Autostrada A4 do przebudowy. Minister infrastruktury ujawnia plany rozbudowy 120 km autostrady

16 marca 2027 r. autostrada będzie bezpłatna i czeka ją rozbudowa

16 lutego 2026 roku, w Urzędzie Wojewódzkim w Krakowie Dariusz Klimczak, minister infrastruktury podpisał Programy Inwestycji dotyczące rozbudowy autostrady A4 na odcinku Katowice–Kraków. Ale to nie wszystko. Rozbudowa A4 jest również planowana przez całe województwo śląskie aż do województwa opolskiego. To 120 km.

- Podpisane aneksy dotyczą zaplanowania, przeanalizowania, a w konsekwencji rozbudowania Autostrady A4 o nowe dodatkowe pasy ruchu: trzeci i czwarty. To nie jest opcja, to jest konieczność. Autostrada A4 musi zostać jak najszybciej rozbudowana. Pomiary ruchu jasno wskazują, że są odcinki, na których dobowo porusza się tu ponad 100 tys. pojazdów. Abyśmy mogli normalnie funkcjonować w tej części naszego kraju, konieczna jest rozbudowa, modernizacja Autostrady A4. Na odcinku nie tylko od węzła Balice przez całe województwo śląskie do opolskiego, ale od tego zaczynamy. Zaktualizowaliśmy program inwestycji. 120 km, wartość rozbudowy to 10 mld zł. To jest nasz plan na rozbudowę A4 – mówi minister infrastruktury Dariusz Klimczak, który podkreślił, że od 16 marca 2027 odcinek A4 pomiędzy Krakowem, a Katowicami będzie bezpłatny dla samochodów osobowych i motocykli.

2,5 mld zł na rozbudowę A4 od Balic 

Podczas tej samej konferencji prasowej rozbudowę infrastruktury drogowej wokół lotniska zapowiedział minister obrony. Dojazd do lotniska ma być lepszy, bo to obiekt, który ma być użyteczny nie tylko dla celów cywilnych, ale również dla wojska. Minister zapowiedział 2,5 mld zł na rozbudowę odcinka od Balic do zjazdu na Zakopane. Inwestycja zakłada poszerzenie trasy o dodatkowy pas ruchu, wybudowanie nowego mostu na Wiśle oraz budowę sieci dróg dojazdowych do portu lotniczego w Balicach. Decyzja środowiskowa ma być wydana na dniach.

- Rozbudowa odcinka od Balic aż do zjazdu w stronę Zakopanego to inwestycja w wysokości aż 2,5 mld zł. Okolice Krakowa doczekają się nowego mostu na Autostradzie A4. To ważne dla usprawnienia ruchu drogowego. W Balicach oprócz portu lotniczego im. Jana Pawła II znajduje się Ósma Baza Lotnictwa Transportowego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Te inwestycje są kluczowe również dla bezpieczeństwa narodowego. Kupujemy nowe statki powietrzne, inwestujemy w transport i działania operacyjne, taktyczne. Chciałbym, aby ta baza stała się dużo szersza oraz mocniejsza. Ze względu na bezpieczeństwo państwa polskiego potrzebujemy rozbudowy portu lotniczego w Balicach. Ten port musi pozostać portem o zastosowaniu cywilnym jak i wojskowym – do tego rozbudowa infrastruktury dookoła jest niezbędna - mówił wicepremier, minister obrony narodowej Władysław Kosiniak – Kamysz.

Stalexport odda autostradę A4 państwu

Do tej operacji logistycznej, jaką jest przejęcie 61 kilometrów autostrady A4 Kraków - Katowice przez państwo – kierowcy dosłownie odliczają już miesiące. Ma to nastąpić 16 marca 2027 roku. To tylko trochę ponad rok. Po przejęciu autostrady przez GDDKiA na tej bardzo obciążonej ruchem drodze zostaną zniesione opłaty za przejazd. A przypomnijmy, że jest to jeden z najdroższych w Polsce odcinków autostrad w przeliczeniu na kilometr (A4 Kraków - Katowice 0,56 zł za 1 km, a np. przejazd A1 kosztuje około 0,20 zł za km)) 

• Przeczytaj też: Remont słynnych "fal Dunaju" rozpocznie się już latem, ale muldy z autostrady A1 będą znikały powoli

Dwa pasy w każdym kierunku i wieczne prace drogowe

Autostrada A4 na odcinku Katowice-Kraków, dobrze znana polskim kierowcom, wkrótce przejdzie gruntowne zmiany. Obecnie zarządzana przez Stalexport Autostrada Małopolska, ta kluczowa trasa, licząca 61 kilometrów, ma po dwa pasy ruchu w każdym kierunku i dwa place poboru opłat – w Mysłowicach (Brzęczkowicach) i Balicach. Droga nie cieszy się dobrą sławą wśród kierowców, bo oprócz tego, ze przejazd nią jest bardzo drogi (34 złote za 61 km) to na dodatek wciąż trwają tu nieustanne prace drogowe, są zwężenia, ograniczenia prędkości a co za tym idzie korki i spowolniony ruch.

• Czytaj też: Tunel dla kolei dużych prędkości w Łodzi. To będzie kolejny gigantyczny podziemny projekt. Drążenie zacznie się pod koniec roku

Koncesja Staleksportu dobiega końca w 2027 roku. A4 - bezpłatna

Kierowcy uiszczają opłaty za przejazd na każdym z placu poboru opłat czyli w Brzęczkowicach i Balicach. Jednak już w połowie marca 2027 roku, po 30 latach koncesji, autostrada ta powróci pod skrzydła państwa, a konkretnie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA).

Co to oznacza dla kierowców? Przede wszystkim - koniec opłat i nowe inwestycje. Przejęcie A4 przez GDDKiA to przede wszystkim dobra wiadomość dla kierowców samochodów osobowych – od tego momentu przejazd tą trasą będzie bezpłatny, tak jak na innych odcinkach autostrad zarządzanych przez państwo. Ale to nie wszystko. GDDKiA ma ambitne plany rozbudowy A4, które mają na celu zwiększenie jej przepustowości i poprawę komfortu podróżowania.

Będzie rozbudowa, nie tylko w okolicy węzła Balice

Rozbudowa A4 nie ograniczy się jedynie do okolic węzła Balice. GDDKiA planuje kompleksową modernizację i poszerzenie całej trasy Katowice-Kraków.

Obecnie trwają przygotowania do ogłoszenia przetargu na opracowanie dokumentacji projektowej, która określi szczegółowy zakres prac. Już wiadomo, że sposobem na poszerzenie trasy jest wykorzystanie szerokiego pasa rozdziału między jezdniami do dobudowy dodatkowych pasów ruchu w obu kierunkach.

- Szykujemy się też do rozbudowy A4 Katowice – Kraków, która wpisana jest do Rządowego Programu Budowy Dróg Krajowych do 2030 r. (z perspektywą do 2033 r.). Szczegóły dotyczące poszerzenia autostrady, przy wykorzystaniu szerokiego pasa rozdziału, poznamy po opracowaniu dokumentacji projektowej. Obecnie jesteśmy na etapie przygotowań do ogłoszenia przetargu na wyłonienie wykonawcy tej dokumentacji- wyjaśnia GDDKiA.

Oprócz tego, w planach jest również rozbudowa 17-kilometrowego odcinka A4 w rejonie Krakowa, między węzłem Balice I (połączenie z S52) a ul. Kąpielową (za węzłem Kraków Południe). GDDKiA analizuje różne warianty rozbudowy, w tym budowę trzeciego pasa ruchu oraz modernizację węzłów Balice I i Kraków Skawina. Dodatkowo, planowana jest rozbudowa 2,9 km odcinka S52 między węzłami Balice I i Modlniczka oraz 2,5 km DK94 między węzłami Modlniczka i Modlnica, dostosowując ten odcinek do standardu drogi ekspresowej.

• Pisaliśmy też: S1 Bieruń - Oświęcim. Nowy odcinek zostanie otwarty w lutym, ale prace na tej budowie jeszcze potrwają

Zanim nadejdzie era bezpłatnych przejazdów - będzie podwyżka opłat za A4

Niestety, zanim kierowcy będą mogli cieszyć się bezpłatnym przejazdem A4, czeka ich kolejna podwyżka opłat. Od 1 kwietnia 2026 roku Stalexport Autostrada Małopolska podnosi stawki o niemal 6 procent. Oznacza to, że opłata dla samochodów osobowych wzrośnie z 17 zł do 18 zł na każdym z dwóch punktów poboru opłat, a dla pojazdów ciężarowych z 52 zł do 55 zł. Decyzja ta budzi kontrowersje, zwłaszcza w kontekście planowanego przejęcia autostrady przez GDDKiA i zniesienia opłat.

Zarządca trasy podkreśla, że zmiana wynika z rosnących kosztów utrzymania autostrady oraz nakładów inwestycyjnych. Strona publiczna przejmie zarządzanie autostradą w marcu przyszłego roku. Do tego czasu trasa musi spełniać kryteria „nowej” drogi.

- Wprowadzona zmiana ma charakter korekty. Dla kierowców samochodów osobowych oznacza to wzrost opłaty o 1 zł. Podkreślamy, że korekta stawek nie odzwierciedla w pełni realnego wzrostu kosztów utrzymania i nakładów inwestycyjnych ponoszonych przez spółkę. Od dłuższego czasu obserwujemy istotną presję kosztową wynikającą z rosnących stawek firm budowlanych oraz znaczącego wzrostu cen materiałów. Zmiana opłat ma charakter minimalny i jest bliższa technicznej korekcie niż faktycznej podwyżce tłumaczy Daniel Gryt, rzecznik prasowy Stalexport Autostrada Małopolska. 

Proponowane nowe stawki wyniosą od 1 kwietnia 2026 r. dla samochodów osobowych wyniosą 18 zł, czyli korekta o 1 zł (pojazdy kategorii 1, inne niż motocykle), a dla samochodów ciężarowych 55 zł, czyli korekta o 3 zł (pojazdy kategorii 2,3,4,5) – wskazane opłaty ponoszone są na każdym z dwóch placów poboru opłat. Dla pojazdów kategorii 2 i 3 planowane jest wprowadzenie bonifikaty, która będzie przedmiotem uzgodnień z GDDKiA. Obecnie wynosi ona 22 zł. Korekty te są dalekie od dopuszczalnych maksymalnych poziomów stawek, ustalonych ze stroną publiczną, które mogłyby wynieść w przypadku samochodów osobowych nawet 30 zł.

Koncesjonariusz argumentuje, że podwyżki są niezbędne do sfinansowania bieżącego utrzymania autostrady oraz realizowanego programu inwestycyjnego o wartości 540 mln zł, który obejmuje wymianę nawierzchni i remonty obiektów inżynierskich. Twierdzi, że  w 2025 roku oddano do użytku około 35 km nowej jezdni, natomiast w 2026 roku wyremontowane zostaną kolejne 32 km. Oznacza to, że do końca 2026 roku cała autostrada A4 pomiędzy Katowicami a Krakowem będzie posiadała nową, wytrzymałą nawierzchnię, znacznie lepszą w porównaniu do stanu z początku obowiązywania koncesji.

- Jednocześnie zwracamy uwagę, że istotnym beneficjentem pobieranych opłat jest Skarb Państwa. W 2024 roku spółka przekazała na jego rzecz 126,5 mln zł, a od 2018 roku łączna kwota wpłat do budżetu państwa przekroczyła 600 mln zł - dodaje Daniel Gryt.

W ocenie GDDKiA, biorąc pod uwagę wysokie podwyżki wdrożone przez koncesjonariusza w poprzednich latach, kolejny wzrost opłat jest niezasadny. Podwyżka, po raz kolejny zniechęci kierowców do korzystania z tej trasy i spowoduje wzrost ruchu na drogach alternatywnych i bezpłatnych. 

• Zobacz także: Obwodnica Aglomeracji Warszawskiej ma być największą obwodnicą w Polsce. Kiedy powstanie? Przebieg, warianty i aktualności z budowy OAW

Mamy w Polsce niemal 1900 km autostrad

Jak informuje GDDKiA, sieć dróg szybkiego ruchu na terenie naszego kraju liczy obecnie 5465,7 km. W skład tego wchodzi 1894,5 km autostrad oraz 3571,2 km dróg ekspresowych.

W zarządzie koncesjonariuszy znajduje się:

• 152 km autostrady A1 na odcinku Gdańsk (Rusocin) - Toruń (Toruń Południe) - Gdańsk Transport Company,
• 255 km (z czego 238 km płatne) autostrady A2 na odcinku Konin - Świecko - Autostrada Wielkopolska,
• 61 km autostrady A4 na odcinku Kraków (Balice) - Katowice (Murckowska) - Stalexport Autostrada Małopolska.