Spis treści
Z 45 opracowań wytypowano 5 najlepszych
Gmina Piaseczno ponownie zorganizowała konkurs we współpracy z warszawskim oddziałem SARP. Tym razem przedmiotem postępowania był dwuetapowy konkurs realizacyjny na koncepcję Miejsca Aktywności Lokalnej i Bibliotecznej (MALiB), które ma powstać poprzez przebudowę i rozbudowę dawnej mleczarni u zbiegu ulic Dworcowej i Jana Pawła II. Konkurs ogłoszono 29 października 2025 roku. Do pierwszego etapu zgłoszono 45 opracowań studialnych. Spośród nich sąd konkursowy wybrał pięć koncepcji zakwalifikowanych do dalszych prac projektowych. Ostateczne rozstrzygnięcie zapadło 4 maja 2026 roku, po analizie projektów pod kątem zgodności z wymaganiami gminy oraz kryteriami określonymi w regulaminie konkursu.
Zwycięska koncepcja doceniona za ponadczasowość
Pierwszą nagrodę w konkursie - czyli 35 000,00 zł brutto i Nagroda w postaci zaproszenia do negocjacji w trybie zamówienia z wolnej ręki - zdobyło wrocławskie RIL STUDIO, które oparło swój projekt na dialogu starego z nowym. Autorzy rozbudowali dawną mleczarnię osiowo, wykorzystując w tym celu symetrię istniejącego budynku i powtarzając jej zasady w nowej części. Dzięki temu rozbudowa, zamiast funkcjonować jako osobny obiekt, ma szansę stać się naturalnym rozwinięciem historycznej bryły.
Czytaj także: ORYGINAŁ MA ZNACZENIE. Dlaczego warto wziąć udział w konkursie Geberit?
Projekt zakłada wyraźny podział funkcjonalny. Nowa część skupia aktywności publiczne: galerię, bibliotekę, Fab Lab i salę wielofunkcyjną. Z kolei północna część zabytkowej mleczarni została przeznaczona została na administrację. Istotne jest także otwarcie budynku na tereny zielone od strony zachodniej. Autorzy świadomie podporządkowali relację z ulicą powiązaniu z otwartą przestrzenią CEM. Kluczową rolę w projekcie odgrywa szklany łącznik pomiędzy obiema częściami. Łącznik pełni rolę nie tylko komunikacyjną; jest także przestrzenią recepcji, pasażu i biblioteki, która ma pełnić funkcję symbolicznego centrum całego obiektu.
Sąd konkursowy docenił przede wszystkim powściągliwość projektu i jego ponadczasowość - odporność na chwilowe trendy. W uzasadnieniu podkreślono racjonalny układ funkcji, umiarkowaną skalę i możliwość przyszłych zmian aranżacyjnych. Jednocześnie jury, mimo przyznania projektowi I Nagrody, wskazało kwestie wymagające dopracowania, między innymi ograniczenie powierzchni przeszkleń i poprawę organizacji zapleczy technicznych.
Miejsce II: Bar mleczny w zabytkowej mleczarni
Projekt nagrodzony drugim miejscem, autorstwa Sary Czerwińskiej, opiera się na dużo bardziej wyraźnym podziale przestrzeni. Oprócz głównej projektantki, w skład zespołu weszli Piotr Śmierzewski, Michał Czeszejko, Michał Pietrusiewicz, Paula Trytek, Julia Krukowska i Michał Mirosławski. Kompleks tworzą trzy bryły połączone centralnym, parterowym łącznikiem. Zabytkowa mleczarnia odróżnia się od reszty zabudowy pod kątem materiałów - zgodnie z zaleceniami konserwatorskimi, dominują tam powierzchnie tynkowane, podczas gdy nowe części wykończono cegłą, również rozbiórkową.
Czytaj także: SARP ogłosił nominacje do Nagrody Roku 2026. To propozycja 21 najciekawszych realizacji architektonicznych w Polsce
W zwycięskiej propozycji konkursowej dużą rolę odgrywa przestrzeń publiczna wokół budynku. Place i skwery przed wejściami mają za zadanie funkcjonować jako przedłużenie miejskiej tkanki, a częściowe zadaszenia tworzą miejsca spotkań i potencjalnych wydarzeń. Sam łącznik zyskał większą wysokość w centralnej założenia części, dzięki czemu wejście do obiektu zyskało bardziej reprezentacyjny charakter, jednocześnie unikając monumentalnej skali.
i
Autorzy wyraźnie różnicują funkcje. W historycznej części znalazły się pomieszczenia administracyjne i bar mleczny, który jury uznało za jeden z najbardziej interesujących elementów projektu. Sala wielofunkcyjna została otwarta na tereny zielone i wyposażona w niezależne wejście, co pozwala organizować dodatkowe wydarzenia bez angażowania całego budynku. W projekcie mocno wybrzmiewa także obecność Fab Labu. Przestrzeń prezentacji została wyeksponowana od strony ulicy dzięki dużemu, dwukondygnacyjnemu przeszkleniu. Jury doceniło konsekwencję materiałową i przyjazną skalę całego założenia, choć zwróciło uwagę na zbyt dużą kubaturę części przeznaczonej dla Fab Labu w relacji do historycznej mleczarni.
Miejsce III: Idea maksymalnej elastyczności
Potencjalnie najodważniejszą spośród wyróżnionych propozycji okazał się projekt nagrodzony trzecim miejscem. Zespół z Warszawy - Damian Nowak, Paweł Wołczański i Paulina Szymaniak - zaproponował niemal całkowite zabudowanie działki jednokondygnacyjną halą połączoną z zabytkową mleczarnią. Całość oparto na idei maksymalnej elastyczności: architektura miałaby stać się przede wszystkim ramą dla działań użytkowników.
W praktyce oznaczało to rezygnację z klasycznego podziału na zamknięte funkcje. Większość programu umieszczono w jednej otwartej przestrzeni, którą można dowolnie przekształcać przy pomocy ruchomych ścian. Sala wielofunkcyjna może działać jako osobne pomieszczenie lub stać się częścią większej hali wydarzeń. Pomieszczenia wymagające izolacji (magazyny, sanitariaty czy biura) ukryto w pięciu trzonach konstrukcyjnych podtrzymujących dach. Rozwiązanie to pozwoliło zachować otwartość wnętrza, ale jednocześnie stało się jednym z głównych problemów projektu. Jury zwróciło uwagę na niewystarczające powierzchnie części pomieszczeń oraz brak dostępu światła dziennego w niektórych strefach pracy.
Projekt wyróżnił się odważnym podejściem do myślenia o instytucji kultury jako miejscu niedookreślonym i stale zmieniającym się. Autorzy świadomie unikali narzucania gotowych scenariuszy użytkowania, próbując stworzyć przestrzeń zdolną reagować na potrzeby przyszłych użytkowników i dostosowywać się do nowych form aktywności.