Neonowy blok powstał w Warszawie. W objęciach trzyma przedwojenną willę

Przez lata stał tu parterowy blaszak supermarketu i restauracja McDonald's. Dziś oba przedsiębiorstwa działają tu nadal, ale już w całkiem innych warunkach – w lokalach na parterze nowoczesnego, choć przytłaczającego nieco bloku z fantazyjnie oświetloną elewacją. Wałbrzyska 21 w Warszawie najciekawiej wygląda jednak od tyłu, z dala od barwnych świateł.

Arka Koniecznego. Jak żyje się w ikonie architektury?

Wałbrzyska 21. Jak uwzględniono kontekst miejsca?

Warszawska spółdzielnia mieszkaniowa „Służew nad Dolinką” należy do bardziej aktywnych, jeśli chodzi o budowę nowych bloków na swoich działkach. Jako inwestor ma ona na koncie m.in. budynki przy ul. Elsnera 34, Mozarta 1, Puławskiej 255 i Noskowskiego 2.

Co więcej, na ogół są to budowle uwzględniające kontekst otoczenia. Przykładem może być budynek przy ul. Sonaty 5 na Mokotowie, który powstał częściowo w miejscu pochylni wiodącej do stacji metra – w związku z czym inwestor na własny koszt wybudował prowadzące na stację schody ruchome oraz windę. W rezultacie dostęp do metra poprawił się zamiast pogorszyć. Takie podejście zdecydowanie wyróżnia tę inwestycję na tle wielu kontrowersyjnych przykładów nieumiejętnego dogęszczania PRL-owskich osiedli w stolicy.

Dom otoczony blokiem przy ul. Bacha 35 w Warszawie
Autor: Szymon Starnawski/Grupa Murator

W przypadku inwestycji o nazwie Wałbrzyska 21 projektant Adam Dziedzicki również, można powiedzieć, uwzględnił kontekst miejsca, choć w inny sposób. Blok powstał na działce, którą przez lata zajmowały pawilony z usługami gastronomicznymi i handlowymi. Dla okolicznych mieszkańców był to kluczowy, choć niepiękny fragment miejskiej infrastruktury, miejsce zaspokajania codziennych potrzeb. Inwestor od początku uspokajał jednak, że zarówno supermarket, jak i restauracja fast food powrócą na swoje miejsce. Ostatecznie przeznaczono dla nich (oraz innych najemców) dwie najniższe kondygnacje nadziemne bloku przy Wałbrzyskiej 21 – łącznie 2455 m². Nad częścią usługową umieszczono wystający poza obręb budynku pasaż pieszy, co częściowo osłania mieszkańców kolejnych kondygnacji od hałasu z poziomu chodnika.

Nieistniejące już pawilony handlowe przy ul. Wałbrzyskiej 21 w Warszawie
Autor: Radosław Botev/ CC BY-SA 4.0 Nieistniejące już pawilony handlowe przy ul. Wałbrzyskiej 21 w Warszawie
Inwestycja Wałbrzyska 21 w Warszawie
Autor: Szymon Starnawski/Grupa Murator Inwestycja Wałbrzyska 21 w Warszawie

Inwestycja spółdzielni nie tylko dla nowych mieszkańców

Budowę inwestycji Wałbrzyska 21 rozpoczęto w maju 2023 r. W lutym 2025 r. budynek osiągnął docelową wysokość, zaś wiosną 2026 r. obiekt był już gotowy. Roboty budowlane zrealizowała firma ZAB-BUD Andrzej Zaboklicki. Powstał masywny budynek o zróżnicowanej wysokości, z dominantą od strony ruchliwego skrzyżowania. W środku znalazło się 160 mieszkań (od kawalerek po 3-pokojowe), o powierzchni od 25 do nawet 118 m kw.

Według spółdzielni budynek wyróżnia „nowoczesna, wyrafinowana forma architektoniczna”. Jak podali jej przedstawiciele w rozmowie z serwisem passa.waw.pl:

Narożnik ulic Puławskiej i Wałbrzyskiej to południowa brama na Mokotów, więc zdaniem władz SM „Służew nad Dolinką” tak eksponowane miejsce wyklucza bylejakość i masówkę.

Pod budynkiem powstał 3-kondygnacyjny garaż podziemny na 247 miejsc, w którym umieszczono także wózkownie, rowerownie i komórki lokatorskie. Co ciekawe, jedną z kondygnacji garażu podziemnego przeznaczono dla mieszkańców innych bloków spółdzielni. W ten sposób na inwestycji mają skorzystać nie tylko nowi, ale i starzy mieszkańcy okolicy.

W budynku zastosowano szereg innowacyjnych rozwiązań. Trzyszybowe okna o podwyższonym standardzie akustycznym i cieplnym, szklane zabudowy balkonów i loggii, oświetlenie ciągów komunikacyjnych aktywowane ruchem, czy brama garażowa otwierana domofonem wprost z mieszkania – to tylko niektóre z nich

– podano na stronie inwestycji.

Nocą uwagę przykuwa (częściowo kamienna) elewacja budynku, na której zastosowano liniową iluminację LED w kolorze niebieskim. Dodaje ona budynkowi dynamiki i miejskiego charakteru, a także przełamuje nieco masywność bryły.

Dom otoczony blokiem przy ul. Bacha 35 w Warszawie
Autor: Szymon Starnawski/Grupa Murator

Przedwojenna willa w objęciach współczesnego bloku

Uwzględnienie kontekstu otoczenia nie udało się jednak projektantom z drugiej strony budynku, od ul. Bacha. Nowy blok powstał dosłownie pod oknami przedwojennego domu jednorodzinnego. To pozostałość willowych przedmieść, jakie rozciągały się tu w czasach II RP, a później stopniowo znikały, wypierane od lat 70. przez wysokie blokowiska. Dom pod adresem Bacha 35 jest jednym z ostatnich takich budynków w okolicy.

Nie udało nam się niestety dotrzeć do właścicieli domu, jednak obecnie w dawnej willi i sąsiadujących z nią niskich budynkach mieszczą się siedziby rozmaitych firm. Działa tu m.in. punkt dorabiania kluczy oraz studio fitness. Możliwe zatem, że w budynku nikt na stałe nie mieszka.

Dom otoczony blokiem przy ul. Bacha 35 w Warszawie
Autor: Szymon Starnawski/Grupa Murator
Podcast Architektoniczny
Barbara Rożek. Architekt dobrze ubezpieczony
Architektura Murator Google News