Architektura schronienia. Bunkry, schrony i miejsca doraźnego schronienia, czyli nowe prawo i praktyka projektowania mieszkań i budynków użyteczności publicznej

2026-05-12 12:37

Ruszamy z nową formułą rozmów o życiu w architekturze, debat nagranych w naszym studiu. Podczas spotkań będziemy poruszać aktualne oraz trudne zagadnienia i wraz z naszymi gośćmi szukać praktycznych rozwiązań. Zaczynamy odważnie – od architektury schronienia.

Debata „Architektury-murator”: architektura schronienia

i

Autor: Kateryna Reshetniak
Architektura schronienia - zmiana w dokumentacji czy nowe podejście do projektowania?

Nowe przepisy, stare problemy

Od 1 stycznia 2026 roku architektura w Polsce dostaje bowiem nowy obowiązek: ma być gotowa na wojnę, katastrofę, kryzys. Nie wprost, ale potencjalnie. Nowe przepisy wprowadzają miejsca doraźnego schronienia (MDS) jako element niemal każdego większego budynku – w tym również np. szkół. Nie chodzi o budowę schronów, lecz o projektowanie przestrzeni, które w razie potrzeby będzie można w schronienie przekształcić. W jaki sposób robić to mądrze? Jak pogodzić nowe przepisy i wyzwania z innymi, np. postulatem ograniczenia śladu węglowego i bardziej ekologicznego budownictwa? Przed jakimi wyzwaniami stają architekci i inwestorzy? Jakie rozwiązania warto promować? Jakie koszty się z tym wiążą? Jakie nieoczywiste korzyści może przynieść ta zmiana? To tylko niektóre z pytań, jakie zadają sobie architekci i inwestorzy.

Debata „Architektury-murator”: architektura schronienia

i

Autor: Kateryna Reshetniak

Czas nadrabiania zaległości

Tymczasem wiadomo, że zaniedbań w zakresie architektury schronienia, które ciągną się w Polsce od lat 80., nie da się nadrobić szybko. Możemy tylko z podziwem potrzeć na Finlandię, gdzie około 80% schronów może zostać przygotowanych do użycia w ciągu mniej więcej 24 godzin. Tym bardziej warto o tym rozmawiać. Zapraszamy do obejrzenia debaty, w której udział wzięli architekci, którzy o tej rzeczywistości i wyzwaniach wiedzą – naszym zdaniem – najwięcej.

Czytaj też: Ukraina w odbudowie

Hubert Trammer, od lat działający na rzecz pomocy Ukrainie, opowiedział o codzienności i ochronie życia podczas wojny u naszego wschodniego sąsiada. Mariusz Ścisło, pełnomocnik SARP ds. legislacji, wprowadził nas w świat obowiązujących regulacji, a także skomplikowanych definicji – na przykład, czym MDS różni się od schronu czy ukrycia. Dorota Sibińska z pracowni xystudio podzieliła się między innymi wątpliwościami, dotyczącymi projektowania szkół. Bo czy powinna jednak przewidzieć w nowych budynkach piwnice, które mogą w czasie pokoju pełnić funkcje kręgielni albo strzelnicy, a w przypadku zagrożenia wojną – miejsca doraźnego schronienia? Tę frapującą debatę poprowadził w studiu „Architektury-murator” Artur Celiński. Zapraszamy do oglądania!