Największy taki projekt w historii Polski - sieć 5. generacji i wielkoskalowe pompy ciepła. Wszystko to w Porcie Polska

To nie będzie zwykłe lotnisko, ale gigantyczny, inteligentny organizm energetyczny. Port Polska rzuca wyzwanie tradycyjnym systemom ciepłowniczym i ogłasza start największego w kraju projektu opartego na sieciach 5. generacji. Podczas gdy oczy opinii publicznej zwrócone są na pasy startowe, w kuluarach inżynierowie projektują zdecentralizowane Centra Energetyczne, które pozwolą budynkom... wymieniać się między sobą ciepłem i chłodem. Sprawdziliśmy, jakie technologie- od geotermii po potężne pompy ciepła - stworzą silnik tego obiektu i dlaczego branża ma tylko kilka dni na dołączenie do rozmów o kontrakcie wartym miliardy.

Projekt Portu Polska z lotu ptaka. O inteligentnym systemie energetycznym lotniska przeczytasz na portalu Architektura.
Autor: CPK/ Materiały prasowe Port Polska - wizualizacja

Jak Port Polska definiuje nową architekturę zasilania

Realizacja programu Port Polska to nie tylko wyzwanie logistyczne i transportowe, ale przede wszystkim bezprecedensowy projekt inżynieryjny w dziedzinie energetyki budynkowej.

Spółka właśnie ogłosiła rozpoczęcie drugiej rundy wstępnych konsultacji rynkowych, dotyczących budowy Centrów Energetycznych. To one mają stać się fundamentem systemu, który będzie dostarczał ciepło i chłód do terminali oraz obiektów towarzyszących nowemu lotnisku. Z perspektywy architektonicznej i instalacyjnej mamy do czynienia z największym tego typu przedsięwzięciem realizowanym dotychczas w Polsce.

Ciepło tam, gdzie jest potrzebne, czyli magia sieci 5. generacji

Najciekawszym elementem planowanej infrastruktury jest decyzja o całkowitej decentralizacji źródeł energii. Tradycyjne systemy oparte na jednej, centralnej kotłowni odchodzą do lamusa na rzecz tzw. sieci 5. generacji.

Co to oznacza w praktyce? Centra Energetyczne będą zlokalizowane blisko obiektów, które z nich korzystają, co znacznie ogranicza straty przesyłowe. 

System ten zakłada, że budynki o skrajnie różnych potrzebach energetycznych stają się dla siebie nawzajem źródłami zasobów. Na przykład ciepło odzyskane z systemów chłodzenia serwerowni czy terminali w upalne dni może zostać wykorzystane do ogrzewania wody lub innych stref budynku. To zamknięty obieg, który stawia efektywność energetyczną na najwyższym możliwym poziomie.

Pompy ciepła i geotermia na lotnisku

W dokumentacji przygotowanej przez Port Polska znajdziemy listę technologii, które będą przedmiotem konsultacji z producentami. Spółka celuje w rozwiązania oparte na wielkoskalowych pompach ciepła w trzech wariantach - gruntowych, powietrznych oraz typu woda-woda. To jednak dopiero początek.

Architekci i inżynierowie będą dyskutować o wdrożeniu systemów geotermalnych, otworowych wymienników ciepła, a także nowoczesnych technologii chłodzenia i kotłów elektrycznych.

Celem tych rozmów jest nie tylko rozpoznanie dostępności urządzeń na rynku, ale przede wszystkim zidentyfikowanie ryzyk realizacyjnych i oszacowanie pełnych kosztów eksploatacji w całym cyklu życia tych systemów. To podejście jest istotne dla tak gigantycznej inwestycji, gdzie błąd na etapie projektowym może generować milionowe straty w przyszłości.

Ostatnia prosta dla dostawców i inżynierów

Harmonogram prac jest napięty i nie wybacza spóźnień. Producentów i dostawców wielkoskalowych urządzeń grzewczo-chłodniczych gonią terminy, bo wnioski o udział w konsultacjach rynkowych można składać tylko do 24 sierpnia 2026 roku.

Same rozmowy merytoryczne ruszą już 1 września i będą miały charakter doradczy, pomagając spółce określić najlepsze praktyki projektowe.

Choć konsultacje nie są jeszcze formalnym przetargiem, to właśnie teraz zapadną decyzje dotyczące tego, jakich technologii użyje Port Polska w nadchodzących latach. Dla branży budowlanej i instalacyjnej to jasny sygnał, że przyszłość energetyki wielkoskalowej w Polsce zaczyna się od decentralizacji i inteligentnego zarządzania odzyskiem ciepła.

Tunel średnicowy w Łodzi
Podcast Architektoniczny
Borysław Czarakcziew chce dogonić Europę, wyrugować patologie i pomóc architektom więcej zarabiać. Jak zamierza to zrobić?