Spis treści
- Najpierw droga techniczna do Głębokowodnego Terminalu Kontenerowego
- Czym właściwie będzie Przylądek Pomerania?
- Strategiczny bastion gospodarczy - dlaczego ten projekt jest ważny dla Polski?
- Od zagranicznych konsorcjów do samodzielnej budowy Pomeranii
- Architektura logistyczna, czyli tory, drogi i ekologia
- Inwestycja za 10 miliardów złotych - kiedy Terminal Głębokowodny w Świnoujściu będzie gotowy?
Najpierw droga techniczna do Głębokowodnego Terminalu Kontenerowego
13 lipca w Świnoujściu uroczyście przekazano plac budowy wykonawcy, co oficjalnie inauguruje realizację projektu Przylądek Pomerania. To nie tylko największe przedsięwzięcie w ponad 75-letniej historii Zarządu Morskich Portów Szczecin i Świnoujście, ale także jedna z najbardziej wizjonerskich inwestycji portowych realizowanych obecnie w całym basenie Morza Bałtyckiego.
Pierwszym etapem prac jest budowa drogi technicznej wraz z infrastrukturą towarzyszącą, która otworzy dostęp do terenów przyszłego portu zewnętrznego.
Za realizację tego odcinka prac odpowiada firma Usługi Transportowo-Budowlane Bernard Baranowski, która wygrała przetarg, pokonując pięciu innych oferentów.
Wartość tego kontraktu, podpisanego 29 czerwca 2026 r., wynosi ponad 22,3 miliona złotych. Choć budowa drogi tymczasowej może wydawać się skromnym początkiem, to właśnie ona umożliwi transport ciężkiego sprzętu niezbędnego do usypania nowego fragmentu polskiego lądu.
Przekazanie placu budowy i rozpoczęcie budowy drogi technicznej to pierwszy, kluczowy etap przedsięwzięcia. To właśnie od dziś rozpoczyna się budowa nowego portu zewnętrznego w Świnoujściu. Powstająca infrastruktura umożliwi realizację kolejnych etapów inwestycji i budowę nowoczesnego terminalu kontenerowego - napisał na platformie X Dariusz Klimczak, minister infrastruktury.
Czym właściwie będzie Przylądek Pomerania?
Nazwa Przylądek Pomerania brzmi jak geograficzne odkrycie, ale w rzeczywistości jest to nazwa dla sztucznego półwyspu, który powstanie w wyniku zalądowienia obszarów morskich na wschód od falochronu osłonowego gazoportu. To odważny projekt inżynieryjny, dzięki któremu powierzchnia lądowa Polski urośnie o 186 hektarów. Prawie 200 ha nowego lądu, zapewniającego lądowy dostęp do Głębokowodnego Terminalu Kontenerowego w Świnoujściu zaprojektuje firma PROJMORS.
Nowy przylądek zostanie usypany z urobku pochodzącego z pogłębiania toru podejściowego. Zamiast wywozić piach w głąb morza, inżynierowie wykorzystają go do stworzenia potężnego pirsu, co ZMPSiŚ określa jako działanie proekologiczne i wizjonerskie. Na tak pozyskanym gruncie powstanie Głębokowodny Terminal Kontenerowy, który ma stać się zielonym hubem biznesowym i ważnym centrum logistycznym dla Europy Środkowo-Wschodniej.
Dodajmy jeszcze, że budowa terminala nie podobała się Niemcom. Zakwestionowali oni wydaną wcześniej decyzję środowiskową dla tej inwestycji. W sierpniu 2025 roku jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargi organizacji ekologicznych z Polski i Niemiec na decyzję środowiskową Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska dotyczącą budowy terminala kontenerowego w Świnoujściu.
- Czytaj też: 32-tonowe studnie i 135 kilometrów rur. Inżynieryjne wyzwania na budowie Terminala T5 w Gdańsku
Strategiczny bastion gospodarczy - dlaczego ten projekt jest ważny dla Polski?
Waga tej inwestycji dla Polski jest trudna do przecenienia. Przylądek Pomerania ma za zadanie wzmocnić bezpieczeństwo energetyczne i gospodarcze kraju. Dzięki parametrom technicznym - w tym głębokości sięgającej 17 metrów - port będzie mógł obsługiwać jednostki klasy ULCV (Ultra Large Container Vessels), czyli największe kontenerowce, jakie są w stanie wpłynąć na Bałtyk.
Obecnie polskie porty muszą walczyć o pozycję z zagraniczną konkurencją, a terminal w Świnoujściu ma stworzyć z nich ważne ogniwa globalnych łańcuchów dostaw.
Docelowa zdolność przeładunkowa terminalu to 2 miliony TEU rocznie (TEU - to międzynarodowa jednostka miary. Służy do liczenia pojemności kontenerów, ładowności statków oraz wielkości portów. 1 TEU - to objętość standardowego kontenera o długości 20 stóp - około 6,1 metra - przyp. red.). To ogromna liczba, która przełoży się na tysiące nowych miejsc pracy oraz miliardy złotych wpływów z podatków i ceł do budżetu państwa.
Od zagranicznych konsorcjów do samodzielnej budowy Pomeranii
Historia Przylądka Pomerania była pełna zwrotów akcji. Pierwotnie inwestycja miała być realizowana w partnerstwie z zagranicznym konsorcjum (DEME Concessions i QTerminals), z którym w 2023 roku podpisano umowę przedwstępną. Jednak w listopadzie 2024 roku nastąpił przełom - Zarząd Portów Morskich Szczecin i Świnoujście, wspierany przez Urząd Morski, zdecydował o samodzielnej budowie terminalu.
Powodem tej decyzji były m.in. błędy w poprzednich planach. Jak ujawniły analizy ekonomiczne, pierwotne założenia dotyczące głębokości (14,5 m zamiast koniecznych 17 m) uniemożliwiłyby obsługę największych statków, co czyniłoby inwestycję nieopłacalną. Ponadto, jak argumentował ZMPSiŚ, zagraniczne konsorcjum nie spełniło wszystkich wymogów umowy przedwstępnej.
Obecny model zakłada, że ZMPSiŚ bierze na siebie budowę basenu portowego i infrastruktury lądowej (koszt około 1,5 mld zł), a skarb państwa przeznaczy ponad 7 mld zł na pogłębienie 70-kilometrowego toru podejściowego.
- Sprawdź też: Miliardowy kontrakt dla Portu Polska rozstrzygnięty ponownie. Ponownie wybrano Generalnego Inżyniera Kontraktu
Architektura logistyczna, czyli tory, drogi i ekologia
Projekt Przylądka Pomerania to nie tylko nabrzeża o długości 1,3 km. To potężna sieć naczyń połączonych, na które składa się nie tylko rozbudowa portu.
Bardzo istotnym elementem sukcesu jest transport kolejowy. Linia łącząca Wrocław ze Szczecinem tzw. Nadodrzanka, zostanie dostosowana do obsługi 750-metrowych składów towarowych, co pochłonie ponad 200 mln zł z KPO. Oprócz drogi technicznej, którą zaczyna budować firma Bernard Baranowski, powstanie także nowy układ dróg i parkingów. Inwestycja przewiduje również ścieżkę rowerową oraz nową drogę prowadzącą do plaży.Choć terminal będzie sąsiadował z gazoportem LNG, analizy wykazały, że takie sąsiedztwo jest bezpieczne i praktykowane w największych portach świata, takich jak Rotterdam czy Hamburg.
Inwestycja za 10 miliardów złotych - kiedy Terminal Głębokowodny w Świnoujściu będzie gotowy?
Całkowita wartość projektu szacowana jest na 10 miliardów złotych. Harmonogram prac zakłada, że po zakończeniu budowy drogi technicznej i dopełnieniu dokumentacji projektowej (którą przygotowuje firma PROJMORS), ruszą prace hydrotechniczne. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, nowoczesny hub logistyczny zostanie uruchomiony w latach 2029–2030.
Budowa Przylądka Pomerania to sygnał, że Polska nie boi się realizować projektów o skali globalnej. Dziś przekazana droga to zaledwie pierwszy kilometr w długiej drodze do morskiej potęgi, która na dekady zmieni oblicze Pomorza Zachodniego i całej polskiej gospodarki.
