaliśmy też: Inżynierowie z Polski budują na Antarktyce. Tak powstaje Polska Stacja Antarktyczna im. H. Arctowskiego
Kiedy powstanie The Mukaab i cała dzielnica New Muraba?
Projekt jest częścią Saudi Vision 2030, finansowany przez Public Investment Fund (PIF), a jego celem jest stworzenie nowego centrum Rijadu – miasta w mieście. Budowa tej inwestycji już się rozpoczęła w 2024 roku. Projekt jest w fazie wczesnej budowy – głównie powstawały fundamenty i infrastruktura. Budowa konstrukcji nadziemnej jeszcze się nie zaczęła.
Pod budowę fundamentów wywieziono w 2025 roku ponad 10 milionów m³ ziemi. Użyto do tego setek koparek i ciężarówek. By ułatwić dojazd do placu budowy zbudowano nawet tymczasowy wiadukt nad jedną z dróg.
Z ostatnich informacji wynikało że budowane są drogi, tunele i podium wokół centralnego budynku czyli The Mukaab.
We wrześniu 2025 przygotowywano także największe w historii zamówienie na stal konstrukcyjną – warte około 1 miliarda dolarów.
Pierwsza faza budowy New Murabba (w tym The Mukaab) miała się zakończyć około 2030 roku. Cały kwartał New Murabba ma być gotowy później – niektóre źródła wspominają nawet o 2040 roku (z możliwymi przesunięciami).
Wszystko wskazuje jednak na to, że tak się nie stanie. Jak podał ostatnio Reuters, projekt został wstrzymany. Jak napisał Reuters, powołując się na źródła zaznajomione ze sprawą, Królestwo ma odchodzić od dużych wydatków na futurystyczne projekty, które zdominowały wizję Vision 2030 księcia Mohammeda bin Salmana, takie jak The Line projektu NEOM, w stronę inicjatyw uznawanych za pilniejsze i potencjalnie zyskowne. Oliwy do ognia dolewają też pieniądze. Cena ropy utrzymuje się znacznie poniżej poziomów niezbędnych do sfinansowania ambitnego programu transformacji. Sami zainteresowani, czyli przedstawiciele projektu New Murabba nie odpowiedzieli na pytania agencji. Początkowe plany dotyczące ukończenia dzielnicy New Murabba zakładały ukończenie budowy do 2030 roku. Obecnie przewiduje się, że zostanie ona ukończona do 2040 roku. (Reuters).
