Duopolis warszawsko-łódzkie i gigantyczny węzeł komunikacyjny. Jak się zmieni otoczenie Portu Polska?

2026-01-05 14:32

Port Polska, dawniej nazywany CPK, to nie tylko przyszłe lotnisko i sieć szybkich kolei, ale przede wszystkim katalizator zmian dla całego regionu Mazowsza Zachodniego. Wokół Baranowa, gdzie powstanie gigantyczny węzeł komunikacyjny, wyrośnie nowoczesne duopolis warszawsko-łódzkie. Ambitna "Strategia rozwoju regionu CPK", z budżetem przekraczającym 16 miliardów złotych, zakłada transformację 18 gmin i życia ponad 400 tysięcy mieszkańców do 2044 roku. Maciej Lasek, pełnomocnik rządu do spraw CPK właśnie podpisał ten dokument.

CPK zmieni cały region. Jak?

Centralny Port Komunikacyjny (CPK), przemianowany niedawno na Port Polska, gdy powstanie, będzie oznaczał ogromne zmiany dla całego regionu Mazowsza Zachodniego. Wokół Baranowa, gdzie powstanie gigantyczny węzeł komunikacyjny, ma wyrosnąć nowoczesne duopolis warszawsko-łódzkie.

W ostatnich dniach grudnia 2025 roku została zatwierdzona przez Macieja Laska, pełnomocnika rządu do spraw CPK "Strategia rozwoju regionu CPK", z budżetem przekraczającym 16 miliardów złotych, zakłada transformację 18 gmin i życia ponad 400 tysięcy mieszkańców do 2044 roku

Inwestorem jest rząd Polski, a wykonawcą spółka CPK. Celem jest stworzenie najlepiej skomunikowanego miejsca w Europie Środkowo-Wschodniej, z nowoczesnym miasteczkiem Airport City, parkami logistycznymi i dostępem do zielonej energii. Maciej Lasek, podkreśla, że strategia jest odpowiedzią na potrzeby i oczekiwania lokalnej społeczności, wynikającą z dialogu z samorządowcami i mieszkańcami.

Nowa wizja centrum Polski do 2044 roku

Strategia Rozwoju Regionu dzięki realizowanemu pzrez spółkę CPK przedsięwzięciu, to kompleksowy plan koordynacji przemian społeczno-gospodarczych i przestrzennych na terenie bezpośrednio sąsiadującym z planowanym węzłem transportowym o nazwie Port Polska.

Dokument definiuje obszar otoczenia CPK jako zwarty teren o powierzchni 1080 km², obejmujący gminy takie jak Baranów, Teresin, Wiskitki, Żyrardów, Sochaczew czy Pruszków.

Wizja do roku 2044 zakłada, że region ten stanie się wiodącym hubem transportowym Europy, w którym skoncentruje się wymiana danych, kapitału i wiedzy. Inwestycje mają być realizowane w trzech filarach: gospodarczym, społecznym i przestrzennym.

Airport City i parki logistyczne to gospodarczy silnik regionu

Kluczowym elementem strategii jest stworzenie Airport City – nowoczesnej dzielnicy biznesowo-usługowej o powierzchni około 64 ha w bezpośrednim sąsiedztwie terminala. Ma to być „Brama do Polski”, oferująca biura, hotele i centra technologiczne najwyższej klasy. Strategia stawia na rozwój sektora TSL (Transport-Spedycja-Logistyka) poprzez uzbrajanie terenów inwestycyjnych pod centra logistyczne, Przemysł 4.0 – przyciąganie innowacyjnych firm, które skorzystają z bliskości hubu transportowego i skróconych łańcuchów dostaw oraz zieloną energię – zapewnienie przedsiębiorcom i mieszkańcom dostępu do OZE (wiatr, słońce, geotermia), co ma stać się przewagą konkurencyjną regionu.

Będą inwestycje w edukację, zdrowie i bezpieczeństwo

Rozwój gospodarczy nie może odbywać się kosztem jakości życia. Dlatego też, strategia przewiduje program wsparcia dla kluczowych samorządów, skupiony na łagodzeniu uciążliwości budowy. Wśród priorytetów społecznych znajdziemy edukację przyszłości, dostosowanie szkół branżowych i technicznych do potrzeb nowego rynku pracy, modernizację szpitali powiatowych oraz poprawę dostępności przychodni, przebudowę dróg lokalnych w celu wyeliminowania wypadków śmiertelnych oraz wsparcie jednostek OSP i policji, a także organizację nowoczesnych osiedli w Regułach i Parzniewie dla osób, których nieruchomości zostały wykupione pod inwestycje.

16 miliardów złotych na transformację terenów wokół Portu Polska

Realizacja tak ogromnego planu wymaga potężnego finansowania. Szacowany łączny koszt przedsięwzięć w latach 2025–2044 wynosi 16,22 miliarda złotych. W pierwszej 10-letniej perspektywie (do 2034 r.) na sam Program Wdrażania Strategii zaplanowano 3,1 mld zł. Środki te będą pochodzić z budżetu państwa, Programu Wieloletniego CPK, funduszy UE (w tym Polityki Spójności i KPO) oraz od inwestorów prywatnych.

Strategia kładzie duży nacisk na ekologię. Region ma stać się odporny na zmiany klimatu dzięki programom retencji wody, renaturyzacji rzek oraz zwiększeniu lesistości terenu.

Strategia rozwoju regionu CPK zakłada współpracę z samorządami

Dzięki Strategii możliwa będzie taka współpraca z samorządami, która umożliwi sprawne funkcjonowanie nowego lotniska, terminala i innych obiektów towarzyszących w rozwijającym się otoczeniu społecznym i gospodarczym. Strategia pozwoli również na skoordynowane i przemyślane wdrożenie dodatkowych mechanizmów polityki rozwojowej samorządów. To pogodzenie interesu ogólnonarodowego, jakim jest budowa nowego hubu komunikacyjnego oraz interesu społeczności lokalnych stanowi główny trzon filozofii, która przyświeca Strategii Rozwoju Regionu Centralnego Portu Komunikacyjnego.

Podpisana przez Pełnomocnika Macieja Laska Strategia, zostanie przekazana do kolejnych etapów prac rządowych. Jest to jednocześnie wypełnienie zadań wynikających z Działu IVB Ustawy o Centralnym Porcie Komunikacyjnym. Zakres i czas realizacji planowanych działań określi dokument wdrażający opracowany po przyjęciu Strategii przez Radę Ministrów.

Co to jest Strategia rozwoju regionu CPK?

Strategia Rozwoju Regionu CPK to dokument o charakterze rozwojowym, który ma przeprowadzić centralną Polskę przez proces głębokiej transformacji z regionu o charakterze rolniczo-suburbanizacyjnym w nowoczesny, zintegrowany obszar funkcjonalny. Sukces planu zależy od ścisłej współpracy administracji rządowej z 18 gminami oraz zapewnienia finansowania z budżetu państwa i funduszy UE. Czy ta ambitna wizja ma szansę się ziścić? Czas pokaże.

Tunel średnicowy w Łodzi
Podcast Architektoniczny
Umysł, ciało, natura i architektura
Architektura Murator Google News