Spis treści
- Remont linii średnicowej w Warszawie wyczekiwany od lat
- Harmonogram remontu linii średnicowej wciąż się zmienia
- Modernizacja Dworca Wschodniego
- Przebudowa tunelu średnicowego oraz mostu i budowa nowej linii średnicowej
- Odświeżenie Warszawy Centralnej
- Przebudowa Warszawy Śródmieście i łącznik do metra
- Nowe przystanki kolejowe: Warszawa Nowy Świat i Warszawa Solec
- Przebudowa przystanku Warszawa Ochota
Remont linii średnicowej w Warszawie wyczekiwany od lat
Z uwagi na wiek i stan techniczny obiektów kolejowych w stolicy konieczna jest modernizacja linii średnicowej. Warszawa zostanie rozkopana – etapami – od Dworca Zachodniego aż do Dworca Wschodniego. Prace na kilka lat sparaliżują centrum miasta, ale są niezbędne z uwagi na mocno już przestarzałą, niewydolną i coraz bardziej awaryjną infrastrukturę, pamiętającą jeszcze miejscami lata przedwojenne. Konieczne jest więc dostosowanie jej do współczesnych standardów.
W ramach modernizacji linii średnicowej zostaną przeprowadzone m.in. następujące prace:
- przebudowa lub modernizacja głównych dworców kolejowych: Warszawa Zachodnia, Warszawa Centralna, Warszawa Wschodnia,
- modernizacja przystanków na linii średnicowej, m.in. Warszawa Ochota i Warszawa Śródmieście,
- wyłączenie z użytkowania przystanku Warszawa Powiśle i zastąpienie go nowymi przystankami Warszawa Nowy Świat oraz Warszawa Solec,
- przebudowa tunelu kolejowego pod Alejami Jerozolimskimi, z przystosowaniem go do pełnienia funkcji schronu oraz możliwością zabudowy na płycie nad torami,
- budowa nowego tunelu dla pociągów dalekobieżnych pod istniejącym (plus obsługujących ich dodatkowych peronów Warszawy Centralnej)
- remont mostu kolejowego przez Wisłę,
- przebudowa układu przejść podziemnych pod rondem Dmowskiego,
- budowa podziemnego łącznika PKP Warszawa Śródmieście – metro Centrum (we współpracy z miastem),
- budowa nowego tunelu drogowo-tramwajowego łączącego obie Pragi pod stacją Warszawa Wschodnia (we współpracy z miastem) oraz dodatkowo nowego tunelu dla pieszych.
Po zakończeniu modernizacji zwiększy się przepustowość linii średnicowej, czyli liczba pociągów, jakie mogą nią przejechać w określonym czasie. Oznacza to lepszą ofertę dla pasażerów, gdyż pociągi będą jeździć częściej: po remoncie możliwe będzie kursowanie pociągów nawet co 2,5 minuty, jak w metrze. Dzięki nowym przystankom w centrum pasażerowie będą mogli wysiąść bliżej celu podróży. Powstaną też nowe węzły przesiadkowe ułatwiające podróże. Co więcej, wszystkie remontowane obiekty zostaną dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.
Harmonogram remontu linii średnicowej wciąż się zmienia
Harmonogram remontu warszawskiej linii średnicowej modyfikowano już wielokrotnie. Zapowiadana od kilkunastu lat inwestycja jest stale przesuwana. Najważniejszy etap remontu linii średnicowej, czyli odkopanie i przebudowa tunelu w centrum miasta, rozpocznie się dopiero w latach 30. Aktualny, niekompletny wciąż harmonogram remontu linii średnicowej wygląda następująco:
- grudzień 2026 – start modernizacji Dworca Wschodniego,
- rok 2030 – koniec modernizacji Dworca Wschodniego,
- lata 30. XXI w., prawdopodobnie 2031–2035 r. – prace w centrum miasta (modernizacja tunelu, most nad Wisłą, budowa nowych przystanków, modernizacja Warszawy Centralnej i Warszawy Śródmieście).
- do 2040 r. – ukończenie budowy nowej linii średnicowej W-Z (nowego tunelu pod istniejącym),
- po 2040 r. – budowa nowej linii średnicowej N-S (nowego tunelu pod miastem).
Najnowsze przesunięcie terminów wynika z faktu, iż w 2025 r. poszerzono planowany zakres remontu. W efekcie projektowanie inwestycji trzeba zacząć od początku, wykorzystując tylko część dokumentacji przygotowanej do tej pory. Nowy projekt ma m.in. umożliwić zabudowanie działek położonych nad tunelem w centrum Warszawy od ul. Towarowej do metra Centrum (wcześniej tego nie planowano). Mają to być głównie biurowce. Drugi cel nowego projektu to przystosowanie tuneli kolejowych do pełnienia funkcji schronu. Takie informacje przekazał wiceminister infrastruktury Piotr Malepszak.
– Ten projekt powinien być dopracowany. To kwestia jego harmonogramu i funkcjonalności, żeby osiągnąć optymalne warunki ruchu pociągów. Mamy też bardzo wartościowy teren w centrum miasta. Nie rozumiem, dlaczego nie przewidziano jego zagospodarowania (...). Nie możemy zmarnować tej szansy i nie zabudować tego terenu – powiedział Malepszak w rozmowie z Gazetą Stołeczną.
Poniżej omawiamy kolejno, etapami najważniejsze z planowanych zmian.
39
Modernizacja Dworca Wschodniego
Po zakończeniu modernizacji Warszawy Zachodniej następna w kolejce jest Warszawa Wschodnia. W 2025 r. ogłoszono przetarg na wykonawcę, zaś 26 lutego 2026 r. wybrano najlepszą ofertę. 12 czerwca 2026 r. PKP PLK podpisała umowę z firmą Torpol na przeprowadzenie prac. Ich koszt to 3,6 mld zł brutto. Dokumentacja projektowa została opracowana przez biuro projektowe Torprojekt przy współudziale pracowni Kuryłowicz & Associates. Cała modernizacja ma się zakończyć w 2029–2030 r.
W ramach modernizacji Warszawy Wschodniej stacja i jej układ torowy wraz z całą infrastrukturą ulegną przebudowie. Stacja będzie wyłączona z ruchu dalekobieżnego przez 2 lata, a więc będą tu dojeżdżać tylko pociągi podmiejskie. W ramach prac powstanie ogromna, zadaszona hala peronowa, w obrębie której znajdą się wszystkie perony pasażerskie i wyjścia z tuneli. Pasażerowie będą więc lepiej chronieni przed deszczem czy śniegiem. Powstanie także nowy tunel pieszy pod stacją, który połączy wszystkie perony (na wysokości ul. Chodakowskiej). One same zostaną przebudowane oraz wyposażone w schody ruchome oraz windy, dzięki czemu wreszcie staną się dostępne dla osób z niepełnosprawnościami.
Z innych zmian warto wymienić budowę wiaduktu po wschodniej stronie stacji, pod którym w tunelu pobiegnie nowa droga łącząca Pragę-Północ oraz Pragę-Południe (roboczo zwana ul. Tysiąclecia). W tunelu w przyszłości powstaną linia tramwajowa, jezdnie dla aut, drogi rowerowe i chodniki (zbuduje je miasto). Strony podzielą się kosztami: kolejarze zbudują wiadukt nad przyszłą ulicę, a miasto wykona resztę prac. W ramach modernizacji Dworca Wschodniego planowane są też zmiany na pobliskim przystanku Warszawa Stadion, gdzie m.in. powstanie nowe, wygodniejsze połączenie między peronami kolejowymi a metrem Stadion Narodowy.
Sam budynek Dworca Wschodniego, zarządzany przez PKP S.A., nie będzie remontowany. W ramach planowanej na lata 2028–2031 budowy 3. linii metra powstanie jednak wyjście z metra prowadzące do hali dworcowej. W czerwcu 2026 r. udało nam się uzyskać potwierdzenie, że trwają ustalenia w tej sprawie między projektantem M3 a zarządcą dworca.
Przebudowa tunelu średnicowego oraz mostu i budowa nowej linii średnicowej
Następnym etapem będzie zaplanowana na lata 2031–2035 przebudowa tunelu średnicowego na odcinku między Dworcem Wschodnim a Dworcem Zachodnim. Jej koszt szacowany jest na 5 mld zł, a przetarg na projekt ma zostać ogłoszony w II połowie 2026 r. Stary tunel zostanie rozebrany, a w jego miejsce powstanie nowy, odpowiadający współczesnym normom i standardom. To będzie najbardziej uciążliwy dla mieszkańców etap, gdyż wymagać będzie rozkopania na kilka lat ścisłego centrum miasta, w tym Alej Jerozolimskich. Jak udało się dowiedzieć redakcji Muratora Plus, w trakcie remontu tunelu w centrum miasta ruch tramwajowy w Alejach Jerozolimskich będzie całkowicie wyłączony. Na ten moment nie wiadomo, czy i w jakim stopniu możliwy będzie ruch samochodowy.
Sam tunel średnicowy po przebudowie będzie mieć 4 tory, tak jak dziś, ale dzięki nowoczesnej infrastrukturze przepustowość znacznie wzrośnie (dla pociągów podmiejskich z 16 do 24 par na godzinę, a dla dalekobieżnych z 15/16 do 20 par na godzinę). Tunel zostanie przystosowany do pełnienia roli ochronnej w razie zagrożenia, a płyta nad nim zostanie przygotowana tak, by umożliwić stawianie na niej budynków. Pozwoliłoby to na zabudowę pustego dziś pasa terenu między ul. Towarową a Dworcem Centralnym. Przypomnijmy, że PKP S.A. posiada spółkę deweloperską Xcity, której zadaniem jest właśnie zabudowa działek kolejowych.
W ramach inwestycji przebudowany, a właściwie zbudowany od nowa zostanie istniejący kolejowy most średnicowy przez Wisłę. Na ten moment niewiele więcej o tej części projektu wiadomo.
Na tym nie koniec, gdyż w lutym 2026 r. PKP PLK zapowiedziało wybudowanie zupełnie nowej linii średnicowej bezpośrednio pod obecną. Ta druga linia średnicowa W-Z posiadałaby 2 tory dla pociągów dalekobieżnych, dodatkowo zwiększając ruch kolejowy pod miastem. Linia biegłaby w tunelu od stacji Warszawa Główna do skarpy wiślanej lub aż do dworca Warszawa Wschodnia, zaś poza tym odcinkiem – na powierzchni. Przy okazji powstałyby dodatkowe podziemne perony pod Warszawą Centralną, które obsługiwałyby nową linię. Ta część inwestycji ma być realizowana równocześnie z remontem istniejącej linii średnicowej, zaś cała druga „średnica” ma powstać do 2040 r.
Odświeżenie Warszawy Centralnej
Zabytkowy budynek dworca Warszawa Centralna z 1975 r. nie będzie przebudowywany. W ramach remontu linii średnicowej na centralnym odcinku, który planowany jest na lata 30., stacja przejdzie jednak odświeżenie. Zaplanowano wymianę wszystkich instalacji oraz poprawę izolacji dworca. PKP S.A. zapowiada także „wprowadzeniu dodatkowych stref dla pasażerów”, które mają poprawić funkcjonalność Dworca Centralnego, jednak żadnych szczegółów jak dotąd nie podano.
Najwięcej zmieni się pod ziemią. W ramach modernizacji prowadzonej przez PKP PLK nastąpi przebudowa tuneli kolejowych prowadzących do stacji oraz infrastruktury. Kolejarze planują także wybudowanie pod istniejącymi peronami nowych, które obsługiwałyby planowane nowe, głębsze tunele dla pociągów dalekobieżnych. Ta część inwestycji ma zostać zrealizowana do 2040 r.
Przebudowa Warszawy Śródmieście i łącznik do metra
W ramach prac na centralnym odcinku nastąpi także rozbudowa przystanku Warszawa Śródmieście. Dziś posiada ona dwa tory i trzy perony, ale po zmianach powstaną dwa perony dwukrawędziowe, dzięki czemu liczba torów wzrośnie do czterech. Znacząco zwiększy to przepustowość stacji i ułatwi pasażerom życie.
Nowe perony zostaną podwyższone, żeby wypadały na poziomie podłogi współczesnych pociągów. Wybudowane zostaną także windy na perony (dziś tylko środkowy peron wyposażony jest w podnośnik przy schodach). Zachowane mają zostać zabytkowe mozaiki Wojciecha Fangora na ścianach i sufitach Warszawy Śródmieście. Nie ulegną z kolei przebudowie znajdujące się na powierzchni, także zabytkowe pawilony wejściowe z lat 50. projektu Arseniusza Romanowicza i Piotra Szymaniaka.
W planach jest też wyczekiwany od lat podziemny łącznik między koleją a metrem. Nowy tunel pieszy prowadzić będzie od Warszawy Śródmieście do metra Centrum. Zostanie on też połączony z istniejącą siecią tuneli między Śródmieściem a Warszawą Centralną, co pozwoli na przesiadki bez konieczności wychodzenia na deszcz czy śnieg. Wyposażony w schody ruchome i windy łącznik będzie prowadził bezpośrednio na perony metra (wyjścia tuż obok schodów ruchomych po południowej stronie stacji Centrum). Część kolejową sfinansuje i zbuduje PKP PLK, zaś część przylegającą do stacji metra – miasto.
- Czytaj też: Sufit to obłok, ludzie to rzeźby. Na stacji Śródmieście znaczenie miał nawet widok z ruszającego się pociągu
Nowe przystanki kolejowe: Warszawa Nowy Świat i Warszawa Solec
Jedną z większych zmian związanych z modernizacją linii średnicowej w Warszawie będzie powstanie zupełnie nowych przystanków kolejowych w centrum miasta. W ramach prac na centralnym odcinku wyłączony z użytkowania (ale pozostawiony na pamiątkę) zostanie istniejący dziś przystanek Warszawa Powiśle. Zastąpią go dwa nowe:
- Warszawa Nowy Świat – pod Rondem de Gaulle'a (po jego wschodniej stronie),
- Warszawa Solec – przy Wybrzeżu Kościuszkowskim.
Jak argumentuje PKP PLK, z perspektywy czasu lokalizacja Warszawy Powiśle okazała się nie do końca trafiona. Nowe przystanki pozwolą na lepszą obsługę połączeń aglomeracyjnych (pasażerowie wysiądą bliżej celu podróży) i lepszą integrację z komunikacją miejską. Jak na razie nie zaprezentowano projektów tych przystanków.
Warto dodać, że po zakończeniu przez PKP PLK prac przy linii średnicowej miasto planuje odbudowę alej Jerozolimskich w nowym kształcie, z priorytetem dla transportu publicznego, rowerzystów i pieszych. W tym okresie nastąpi też m.in. przebudowa Ronda Dmowskiego oraz Ronda de Gaulle'a na zwykłe skrzyżowania. Więcej dowiesz się z artykułu o planowanych zmianach w Alejach Jerozolimskich.
Przebudowa przystanku Warszawa Ochota
W ramach remontu linii średnicowej PKP PLK zmodernizuje także przystanek Warszawa Ochota. Po zmianach ma się on stać bardziej nowoczesny, komfortowy i dostępny. Nie przewiduje się tu żadnej rewolucji, jedynie nowy peron z nową infrastrukturą i wygodniejszym dojściem.
Najpoważniejszą planowaną zmianą w tym miejscu ma być przykrycie części torów płytą, dzięki czemu powstanie nowy plac miejski rozciągający się w stronę placu Zawiszy. Pozwoli to lepiej połączyć ze sobą rozcięte torami części miasta, a także oddać przestrzeń mieszkańcom. Nie dysponujemy niestety konkretami ani choćby wizualizacjami lepszymi niż poniższa, pokazana kilka lat temu grafika.
