To ona zastąpi fontannę "kryształ" na Rynku Głównym w Krakowie. Rozstrzygnięto konkurs

Nowa fontanna na Rynku Głównym

To arch. Michał Gdak z Kielc zaprojektuje dla Krakowa nową fontannę, która zastąpi felerny "kryształ" znienawidzony przez Krakowian, a kochany przez gołębie. Do konkursu architektoniczno-rzeźbiarskiego zgłoszono 28 propozycji. W przebiegu konsultacji społecznych ustalono, że wyłączoną z użytku fontannę (nie działa od 2023 r.) ma zastąpić prosta fontanna nawiązująca do historycznej zabudowy Rynku wpisanej na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Pozostałe miejsca przyznane w konkursie przez jury:

• DDJM - 2. miejsce: (30 tys. zł)
• Dominik Przygodzki - 3. miejsce (20 tys. zł)

Zdjęcia tych propozycji pokazujemy poniżej.

Maksymalny koszt realizacji ustalono na 4,5 miliona złotych. Janusz Sepioł, architekt miasta, zwrócił uwagę na wysoki poziom zgłoszonych prac. Przyznał, że jury było przekonane, że autorem zwycięskiego projektu jest rzeźbiarz. Michał Gdak jest i architektem, i rzeźbiarzem. W pojedynkę pokonał mocarne biuro Marka Dunikowskiego i drugą propozycję z Krakowa. W Krakowie jest to rzecz rzadka.

Projekt skierowano do realizacji.

Losy fontann z Rynku Głównego w Krakowie

Najpierw na Rynku była "kanapa Zina" projektowana przez uwielbianego w Krakowie architekta, Wiktora Zina. Dziś stoi w Parku Jerzmanowskich; w jej przypadku prawdziwe okazuje się powiedzenie, że rzeczy nie docenia się, póki się jej nie straci. Kiedy na Rynku, w związku z budową podziemnego muzeum, zainstalowano Kryształ, mieszkańcy zatęsknili za kamienną kanapą. Wydobyto ją z magazynów, ale na Rynek już nie wróciła. Niedawno pojawiły się głosy, że miałaby wrócić w formie inspiracji nawiązującej do oryginału. Zamiast tego rozpisano jednak konkurs.

Kryształ zaprojektowali Maria Ponikiewska-Arct, Wiesław Michałek i Krystyna Styrna-Bartkowicz. Forma miała nawiązywać do klejnotu, jakim jest miejsce, w którym stoi. Oddano ją w 2010 roku i od początku budziła kontrowersje w dość konserwatywnym Krakowie jako realizacja zbyt nowoczesna. Później - jako realizacja zaniedbana. Od kilku lat Kryształ stoi wyłączony z użytku, używają go przede wszystkim gołębie.

Fontanna Zina stała na Rynku dłużej - od 1964 do 2005 roku.

Tak wygląda propozycja Dominika Przygodzkiego (III. miejsce):

Propozycja biura DDJM (II. miejsce):

Kto wybierał nową fontannę?

Oto skład jury konkursowego:

Przewodniczący:

• Janusz Sepioł, Biuro Architekta Miasta UMK

Sędzia referent:

• Marcin Włodarczyk

Członkowie sądu:

• Marta Kutniowska, Biuro Architekta Miasta UMK
• Michał Niezabitowski, Muzeum Krakowa
• Jan Tutaj, ASP w Krakowie
• Katarzyna Urbańska, Małopolski Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Krakowie
• Szymon Wojciechowski, APA Wojciechowski Architekci
• Beata Kondel, Zarząd Infrastruktury Wodnej w Krakowie

Sekretarz konkursu:

• Dorota Bochenek, Zarząd Infrastruktury Wodnej w Krakowie